Το θέμα για το αν η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας ΕΜΣ θα έχει αναδρομική ισχύ ή όχι, δεν έχει ξεκαθαρίσει στη Σύνοδο Κορυφής, δήλωσε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Δημήτρης Χριστόφιας, υπογραμμίζοντας παράλληλα ότι όποτε και αν εξεταστεί το θέμα αυτό, για την Κύπρο θα είναι κάπως αργά. «Εμείς έχουμε άμεση ανάγκη εδώ και τώρα», είπε.

Οπως τόνισε στη διάρκεια συνέντευξης Τύπου στις Βρυξέλλες μετά την ολοκλήρωση των εργασιών της Συνόδου Κορυφής, η Κύπρος έχει άμεση ανάγκη οικονομικής στήριξης και ότι θα ήθελε την εφαρμογή αυτών των μέτρων ήδη από «χθες». Σημείωσε ακόμη ότι η Κύπρος θα διεκδικήσει την αναδρομική ισχύ του μηχανισμού.

Κύριο αντικείμενο της Συνόδου του ΕΣ, είπε, ήταν τα ζητήματα της οικονομικής πολιτικής και ειδικότερα τα θέματα που αφορούν στη μελλοντική αρχιτεκτονική της Οικονομικής και Νομισματικής Ενωσης (ΟΝΕ).

Όπως είπε ο Πρόεδρος Χριστόφιας ο Πρόεδρος του ΕΣ παρουσίασε, την ενδιάμεση έκθεση του για την ΟΝΕ την οποία ετοίμασε σε συνεργασία με τους Προέδρους της Επιτροπής, της Ευρωομάδας και της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας.

Πρόσθεσε πως τελικές αποφάσεις για το ζήτημα της οικοδόμησης μιας ουσιαστικής ΟΝΕ θα ληφθούν στη σύνοδο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Δεκεμβρίου με τη συμπερίληψη ενός συγκεκριμένου και χρονικά καθορισμένου οδικού χάρτη.

Πρόσθεσε ότι το ΕΣ μετά από πολύωρη συζήτηση έχει λάβει σημαντικές αποφάσεις σε ό,τι αφορά στο ενοποιημένο χρηματοπιστωτικό πλαίσιο και επαναβεβαιώθηκε η ισχυρή βούληση του ΕΣ για ολοκλήρωση της εργασίας ως προς τις νομοθετικές προτάσεις για τον Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό, με στόχο να συμφωνηθεί το νομοθετικό πλαίσιο έως το τέλος της Κυπριακής Προεδρίας, κάτι που δημιουργεί στην Κύπρο μια σημαντική ευθύνη για ολοκλήρωση της απαιτούμενης εργασίας σχετικά με τη σύσταση του ενιαίου εποπτικού μηχανισμού.

Σημείωσε ότι η αρμόδια για το θέμα ομάδα εργασίας του Συμβουλίου, την Προεδρία της οποίας ασκεί η Κύπρος, εργάζεται ήδη εντατικά και εξέφρασε την ελπίδα πως μετά και τη σημερινή καθαρή εντολή του ΕΣ, θα καταστεί εφικτό να παρουσιάσει μέχρι το τέλος του χρόνου σαφή αποτελέσματα για το πολύ σημαντικό αυτό θέμα, που αποτελεί προϋπόθεση για τη δημιουργία της τραπεζικής ένωσης.

Ο Πρόεδρος Χριστόφιας είπε ότι στο ζήτημα της τραπεζικής ένωσης, υπάρχει μια σημαντική παράμετρος που αφορά και την Κύπρο και τις προσπάθειες που καταβάλλει για αντιμετώπιση των οικονομικών δυσκολιών που αντιμετωπίζουμε.

«Εκφράζω ικανοποίηση για τις αποφάσεις του ΕΣ που διανοίγουν θετικές προοπτικές για τη δυνατότητα άμεσης ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών, κάτι που όπως αντιλαμβάνεστε αποτελεί θετική εξέλιξη για την αντιμετώπιση των πιεστικών προβλημάτων που έχουν δημιουργήσει οι τράπεζες σε μια σειρά χωρών της ευρωζώνης, της Κύπρου περιλαμβανομένης», είπε.  

Σε ερώτηση εάν θα μπορεί η Κύπρος να απαλλαγεί από το χρέος των τραπεζών, εντασσόμενη στον μηχανισμό, ο Πρόεδρος είπε ότι «έτσι και αλλιώς, και τώρα να εντασσόμασταν, δεν θα απαλλασσόμασταν από το χρέος, που αναλαμβάνουν μεν οι τράπεζες, πάντα όμως με εγγυητή το κράτος».

Εξήγησε ότι «δυστυχώς τα πράγματα είναι τέτοια που η μια τράπεζα είναι πλέον κρατική μέχρι να ανανήψει. Πάντως, αυτό δεν είναι πολύ ξεκάθαρο, είναι κάτι το οποίο θα συζητηθεί στην πορεία. Εμείς φυσιολογικά θα το διεκδικήσουμε, όπως και άλλες χώρες. Στα συμπεράσματα υπάρχει αναφορά ότι έχουν προτεραιότητα οι χώρες που εντάσσονται στον Μηχανισμό και αυτό νομίζω απαντά σε σημαντικό βαθμό την ερώτηση σας».

Ερωτηθείς εάν οι κανονισμοί με τους οποίους θα λειτουργήσει ο Μηχανισμός της απευθείας ανακεφαλοποίησης θα εγκριθούν σε Σύνοδο των Υπουργών Οικονομικών σύντομα, ο Πρόεδρος Χριστόφιας ανέφερε ότι δε θα εγκρίνουν μόνο οι Υπουργοί, την τελική απόφαση θα την πάρει το Συμβούλιο, προσθέτοντας πως  θα ασχοληθούν σίγουρα οι Υπουργοί και οι τεχνοκράτες και την τελική απόφαση θα την πάρει το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Δεκεμβρίου.

Σε παρατήρηση δημοσιογράφου ότι υπάρχει μια εποικοδομητική ασάφεια στην πορεία διαμόρφωσης όλων αυτών και αναλόγως πώς θα εξελιχθούν και τα πράγματα με την Ισπανία θα προσαρμοστούν και οι αποφάσεις του Συμβουλίου, ο Πρόεδρος Χριστόφιας είπε ότι, δεν μπορούμε να μιλούμε για κάτι τέτοιο.

Φυσικά, συνέχισε, εποικοδομητική ασάφεια υπάρχει πάντοτε στην ΕΕ, αλλά σε αυτό το ζήτημα έχει ξεκαθαριστεί ότι ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας κ. Ντράγκι μαζί με τους άλλους Προέδρους θα φέρουν μέχρι τον Δεκέμβριο συγκεκριμένη πρόταση για τη νομοθετική ρύθμιση της δημιουργίας του Μηχανισμού.

«Είναι πολύ συγκεκριμένο το θέμα, δεν περιμένουν να δουν τι θα γίνει με τη μια ή με την άλλη χώρα. Εν πάση περιπτώσει, είναι ένα βήμα που έχει αποφασιστεί και για το παρόν και για το μέλλον, και σε αυτόν το μηχανισμό μπορούν να ενταχθούν χώρες εκτός της Ευρωζώνης, οι περισσότερες έχουν εκφράσει επιθυμία για αυτό», συνέχισε.

Σε σχέση με τον Συνεργατισμό και κατά πόσον αδυνατίζει η θέση της Κύπρου ότι ο Συνεργατισμός στην Κύπρο πρέπει να έχει ξεχωριστή εποπτεία, ο Πρόεδρος Χριστόφιας ανέφερε ότι έχει γίνει ξεκάθαρο από πλευράς του Προέδρου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας ότι οι μηχανισμοί των διαφόρων χώρων θα παραμείνουν σε ισχύ.

«Δεν είναι δυνατόν η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα να ελέγχει καθημερινά χιλιάδες τράπεζες. Η συνεργασία με τις εποπτικές αρχές της Δημοκρατίας ή της οποιασδήποτε άλλης χώρας μέλους θα είναι καθημερινή και θα παρεμβαίνει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα όταν χρειάζεται. Δε σημαίνει πως θα έχει ένα προσωπικό των μερικών χιλιάδων ανθρώπων οι οποίοι θα σκορπιστούν σε όλη την επικράτεια της ΕΕ για να κάνουν καθημερινή εποπτεία, άρα οι εθνικές αρχές παραμένουν σε ισχύ και διαδραματίζουν το ρόλο τους», σημείωσε.

Σε ερώτηση εάν υπάρχουν ενδείξεις για το αν οι απευθείας ανακεφαλαιοποιήσεις θα ισχύουν αναδρομικά ή όχι, είπε ότι αυτό είναι κάτι το οποίο θα ξεκαθαριστεί στην πορεία.

Ερωτηθείς εάν αυτό θα ξεκαθαρίσει μέχρι τον Δεκέμβριο, ο Πρόεδρος ανέφερε ότι μπορεί μέχρι τον Δεκέμβριο ή ακόμη και μετά τον Δεκέμβριο.

Παράλληλα, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας ανέφερε ότι δεν έχει ξεκαθαρίσει εάν οι ανακεφαλαιοποιήσεις των τραπεζών θα μπορούν να γίνουν πριν αρχίσει επίσημα η λειτουργία της τραπεζικής ένωσης.

Σε ερώτηση δημοσιογράφου εάν υπάρχει περίπτωση μέσα στο 2013, όταν θα έχει συμφωνηθεί το νομικό πλαίσιο της εποπτείας και ενώ θα ετοιμάζεται σε διάφορα επίπεδα, όπως έχει προβλεφθεί, η λειτουργία της Ένωσης Τραπεζών, να γίνονται ήδη ανακεφαλαιοποιήσεις ορισμένων τραπεζών πριν αρχίσει και επίσημα η λειτουργία της Τραπεζικής Ένωσης ώστε να κερδηθεί κάποιος χρόνος σε ορισμένες περιπτώσεις, ο Πρόεδρος Χριστόφιας σημείωσε ότι και ο ίδιος έθεσε αυτά τα ερωτήματα, «διότι ενδιαφερόμαστε εθνικά» και πρόσθεσε ότι «οι απαντήσεις που πήρα είναι και ναι και όχι».

Οντως, είπε, «υπάρχει μια θετική αντίκριση, γενικά ομιλούντες, αλλά θα πρέπει να ληφθούν πολύ συγκεκριμένες αποφάσεις, και φαίνεται ότι η κάθε περίπτωση θα εξετάζεται πολύ συγκεκριμένα. Ευελπιστούμε να εξεταστεί και η δική μας η περίπτωση πολύ συγκεκριμένα».

«Βεβαίως», τόνισε ο Πρόεδρος «για την Κύπρο θα είναι κάπως αργά, γιατί εμείς έχουμε άμεση ανάγκη, εδώ και τώρα».

Σημείωσε ότι έχει καταθέσει σχεδόν δυο δισεκατομμύρια η Κυπριακή Δημοκρατία για την ανακεφαλαιοποίηση της Λαϊκής Τράπεζας. «Δεν ξέρουμε ακόμη το συνολικό ποσό που θα χρειαστεί η ανακεφαλαιοποίηση γενικότερα. Η Κεντρική Τράπεζα της Κύπρου εργάζεται πυρετωδώς πάνω σε αυτό το ζήτημα και θα συζητηθεί και με την Τρόικα, διότι μπορεί να υπάρχει και διαφορά εκτίμησης».

«Οπότε αντιλαμβάνεστε ότι όταν θα γνωρίζουμε τα πραγματικά ποσά τότε θεωρώ ότι θα είναι μεγάλο το πρόβλημα», τόνισε.

Επανέλαβε ότι το πρόβλημα δεν οφείλεται στην Κυβέρνηση, «διότι έχουμε συνηθίσει να λέμε ότι για τα πάντα φταίει ο Χριστόφιας και η Κυβέρνηση. Δεν φέρει καμία απολύτως ευθύνη η Κυβέρνηση για τους χειρισμούς που έκαναν τράπεζες εκθέτοντας εαυτούς στα ελληνικά ομόλογα, ή και άλλους χειρισμούς που οδήγησαν σε αυτή την απαράδεκτη κατάσταση».

«Η ευθύνη, επειδή μιλάμε για οργανισμούς που πρέπει να ελέγχουν, δεν είναι στους ώμους των Κυβερνήσεων, αλλά είναι στους ώμους των ανεξάρτητων οργανισμών αυτών, οι οποίοι, με βάση και την ευρωπαϊκή νομοθεσία, με βάση το κοινοτικό κεκτημένο, είναι υπεύθυνοι να ασκούν αυτόν τον έλεγχο. Και όταν εμείς λέγαμε ότι πρέπει να ασκηθεί έλεγχος, όταν λέγαμε ότι πρέπει να μειωθούν και τα επιτόκια διότι είναι καταχρεωμένες οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις και δεν δύνανται να πάρουν δάνεια διότι είναι πολύ ψηλά τα επιτόκια, μάς ασκήθηκε σκληρή κριτική ότι παρεμβαίνουμε στις αρμοδιότητες του Διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας», κατέληξε.