Υπήρχε μια εποχή που το πιο φυσιολογικό πράγμα μέσα σε ένα αεροπλάνο δεν ήταν να ψάχνεις πού θα φορτίσεις το κινητό σου ή αν το Wi-Fi πιάνει. Ήταν να ανάβεις τσιγάρο.

Ναι, σωστά διάβασες.

Οι αεροσυνοδοί περνούσαν από τον διάδρομο με τον δίσκο του φαγητού στο ένα χέρι… και τον αναπτήρα στο άλλο. Αν είχες ξεχάσει σπίρτα, δεν υπήρχε πρόβλημα. Η Cyprus Airways, η BOAC, η Olympic, η Pan Am, η TWA και σχεδόν όλες οι αεροπορικές της εποχής θεωρούσαν το κάπνισμα… μέρος της εμπειρίας του ταξιδιού.

Σήμερα αυτό ακούγεται σχεδόν επιστημονική φαντασία.

«Θέση καπνιζόντων ή μη καπνιζόντων;»

Αυτή ήταν μια από τις πιο συνηθισμένες ερωτήσεις κατά την κράτηση.

Το αστείο;

Στις περισσότερες πτήσεις οι δύο ζώνες απείχαν… δύο σειρές καθισμάτων!

Ήταν σαν να λες:

«Από τη σειρά 15 και πίσω επιτρέπεται ο καπνός. Από τη σειρά 14 και μπροστά όχι.»

Λες και ο καπνός είχε διαβάσει το σχέδιο της καμπίνας και σεβόταν τα όρια.

Η Cyprus Airways και το… σύννεφο πάνω από την Κύπρο

Για δεκαετίες, οι πτήσεις της Cyprus Airways ακολουθούσαν ακριβώς τη διεθνή πρακτική.

Στα Trident, στα Comet, στα BAC 1-11, αργότερα στα Boeing 707, 727 και 737, το κάπνισμα ήταν απολύτως φυσιολογικό. Οι αεροσυνοδοί μοίραζαν τασάκια, τα μπράτσα των καθισμάτων είχαν ενσωματωμένο μεταλλικό τασάκι και οι επιβάτες άναβαν το ένα τσιγάρο μετά το άλλο, πολλές φορές μαζί με καφέ, κονιάκ ή ουίσκι.

Αν κοιτάξει κανείς παλιές φωτογραφίες της Cyprus Airways, σχεδόν πάντα θα εντοπίσει ένα τασάκι ή κάποιον επιβάτη με αναμμένο τσιγάρο.

Τα παιδιά μεγάλωναν… μέσα στον καπνό

Το πιο παράξενο για τα σημερινά δεδομένα είναι ότι δεν κάπνιζαν μόνο οι ενήλικες.

Δίπλα τους κάθονταν οικογένειες με μικρά παιδιά, βρέφη και ηλικιωμένοι.

Κανείς δεν φορούσε μάσκα.

Κανείς δεν μιλούσε για παθητικό κάπνισμα.

Κανείς δεν διαμαρτυρόταν.

Ήταν απλώς… η καθημερινότητα.

Τα τασάκια ήταν παντού

Αν βρεις σήμερα ένα παλιό κάθισμα της Cyprus Airways ή οποιασδήποτε αεροπορικής των δεκαετιών του 1960 και 1970, θα προσέξεις κάτι περίεργο.

Έχει τασάκι.

Ακόμη και όταν αργότερα το κάπνισμα απαγορεύτηκε, οι κατασκευαστές συνέχισαν για χρόνια να τοποθετούν τασάκια στις τουαλέτες.

Γιατί;

Επειδή οι αρχές έκριναν ότι, αν κάποιος παραβεί τον νόμο και καπνίσει κρυφά, είναι ασφαλέστερο να σβήσει το τσιγάρο σε τασάκι παρά να το πετάξει στα σκουπίδια και να προκαλέσει πυρκαγιά.

Το τέλος μιας εποχής

Από τα τέλη της δεκαετίας του 1980 άρχισαν οι πρώτες απαγορεύσεις στις μικρές πτήσεις.

Στη δεκαετία του 1990 οι περιορισμοί επεκτάθηκαν σχεδόν παντού.

Στις αρχές του 21ου αιώνα, το κάπνισμα εξαφανίστηκε οριστικά από τις εμπορικές πτήσεις.

Σήμερα, αν κάποιος ανάψει τσιγάρο στην καμπίνα, το πιθανότερο είναι να τον περιμένει η αστυνομία μόλις ανοίξει η πόρτα του αεροσκάφους.

Ποιος θα το πίστευε;

Σήμερα πληρώνουμε έξτρα για Wi-Fi.

Τότε πλήρωνες το εισιτήριο και έπαιρνες δωρεάν: κανονικό γεύμα, μεταλλικά μαχαιροπίρουνα, ποτό, εφημερίδα και… αναπτήρα από την αεροσυνοδό!

Άλλες εποχές.

Ίσως πιο ρομαντικές.

Σίγουρα όμως… πολύ πιο καπνισμένες.

Πηγές: Boeing Historical Archives / International Civil Aviation Organization (ICAO), ιστορικά στοιχεία για την εξέλιξη των κανονισμών καπνίσματος / LIFE Magazine Photo Archive