Σε συνέχεια προηγούμενου μου άρθρου για το πιο πάνω θέμα αναφέρω ότι οι Δήμοι που προκύπτουν μέσα από τη μεταρρύθμιση της τοπικής αυτοδιοίκησης πρέπει να θέσουν ως στόχο τους την υιοθέτηση του εθελοντισμού, αυτής της αλληλέγγυας προσφοράς που αντιστέκεται στο ρεύμα της απαξίωσης των ιδεών, ως πολιτική επιλογή, η οποία θα συμβάλει τα μέγιστα στην επιτυχία του νέου εγχειρήματος. Η σχέση αυτή του Δήμου με τον εθελοντισμό οφείλει όμως να στηρίζεται στην αμοιβαία κατανόηση και εμπιστοσύνη, χωρίς διάθεση να υποκαθιστά ή να ανταγωνίζεται ο εθελοντισμός τις δράσεις που έχει υποχρέωση να φέρει εις πέρας ο δήμος, αλλά ούτε και το αντίθετο. Πιο κάτω φαίνονται κάποιες πρακτικές που μπορούν να εφαρμόσουν ή/και να αναπτύξουν οι νέοι δήμοι, όσον αφορά τον ουσιαστικό εθελοντισμό... 

Εισηγήσεις - Προτάσεις για προώθηση ή/και ανάπτυξη του Εθελοντισμού μετά τη μεταρρύθμιση της Τοπικής Αυτοδιοίκησης

(α) Δημιουργία Συμβουλευτικού Γραφείου Δημάρχου

Ο Δήμαρχος μπορεί να δημιουργήσει ένα σώμα εθελοντών – ενεργών δημοτών τους οποίους θα συμβουλεύεται, θα συζητά, τα διάφορα προβλήματα ή άλλα θέματα που προκύπτουν καθημερινά.

Οι εθελοντές επίσης μπορούν να παρέχουν εργασία στο Συμβουλευτικό Γραφείο του Δημάρχου, με μοναδικό σκοπό την εξυπηρέτηση των δημοτών, την μη επιβάρυνσή των και την άμεση και χωρίς λάθη διεκπεραίωση θεμάτων που απασχολούν το εν λόγω γραφείο. Ο Δήμαρχος θα μπορεί να καλεί για τις ανάγκες του Δήμου τους εθελοντές για να βοηθήσουν χωρίς κόστος  και ουσιαστικά την γρήγορη επίλυση προβλημάτων τα οποία χρονίζουν.

(β) Συντονιστικό Γραφείο Εθελοντών Δημοτών

(1) To Συντονιστικό Γραφείο Εθελοντών Δημοτών θα συνεδριάζει σε τακτά χρονικά διαστήματα, και με βάση τις αποφάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου και τις επερχόμενες δραστηριότητες του Δήμου θα προγραμματίζει την συμμετοχή-βοήθεια των Εθελοντών δημότων σε αυτές.

(2) Ο Δήμος αξιοποιώντας κάποιο οίκημα του, μακριά από τα κεντρικά γραφεία του (τώρα με τις ενοποιήσεις θα προκύψουν πολλά οικήματα) μπορεί να αξιοποιήσει γραμματειακό ίσως και εργατικό προσωπικό το οποίο θα παρέχει υποστήριξη και πληροφόρηση με ποικίλους τρόπους στους εθελοντές και στις μη κυβερνητικές εθελοντικές οργανώσεις, με σκοπό τη βελτίωση και το συντονισμό των δράσεών τους σε τοπικό, αλλά και σε διεθνές επίπεδο (αν ο δήμος έχει και τέτοια δράση).

(3) Δημιουργία μητρώου εθελοντών και εθελοντικών οργανώσεων όπου τα προσωπικά δεδομένα των εθελοντών θα είναι απόρρητα και θα δίνονται στη δημοσιότητα μόνο όταν οι ίδιοι το επιθυμούν.

(4) Οι εθελοντές θα κατανέμονται σύμφωνα με το ενδιαφέρον που έχουν εκδηλώσει προηγουμένως σε διάφορους άξονες δράσης ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε δήμου. Θα μπορούσαν βέβαια να διοριστούν, χωρίς δικαιωμα ψήφου (ο «Περί Δήμων Νόμος» δίνει τη δυνατότητα) και στις ανάλογες-κατάλληλες επιτροπές του δήμου.

(5) Να αναπτυχθούν τοπικά συμβούλια σε διαμερισματικό ή ακόμα και σε ενοριακό επίπεδο για να έρχονται σε επαφή μεταξύ τους οι εθελοντές, ώστε να επιλύουν προβλήματα και να αναπτύσσουν από κοινού δράσεις.

(6) Οι εθελοντές συνεργάζονται με τους καθ’ ύλη αρμόδιους φορείς του Δήμου και εκπαιδεύονται για το ρόλο που θα τους ανατεθεί. Σύνδεσμος των εθελοντών με τους φορείς είναι το εν λόγω γραφείο.

(γ) Συμμετοχή Εθελοντών δημότες ή/και Εθελοντικών οργανώσεων/σωματείων στις Επιτροπές των Δήμων:

(1) Εθελοντές δημότες ή/και Εθελοντικές οργανώσεις/σωματεία (διά εκπροσώπων τους) μπορούν, ανάλογα με το ενδιαφέρον τους και αν ενδιαφέρονται για την προώθηση και ανάπτυξη του έργου της κάθε επιτροπής στο Δήμο να διοριστούν σε αυτή.

(2) Οι εθελοντές (α) θα παρακολουθούν τις συνεδρίες των Επιτροπών, ανάλογα με το ενδιαφέροντά τους, (β) θα φέρνουν εισηγήσεις τις οποίες οι Επιτροπές μελετούν, αξιολογούν και προωθούν για έγκριση από το Δημοτικό Συμβούλιο, (γ) δεν θα έχουν δικαίωμα ψήφου στις επιτροπές, (δ) θα βοηθούν τους αρμόδιους λειτουργούς στην υλοποίηση του έργου που έχουν να επιτελέσουν, (ε) θα αναπληρώνουν τους αρμόδιους λειτουργούς σε περίπτωση κωλύματος.

(δ) Προώθηση Συνόλων των Δήμων για εμπλοκή περισσότερων εθελοντών

• Μέλη του ομίλου μπορούν να εγγραφούν ως εθελοντές, και να εμπλακούν δημότες, που θέλουν να βοηθήσουν στην αναβάθμιση του πολιτισμού στο δήμο ανάλογα με τα ενδιαφέροντά τους.

(ε) Δημοτικά Συμβούλια Νεολαίας

• Προσπάθεια για εμπλοκή (όχι μόνο συμμετοχή) άμεσα ή έμμεσα περισσότερων νέων – εθελοντών με την ατομική τους ιδιότητα (επιπλέον των μελών οργανώσεων).

(στ) Κίνητρα γα τους εθελοντές – δημότες

(1) Η αναγκαιότητα ασφάλισης όλων των εθελοντών καθ’ όλη τη διάρκεια της εθελοντικής τους θητείας αλλά και των δράσεών τους.

(2) Η ανάγκη εκπαίδευσης των εθελοντών και η πιστοποίηση της ειδίκευσης του καθενός στο πλαίσιο του άξονα δράσης που θα έχουν επιλέξει να παρέχουν αποτελεσματικότερα το έργο τους.

(3) Λειτουργεία προγραμμάτων δια βίου μάθησης για τους εθελοντές τα οποία να διαθέτουν την απαραίτητη πιστοποίηση από αναγνωρισμένο φορέα.

(4) Δημιουργία της λεγόμενης «Τράπεζας Χρόνου» με την οποία θα επιβραβεύονται οι εθελοντές με το μεγαλύτερο χρόνο εθελοντικής προσφοράς και δίνοντάς τους παράλληλα τη δυνατότητα να κάνουν ανταποδοτική χρήση του χρόνου όταν τον χρειαστούν.

(5) Θεσμοθετήθηκε η απονομή ηθικών βραβείων σε μεμονωμένους εθελοντές και εθελοντικές οργανώσεις.

(ζ) Άλλες Δραστηριότητες

(1) Μελετώντας κανείς τις ιστοσελίδες υφιστάμενων δήμων στην Κύπρο, στην Ελλάδα ή/και σε άλλες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης μπορεί να εντοπίσει πληθώρα τρόπων με τους οποίους η Τοπική Αυτοδιοίκηση μπορεί να εμπλέξει τον δημότη που ενδιαφέρεται για τα κοινά στο δήμο του και θέλει να παραμείνει μακριά από πολιτικές παρωπίδες.

(2) Επίσης υπάρχουν πληθώρα προγραμμάτων που μπορεί ο κάθε Δήμος να χρησιμοποιήσει για να χρηματοδοτήσει εθελοντικές δραστηριότητες ή δικές του δραστηριότητες στην οποία θα ήθελε να εμπλέξει εθελοντές. 

Στέλιος Οδυσσέως
Εκπαιδευτικός - Ενεργός Δημότης Λακατάμιας