Είναι προφανές από τις διατυπώσεις του Σχεδίου Ανάν, του οποίου τη νεκρανάσταση δεν αποκρύβει ότι επιδιώκει η τουρκική πλευρά, ότι η «κυριαρχία» δεν θα ήταν «μία, μόνη και αδιαίρετη» αλλά τρικέφαλος…

Παρά τις διαβεβαιώσεις του Προέδρου Αναστασιάδη ότι δεν επρόκειτο να αποδεχθεί έναρξη διαπραγματεύσεων χωρίς μια διαπραγματευτική βάση ή ένα κοινό ανακοινωθέν που θα διασφάλιζε τις βασικές αρχές λύσης, όχι μόνο αποδέχθηκε ένα κοινό ανακοινωθέν με ακρωτηριασμένες αρχές λύσης, αλλά επιπρόσθετα συναίνεσε σε επαναφορά λογικών του Σχεδίου Ανάν. Οι εποικοδομητικές, καλύτερα μη εποικοδομητικές ασάφειες, που οδηγούν σε αμφισημίες στην ερμηνεία της κυριαρχίας αποτελούν θανάσιμο κίνδυνο σε μια «κοινή διακήρυξη» ή σε ένα «κοινό ανακοινωθέν» που θα συνιστά συμφωνημένη βάση για μια νέα διαπραγμάτευση.

Η κυριαρχία θα έπρεπε να προσδιορίζεται ως «μία, μόνη και αδιαίρετη» η οποία εκπηγάζει από τον λαό και όχι από τις «κοινότητες» ή «τους Ελληνοκύπριους και τους Τουρκοκύπριους». Η τουρκική πλευρά είναι προφανές ότι επιδίωξε υιοθέτηση των προνοιών του Σχεδίου Ανάν για την «κυριαρχία».

Οι πρόνοιες του Σχεδίου Ανάν [άρθρο 2 (1) (α) (β) και (γ) του Μέρους «Κύρια άρθρα»] προνοούν:

- (1) (β): Ότι «η Ομοσπονδιακή Κυβέρνηση κυριαρχικά ασκεί τις εξουσίες που καθορίζονται στο Σύνταγμα, ώστε να διασφαλίζεται ότι η Κύπρος θα μπορεί να μιλά και να ενεργεί με μία φωνή διεθνώς και στην Ευρωπαϊκή Ένωση….», ενώ στο αμέσως επόμενο άρθρο αναφέρεται:

- (1) (γ): Οι συνιστώσες πολιτείες έχουν ίσο καθεστώς (status). Εντός των ορίων του Συντάγματος, αυτές θα ασκούν κυριαρχικά όλες τις εξουσίες που δεν ανήκουν («vested») διά του Συντάγματος στην Ομοσπονδιακή Κυβέρνηση…

Είναι προφανές από αυτές τις διατυπώσεις του Σχεδίου Ανάν, του οποίου τη νεκρανάσταση δεν αποκρύβει ότι επιδιώκει η τουρκική πλευρά, ότι η «κυριαρχία» δεν θα ήταν «μία, μόνη και αδιαίρετη» αλλά τρικέφαλος. Πολύ περισσότερο που στο κοινό ανακοινωθέν το κατάλοιπο εξουσίας αποτελεί κεκτημένο των «συνιστωσών πολιτειών».

Καλό είναι να μην ξεχνούμε την αναφορά στην κοινή δήλωση Χριστόφια - Ταλάτ της 1ης Ιουλίου του 2008 όπου τα θέματα «της μίας κυριαρχίας και ιθαγένειας» γίνονταν δεκτά ως «θέμα αρχής», αλλά «οι λεπτομέρειες εφαρμογής τους» παραπέμπονταν στις διαπραγματεύσεις. Γεγονός που οδήγησε τον Ταλάτ να καταθέσει τον Ιανουάριο του 2010 το γνωστό τουρκικό συνομοσπονδιακό έγγραφο.

Άκρως επικίνδυνη και η αποδοχή της τουρκικής απαίτησης να υιοθετηθεί, σε ό,τι αφορά την κυριαρχία, ότι «εκπηγάζει ισότιμα από τις δύο κοινότητες» και μάλιστα εξίσου όπως προέβλεπαν «οι Ιδέες Γκάλι», έστω και αν αντί της αναφοράς σε κοινότητες θα γίνει αναφορά σε Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους. Όπως και η αναφορά σε «εσωτερική ιθαγένεια» που αναπόδραστα και αναπόφευκτα ενισχύει την τρικέφαλο κυριαρχία.

Επανειλημμένα τονίστηκε η ανάγκη και μάλιστα ως «εκ των ων ουκ άνευ προϋπόθεση» για έναρξη συνομιλιών, μια σαφής διαπραγματευτική βάση μη επιδεχόμενη οιανδήποτε αμφισβήτηση. Είναι πρόδηλο από το περιεχόμενο του κοινού ανακοινωθέντος ότι όχι μόνο δεν επιτυγχάνεται μια τέτοια σαφής διαπραγματευτική βάση, αλλά αντίθετα επιτρέπεται στην τουρκική πλευρά η προώθηση της μόνιμης επιδίωξής της για συνομοσπονδιακή λύση. Όλα δείχνουν ότι επιστρέφουμε στο 2004. Χρέος μας να δώσουμε το μήνυμα ότι δεν υπάρχει κόπωση. Αντίσταση τότε, αντίσταση και σήμερα.

ΓΙΑΝΝΑΚΗΣ Λ. ΟΜΗΡΟΥ
Πρόεδρος Βουλής των Αντιπροσώπων
και Πρόεδρος Κ.Σ. ΕΔΕΚ