Το 1901 εγκαινιάστηκε ο θεσμός των Νόμπελ από τη Σουηδική Ακαδημία επιστημόνων και το Ινστιτούτο Karolinska στην Στοκχόλμη μετά από επιθυμία του Σουηδού βασιλιά Alfred Nobel, ο οποίος πέθανε το 1897.
Γιατί κατάφεραν τα Νόμπελ να κερδίσουν το χρόνο σε αντίθεση με άλλους θεσμούς; «Υπάρχουν πολλά βραβεία, αλλά κανένα απ’ αυτά δεν είναι Νόμπελ," απαντά χαρακτηριστικά ο επιστημονικός αναλυτής David Pendlebury, του οποίου η ομάδα προβλέπει κάθε χρόνο τα «φαβορί».
Όπως αναφέρει το National Geographic στις αρχές όλα τα βραβεία δίνονταν σε Ευρωπαίους, αλλά μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο οι Αμερικανοί επιστήμονες πήραν την σκιτάλη. "Τώρα όταν επισκέπτομαι την Κίνα ρωτάνε πότε θα αποκτήσουν το πρώτο βραβείο Νόμπελ στην επιστήμη. Τους απαντάω σύντομα» αναφέρει ο Pendlebury.
Madame Curie, η επώνυμη
Τόσο η διασημότητα όσο και ο εθνικισμός έπαιξαν σημαντικό ρόλο στο prestige του βραβείου Νόμπελ στη Φυσική. Το βραβείο δεν ήταν ιδιαίτερα γνωστό μέχρι που οι , Marie και Pierre Curies το κέρδισαν. Αυτό έγινε το1903. Η Marie Curie ανακάλυψε το ράδιο και μελέτησε τα φαινόμενα της ραδιενέργειας. και παραμένει μία από τους πιο διάσημους επιστήμονες στην ιστορία. Ήταν το πρώτο βραβείο που πήγε σε Γαλλίδα επιστήμονα.
Η Marie Curie στο εργαστήριο της στο Παρίσι. Φωτογραφία Bettmann/Corbis
«Το Νόμπελ Φυσικής στη Marie δημιούργησε δύο «αστέρια». Την ίδια την Curie και τα Nobel Επιστήμης," υποστηρίζει ο Sharon McGrayne, συγγραφέας του βιβλίου Nobel Prize Women in Science: Their Lives, Struggles and Momentous Discoveries. «Μέχρι τότε, ο Τύπος κάλυπτε μόνο τα βραβεία λογοτεχνίας και ειρήνης. Αντιθέτως τα βραβεία Χημείας, Φυσικής και Ιατρικής θεωρούνταν πολύ εξειδικευμένα για να τραβήξουν τη προσοχή του ευρύτερου κοινού. Το ίδιο και η ραδιενέργεια» αναφέρει και προσθέτει: «Παρ’ όλ’ αυτά η ραδιενέργεια ήταν ακριβή, πρόσφερε πιθανότητες θεραπείας του καρκίνου, παρήγαγε ανεξάντλητη πηγή ενέργειας και φάνταζε μαγική».
Το βραβείο Νόμπελ πάει...
«Όταν απονεμήθηκε το βραβείο Νόμπελ στον Einstein ο θεσμός ανέβηκε ακόμη περισσότερο στα μάτια του κόσμου και εδραιώθηκε η εικόνα του νομπελίστα ως ήρωα και διασημότητα- κάτι που λατρεύουν τα ΜΜΕ», εξηγεί ο McGrayne.
Οι σύγχρονοι επιστήμονες συχνά εργάζονται με τεράστιες ομάδες, είτε στο Πρόγραμμα Ανθρώπινου Γονιδιώματος είτε στον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Πυρηνικών Ερευνών. Ο Pendlebury προτείνει τα βραβεία επιστήμης να δίνονται σε ινστιτούτα και όχι σε πρόσωπα κάτι που έγινε το 2007 όταν το Νόμπελ Ειρήνης δόθηκε στο Διακυβερνητική Επιτροπή για την Αλλαγή του Κλίματος
Ο McGrayne δεν είναι σίγουρος για το εάν το ευρύ κοινό θα συνεχίσει να δίνει σημασία στα Βραβεία Νόμπελ από εδώ και στο εξής, παρά το γεγονός ότι η κάλυψη από τον Διεθνή Τύπο κατά την ανακοίνωσή τους είναι μεγάλη.
