Ο κύριος Δήμαρχος δεν επιτέθηκε τόσο βάναυσα στα δέντρα μόνο. Το κτύπημα ήταν για εμάς. Κτύπησε την ευαισθησία μας, κτύπησε την ανάγκη μας για σκιά και προστασία
Στη Γερμανία του Χίτλερ, η καταδίωξη των Εβραίων άρχισε σταδιακά και «ήπια». Στην αρχή τούς υποχρέωσαν να φορούν το κίτρινο αστέρι (ανεκτό). Μετά άρχισαν να τους περιορίζουν στα γκέτο τους (υποφερτό). Ύστερα, να τους διώχνουν από τη δουλειά τους (δύσκολο). Να τους αναγκάζουν να φύγουν από τη χώρα (προτιμητέο). Να τους μπαγλαρώνουν και να τους μεταφέρουν στα στρατόπεδα συγκεντρώσεως (αφόρητο) και να τους μεταχειρίζονται απάνθρωπα (απελπιστικό). Τέλος να τους μετατρέπουν σε σαπούνια (τελειωτικό). Σε ποιο απ’ όλα αυτά τα στάδια έπρεπε να είχαν αντιδράσει οι Εβραίοι; Είχαν τη δύναμη να το κάνουν ή ο ρους της Ιστορίας θα τους παρέσερνε έτσι κι αλλιώς; Μήπως τους βρήκε στον ύπνο; Μήπως κι εμάς μας βρήκε ο κύριος Δήμαρχός μας στον ύπνο;
Ναι, βέβαια, η σφαγή έγινε τέσσερις η ώρα το πρωί, αλλά όταν ξυπνήσαμε, γιατί δεν ανοίξαμε τα μάτια; Γιατί βωβώσαμε και δεν βγάλαμε άχνα; Γιατί, σαν τους αποχαυνωμένους, συνεχίσαμε να γεμίζουμε τα καφέ και τα μπαράκια της Ονασαγόρου, που μας τα έδωσε άφθονα μέχρι κορεσμού ο κύριος Δήμαρχός μας, σε μια γειτονιά που ήταν νεκρή πριν από δύο χρόνια και τώρα σφύζει από ανθρωπορύπανση;
Έσφαξε τα δέντρα. Απογύμνωσε την πόλη από ό,τι τη στόλιζε, αποστέρησε τους κατοίκους της από τη σκιά τους, από το προστατευτικό φύλλωμά τους. Τα καταδίκασε στον μαρασμό που θα ’ρθει, αφού αυτό έγινε την πιο ακατάλληλη περίοδο (τώρα ακριβώς που αρχίζουν και θα ενταθούν οι ζέστες και τα δέντρα θα χάνουν τους χυμούς τους, αφού μάλιστα τα κατέσφαξε και δεν τα κλάδεψε απλώς). Το κτύπημα τούς δόθηκε κάτω από τη μέση. Ποιος ζει με κτύπημα τόσο σοβαρό κάτω από τη μέση; Θα έχουν τη δύναμη τα δέντρα να επιβιώσουν; Αν όχι, με ποιο τίμημα για εμάς; Θα είναι πολύ περήφανος τότε για το έργο του ο κύριος Δήμαρχος;
Ο κύριος Δήμαρχος δεν επιτέθηκε τόσο βάναυσα στα δέντρα μόνο.
Το κτύπημα ήταν για εμάς. Κτύπησε την ευαισθησία μας, κτύπησε την αγάπη μας για τα δέντρα, κτύπησε την ανάγκη μας για σκιά και προστασία. Κτύπησε την καλαισθησία μας, κτύπησε και τη βεβαιότητά μας ότι ζούμε σε μια ευνομούμενη πολιτεία, όπου ο πολίτης λαμβάνεται τουλάχιστον στοιχειωδώς υπόψη και δεν μπορεί να ξυπνήσουμε ένα πρωί και να δούμε άγριες σφαγές, ύπουλες και τελειωτικές, που στην ουσία δεν στρέφονται κατά των δέντρων, αλλά στέλνουν το μήνυμα ότι ο κύριος Δήμαρχος κυβερνά αυτή την πόλη και οι «άλλοι» δεν πρέπει να βγάζουν μιλιά.
Όταν επρόκειτο να εκλεγεί, πολλοί είχαν προσπαθήσει να αποτρέψουν την εκλογή του, προβάλλοντας ως επιχείρημα το ότι ήταν γιος του πατέρα του. Ήμουν από εκείνους που αντιτάχθηκα σ’ αυτό. Όχι ότι τον ψήφισα ή ότι ήθελα να εκλεγεί, αλλά δεν μπορείς να καταδικάζεις έναν άνθρωπο επειδή έτυχε να γεννηθεί από κάποιους γονείς. Οφείλεις να τον κρίνεις από αυτό που ο ίδιος είναι. Αλλά, αυτό που ο ίδιος φανέρωσε, δυστυχώς, δικαιώνει τους «επικριτές» του. Πώς αισθάνονται, άραγε, οι πολίτες που τον ψήφισαν;
Σιώπησαν, γιατί το κτύπημα τούς βρήκε την πιο δύσκολή τους ώρα. Τώρα έχουν να σκεφτούν τα λεφτά που τους βούτηξαν (οι ασύδοτοι), τη δουλειά που έχασαν (ανελέητα), την πείνα που δεν γνώριζαν πριν και τώρα δεν ξέρουν πώς να τη χορτάσουν, τις ανάγκες της οικογένειας που δεν ξέρουν πώς να τις καλύψουν, τις ανάγκες των παιδιών που δυσκολεύονται να τις ικανοποιήσουν, και πολλά, πολλά, πολλά παρεπόμενα.
Όταν είχε έρθει το κτύπημα του κουρέματος, ήταν τόσο ακαριαίο, που μας κόπηκε η ανάσα, μας κόπηκε η πνοή, μας κόπηκε η φωνή. Και δεν αντιδράσαμε. Τώρα, φωνή έχουμε, αλλά είναι ανώφελο να τη χρησιμοποιήσουμε. Πνίγηκε πια. Πού οδηγούμαστε; Τι άλλο μας ετοιμάζουν τα εκλογικά συνεταιράκια; Κι εμείς; Τι είδους Εβραίοι έχουμε γίνει στον ίδιο μας τον τόπο; Και το μέγα ερώτημα ορθώνεται: Τι ρόλο έπαιξαν οι υπέροχοι του Δημοτικού Συμβουλίου μας; «Εύγε», κύριε Δήμαρχε.
ΑΝΝΑ ΤΕΝΕΖΗ
Συγγραφέας, φιλόλογος
