Η Ευρωζώνη διαθέτει από σήμερα ένα σημαντικό χρηματοδοτικό εργαλείο για την αντιμετώπιση των δημοσιονομικών και τραπεζικών κρίσεων. Πρόκειται για τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας (ΕΜΣ), την ενεργοποίηση του οποίου θα υπογράψουν το απόγευμα στο Λουξεμβούργου οι Υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης.

Ο ΕΜΣ με διαθέσιμα της τάξης των 500 δισ. ευρώ, επρόκειτο αρχικά να τεθεί σε ισχύ από την 1η Ιουλίου, ωστόσο η προσφυγή που ασκήθηκε από Γερμανούς πολίτες στο συνταγματικό δικαστήριο καθυστέρησε την ενεργοποίησή του.
Αναφορικά με την αποστολή του, ο ΕΜΣ θα μπορεί με την εγγύηση της Ευρωζώνης να δανείζεται από την αγορά και στη συνέχεια να δανείζει με χαμηλά επιτόκια χώρες που έχουν δημοσιονομικό πρόβλημα και βρίσκονται εκτός αγορών. Θα μπορεί, επίσης, να αγοράζει ομόλογα στην πρωτογενή (κατά την έκδοση) και τη δευτερογενή αγορά, όπου τα ομόλογα βρίσκονται σε διαπραγμάτευση, προκειμένου να τα επαναφέρει σε χαμηλά επίπεδα.

Ο ΕΜΣ θα μπορεί, επίσης, να χορηγεί δάνεια και για προληπτικούς λόγους στα κράτη που υποβάλουν σχετικό αίτημα.
Με απόφαση των Ευρωπαίων ηγετών τον περασμένο Ιούνιο, ο ΕΜΣ θα μπορεί να ανακεφαλαιοποιεί απευθείας τράπεζες με προβλήματα ρευστότητας, χωρίς να επιβαρύνεται το χρέος των κρατών μελών. Φυσικά, η ανακεφαλαιοποίηση θα γίνεται υπό αυστηρές προϋποθέσεις που θα διασφαλίζουν τη βιωσιμότητα του χρηματοπιστωτικού ιδρύματος. Η ανακεφαλαιοποίηση τραπεζών θα αρχίσει να γίνεται πιθανότατα από τις αρχές του 2013, όταν θα έχει εγκριθεί από τα κράτη μέλη η πρόταση της Κομισιόν για τον ενιαίο μηχανισμό εποπτείας τραπεζών υπό την αιγίδα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Η συνολική προικοδότηση του ΕΜΣ θα ανέρχεται σε 500 δισ. ευρώ, εκ των οποίων τα 80 δισ. ευρώ σε ρευστό και τα υπόλοιπα σε εγγυήσεις των χωρών της Ευρωζώνης. Η διάθεση της ρευστότητας των 80 δισ. ευρώ ισχυροποιεί τον ΕΜΣ έναντι των αγορών γιατί η βαθμολόγηση της πιστοληπτικής του ικανότητας δεν θα εξαρτάται άμεσα από τη βαθμολόγηση των κρατών μελών, όπως γίνεται σήμερα με το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας (ΕΤΧΣ), που διαθέτει μόνο εγγυήσεις.
Θα πρέπει να σημειωθεί ότι στα 500 δισ. ευρώ του ΕΜΣ θα πρέπει να προστεθούν και τα περίπου 200 δισ. ευρώ που διαθέτει σήμερα το ΕΤΧΣ, ανεβάζοντας το συνολικό ποσό στα 700 δισ. ευρώ.

Μέχρι το τέλος Οκτωβρίου, ο ΕΜΣ θα έχει διαθέσιμα περίπου 200 δισ. ευρώ, ενώ το υπόλοιπο ποσό μέχρι τα 500 δισ. ευρώ θα δοθεί από τα κράτη μέλη το 2013 και στις αρχές του 2014.
Η ενεργοποίηση του ΕΜΣ θα γίνεται μετά από αίτημα της ενδιαφερόμενης χώρας, ενώ οι αποφάσεις θα λαμβάνονται με ειδική πλειοψηφία του 85% του συνόλου των ψήφων και όχι με ομοφωνία όπως γίνεται σήμερα στις αποφάσεις του ΕΤΧΣ.

Η χώρα με τη μεγαλύτερη συνεισφορά στα 700 δισ. ευρώ που θα διαθέτει η Ευρωζώνη μέσω του ΕΤΧΣ και του ΕΜΣ θα είναι η Γερμανία με 190 δισ. ευρώ (27,2% του συνολικού κεφαλαίου), ενώ ακολουθεί η Γαλλία με 142,7 δισ. ευρώ (20,4%). Η Ελλάδα θα συνεισφέρει 19,7 δισ. ευρώ (2,8% του κεφαλαίου) και η Κύπρος 1,4 δισ. ευρώ (0,2% του κεφαλαίου).