Ηχηρά μηνύματα για το θέμα των αγνοουμένων έστειλε πριν απο λίγο ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, κατά την διάρκεια της εκδήλωσης για τους Αγνοουμένους στο Πανόραμα Αγνοουμένων στον Κόρνο.Η πιο οδυνηρή επίπτωση της τουρκικής εισβολής είναι το τραγικό ανθρωπιστικό πρόβλημα των αγνοουμένων.

Οι περισσότερες περιπτώσεις αγνοουμένων, επεσήμανε ο Πρόεδρος παραμένουν σε εκκρεμότητα, τονίζοντας παράλληλα ότι η διαδικασία δυστυχώς χωλαίνει. "Τα προβλήματα που εξ αρχής παρεισέφρεαν εξακολουθούν να δυσχεραίνουν το έργο των συνεργείων εκταφών, κυρίως γιατί παρέχονται πληροφορίες που είτε είναι ελλιπείς είτε είναι μηδαμινές, με αποτέλεσμα κατά το τελευταίο διάστημα να παρουσιάζεται μειωμένο το ποσοστό επιτυχίας των εκταφών", κάτι που είπε ανησυχεί και προβληματίζει την Κυβέρνηση.

"Η όλη διαδικασία θα πρέπει να επιταχυνθεί. Προ πάντων, θα πρέπει να υπάρξει πλήρης συνεργασία της τουρκικής πλευράς με το άνοιγμα όλων των αποκαλούμενων στρατιωτικών ζωνών, ώστε τα συνεργεία εκταφών να μπορέσουν να φέρουν σε πέρας το έργο τους. Πολύ δε περισσότερο, θα πρέπει η Τουρκία να συνεργαστεί στο θέμα της παροχής των αναγκαίων πληροφοριών για τις πολλές και αδιερεύνητες ακόμα περιπτώσεις αγνοουμένων.

Και ειδικά των περιπτώσεων της εσκεμμένης μετακίνησης οστών. Πρέπει, επίσης, να επανεξεταστούν όλοι οι φάκελοι των αρχείων και να ακολουθήσει η κατηγοριοποίηση των συμπερασμάτων. Σημειώνω την αναδιοργάνωση των αρχείων των εμπλεκόμενων υπηρεσιών έτσι ώστε το αρχειακό υλικό να καταστεί προσβάσιμο και εύχρηστο στους ερευνητές".

Στο διάστημα των 40 χρόνων και ανεξάρτητα από τις όποιες εξελίξεις στο Κυπριακό, επεσήμανε ο Πρόεδρος, "απαίτηση της δικής μας πλευράς ήταν πάντα η διακρίβωση και της τελευταίας περίπτωσης αγνοουμένου. Απαίτηση νόμιμη και δίκαιη πρώτα και κύρια των συγγενών τους που ο χρόνος μετρά και γι' αυτούς αντίστροφα, όπως και για όλους μας. Καθώς μοιραία συμπληρώνεται ο κύκλος της ζωής, τα ερωτήματα, η αγωνία και ο πόνος για τα αγαπημένα πρόσωπα παραμένουν, με πολλούς από τους συγγενείς να φεύγουν από τη ζωή με την πίκρα και το παράπονο να αφήνουν ανεξίτηλα τα σημάδια στη ψυχή τους".

Ο στόχος, είπε,  είναι να τεθεί επιτέλους τέρμα στο ανθρωπιστικό αυτό πρόβλημα που εξακολουθεί όλα αυτά τα χρόνια να πονάει πολύ κόσμο, Ελληνοκύπριους και Τουρκοκύπριους, και ειδικά τους συγγενείς που έχουν το δικαίωμα να πάρουν απαντήσεις για την τύχη των αγαπημένων τους και να μπορέσουν να τελέσουν τις κηδείες τους, σύμφωνα με τη θρησκεία και τις ιερές τους παραδόσεις.

Το πρώτο αποφασιστικό βήμα

Πρώτη και απαραίτητη προϋπόθεση για την όλη διαδικασία της διερεύνησης είναι η εξασφάλιση των αναγκαίων πληροφοριών και ο εντοπισμός και η ανασκαφή των χώρων ταφής των αγνοουμένων.  Είναι το πρώτο και αποφασιστικό βήμα, η πρώτη φάση για την έναρξη της επίπονης επιστημονικής διαδικασίας που ακολουθεί.

Ο Νίκος Αναστασιάδης, επανέλαβε την έκκλησή του σε όλους όσοι γνωρίζουν ή έχουν πληροφορίες για χώρους όπου βρίσκονται θαμμένοι Τουρκοκύπριοι αγνοούμενοι ή Ελληνοκύπριοι αγνοούμενοι και πεσόντες της περιόδου 1963-64 ή και των δύο φάσεων της εισβολής του 1974, να δώσουν αυτές τις πληροφορίες και να θέσουν υπόψη των αρμόδιων αρχών και της Διερευνητικής Επιτροπής για τους Αγνοούμενους όσα στοιχεία κατέχουν.

Οι ταυτοποιήσεις αγνοουμένων μέχρι σήμερα

"Γνωρίζω πως η εργασία που επιτελείται είναι πολύμοχθη και επίπονη και έχει να επιδείξει έργο. Μέχρι τώρα, ταυτοποιήθηκαν τα λείψανα 331 Ελληνοκυπρίων αγνοουμένων από τους 1.474 ανθρώπους, στρατιωτικούς και αμάχους της τουρκικής εισβολής του '74, καθώς και 64 άλλων από την ειδική κατηγορία των πεσόντων. Ταυτοποιήθηκαν επίσης εννέα λείψανα που αφορούν τις περιπτώσεις 43 αγνοουμένων της περιόδου 1963-64. Συνολικά εξακριβώθηκε η ταυτότητα 404 Ελληνοκυπρίων αγνοουμένων. Σε ό,τι αφορά τους Τουρκοκυπρίους, ταυτοποιήθηκαν 125 λείψανα από σύνολο 502 περιπτώσεων που κατατέθηκαν στην Επιτροπή. Από αυτές οι 229 αφορούν την περίοδο 1963-64 και οι 273 το 1974. Αργότερα κατατέθηκε ακόμη ένας αριθμός 36 περιπτώσεων, από τις οποίες δύο είναι του 1974.

Όπως δείχνουν και οι αριθμοί,ανέφερε, έχει επιτελεσθεί τα τελευταία χρόνια μια αξιόλογη πρόοδος στο θέμα των αγνοουμένων. Ο όγκος της εργασίας που απομένει, ωστόσο, είναι πολύ μεγαλύτερος.

Ο Πρόεδρος χαιρέτισε την επαναφορά του θεσμού της Ομάδας Εργασίας, στην οποία μετέχουν όλες οι εμπλεκόμενες με την ανεύρεση των αγνοουμένων υπηρεσίες, που με τόση επιτυχία είχε λειτουργήσει στη δεκαετία του αείμνηστου προέδρου Γλαύκου Κληρίδη και την ενίσχυσή της με αξιωματικούς του Υπουργείου Άμυνας.

Η Κυβέρνηση, ανέφερε προβαίνει στην ενίσχυση της στελέχωσης της Διερευνητικής Επιτροπής για τους Αγνοούμενους με ψυχολόγους από τη Δημόσια Υπηρεσία και την έκδοση νέων Πιστοποιητικών Θανάτου τα οποία θα συνοδεύονται και με σχετική Έκθεση Γεγονότων για τους αγνοούμενους.

Κατοχυρωμένο το δικαίωμα των συγγενών για την αλήθεια

Το δικαίωμα των συγγενών για όλες τις πληροφορίες και την αλήθεια που κρύβει η κάθε περίπτωση αγνοούμενου, είναι πλήρες και διεθνώς κατοχυρωμένο, ανέφερε ο Πρόεδρος και κάλεσε την τ/κ πλευρά να  συνεργαστεί με την απαιτούμενη καλή θέληση και ειλικρίνεια -όπως πράττει και η δική μας πλευρά για τις περιπτώσεις Τουρκοκύπριων αγνοουμένων - χωρίς η προσπάθεια να είναι πώς και με ποιο τρόπο να εξυπηρετήσει πολιτικές ή άλλες σκοπιμότητες και να αποκρύψει ευθύνες, οι οποίες βασίζονται σε γεγονότα και αλήθειες που βοούν.

"Η τελευταία απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων ομιλεί αφ εαυτής για τις ευθύνες της Τουρκίας. Η απώλεια αγαπημένων προσώπων, όπως και η ταλαιπωρία και η αγωνία τόσων χρόνων, δεν μπορεί βέβαια, να αποτιμηθεί σε χρήμα. Όμως η επιδίκαση αποζημιώσεων για ηθική βλάβη στους συγγενείς των αγνοουμένων ύψους 30 εκατομμυρίων ευρώ, καταδεικνύει κατά τρόπο σαφή και κατηγορηματικό το μέγεθος των ευθυνών της Τουρκίας, η οποία θα πρέπει πλέον να εγκαταλείψει την τακτική της κωλυσιεργίας και της απόκρυψης στοιχείων και να συνεργαστεί αποτελεσματικά για τη διερεύνηση και της τελευταίας περίπτωσης αγνοουμένου, ώστε το ανθρωπιστικό αυτό πρόβλημα της Κύπρου να επιλυθεί επιτέλους οριστικά".

Ο Πρόεδρος τέλος, τίμησε τις  δυο Ελλαδικές επιτροπές των συγγενών των αγνοουμένων, την Πανελλήνια Επιτροπή Γονέων και Συγγενών Αδηλώτων Αιχμαλώτων και Αγνοουμένων της Κυπριακής Τραγωδίας και τον Σύνδεσμο για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα Οικογενειών Αγνοουμένων και Πεσόντων της Κυπριακής Τραγωδίας.