Η παραχώρηση κρατικής γης μεγάλης αξίας στην Αρχιεπισκοπή Κύπρου, η οποία εξετάστηκε στο πλαίσιο της έρευνας της Αρχής κατά της Διαφθοράς για τους ισχυρισμούς που περιλαμβάνονται στο βιβλίο «Κράτος Μαφία» του Μακάριου Δρουσιώτη, οδήγησε τους Λειτουργούς Επιθεώρησης στο συμπέρασμα ότι προκύπτουν ενδείξεις για ενδεχόμενη κατάχρηση εξουσίας από τον πρώην Υπουργό Γεωργίας Νίκο Κουγιάλη.

Στο επίκεντρο της διερεύνησης βρέθηκαν οι αναφορές του συγγραφέα περί ιδιαίτερων σχέσεων μεταξύ του τέως Προέδρου της Δημοκρατίας Νίκου Αναστασιάδη και της Αρχιεπισκοπής Κύπρου. Ο Δρουσιώτης συνέδεσε την αγορά ακινήτου στη Λεμεσό από τη σύζυγο του τότε Προέδρου, Άντρη Αναστασιάδη, με προηγούμενη απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου για παραχώρηση κρατικής γης στην Αρχιεπισκοπή στην Αγία Νάπα ως αποζημίωση για εκκλησιαστική γη που είχε απαλλοτριωθεί στην Έγκωμη.

Η έρευνα κατέδειξε ότι τον Ιούλιο του 2013 η αρμόδια Διυπουργική Επιτροπή εξέτασε αίτημα της Αρχιεπισκοπής για παραχώρηση κρατικής γης στην Αγία Νάπα. Στην Επιτροπή συμμετείχε και ο τότε Υπουργός Γεωργίας Νίκος Κουγιάλης. Η Επιτροπή χαρακτήρισε την υπόθεση ως «εξαιρετική περίπτωση» και εισηγήθηκε την έγκριση του αιτήματος, το οποίο στη συνέχεια εγκρίθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο τον Οκτώβριο του ίδιου έτους.

Οι Λειτουργοί Επιθεώρησης διαπίστωσαν ότι η Αρχιεπισκοπή είχε τη δυνατότητα να ζητήσει αποζημίωση με τη μορφή κρατικής γης και όχι αποκλειστικά χρηματικής αποζημίωσης. Ωστόσο, εντόπισαν σοβαρά ζητήματα ως προς την αποτίμηση της γης που παραχωρήθηκε.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν κατά τη λήψη της απόφασης, η αξία των κρατικών τεμαχίων που θα μεταβιβάζονταν στην Αρχιεπισκοπή ανερχόταν σε 5,712 εκατομμύρια ευρώ, ενώ προβλεπόταν και επιπλέον καταβολή 280 χιλιάδων ευρώ για την πλήρη κάλυψη της αποζημίωσης. Εντούτοις, μεταγενέστερα στοιχεία του Κτηματολογίου έδειξαν ότι τα οκτώ τεμάχια που τελικά μεταβιβάστηκαν είχαν, με βάση τη γενική εκτίμηση του 2013, αξία 10,638 εκατομμυρίων ευρώ.

Η Αρχή σημειώνει ότι η διαφορά προσεγγίζει τα πέντε εκατομμύρια ευρώ, γεγονός που εγείρει ερωτήματα ως προς τη διαδικασία αποτίμησης. Όπως καταγράφεται στο πόρισμα, στον διοικητικό φάκελο δεν βρέθηκε έκθεση εκτίμησης, μεθοδολογία ή άλλο τεκμηριωτικό υλικό που να εξηγεί πώς προέκυψε η αρχική αξία των 5,712 εκατομμυρίων ευρώ. Παράλληλα, δεν υπήρχε επαρκής αιτιολόγηση για τον τρόπο δημιουργίας των συγκεκριμένων τεμαχίων ούτε για την επιμέρους αποτίμησή τους.

Οι Λειτουργοί Επιθεώρησης εκτιμούν ότι η απουσία των απαραίτητων υποστηρικτικών στοιχείων εμπόδισε τον ουσιαστικό έλεγχο της συναλλαγής. Κατά την άποψή τους, η Επιτροπή ενέκρινε την παραχώρηση κρατικής γης σημαντικής αξίας, χαρακτηρίζοντας την υπόθεση ως εξαιρετική, χωρίς να υπάρχει η αναγκαία αιτιολόγηση και τεκμηρίωση στον διοικητικό φάκελο.

Σε ό,τι αφορά τον Νίκο Κουγιάλη, το πόρισμα αναφέρει ότι ως μέλος της Διυπουργικής Επιτροπής συμμετείχε στην εισήγηση υπέρ της παραχώρησης. Οι Λειτουργοί Επιθεώρησης θεωρούν ότι, υποστηρίζοντας την εισήγηση χωρίς να διασφαλιστεί πως η αξία της γης και η κατ’ εξαίρεση μεταχείριση της υπόθεσης ήταν επαρκώς αιτιολογημένες, ενδέχεται να άσκησε την εξουσία του με αυθαίρετο τρόπο.

Σύμφωνα με τα ευρήματα, η πιθανή βλάβη στο δημόσιο συμφέρον έγκειται στο ότι το κράτος φαίνεται να παραχώρησε στην Αρχιεπισκοπή γη πολύ μεγαλύτερης αξίας από εκείνη που παρουσιάστηκε στα αρμόδια όργανα κατά τη διαδικασία λήψης της απόφασης, γεγονός που ενδεχομένως να προκάλεσε σημαντική απώλεια κρατικής περιουσίας.

Παράλληλα, η έρευνα δεν εντόπισε οποιαδήποτε μαρτυρία ότι ο κ. Κουγιάλης αποκόμισε άμεσο ή έμμεσο προσωπικό όφελος από τη διαδικασία. Για τον λόγο αυτό, οι Λειτουργοί Επιθεώρησης καταλήγουν ότι το ενδεχόμενο αδίκημα αφορά πλημμέλημα κατάχρησης εξουσίας και όχι κακούργημα, ενώ καταλογίζουν στον πρώην υπουργό ενδεχόμενη πράξη διαφθοράς υπό τη συγκεκριμένη νομική διάσταση.

Διαβάστε επίσης: Στη δημοσιότητα το πόρισμα για «Κράτος Μαφία» - Σε ποιους αποδίδει ευθύνες