Εδώ και βδομάδες αναζητείται κοινή βάση για έναρξη των διαπραγματεύσεων για το Κυπριακό. Θυμούμαι στο παρελθόν ομηρικές τηλεοπτικές μάχες για το αν κάποιο σχέδιο ήταν βάση λύσης, ή βάση για διαπραγμάτευση. Και θυμόμαστε ακόμα (όλοι μας υποθέτω, γιατί είναι πιο πρόσφατο) το κοινό ανακοινωθέν επί της θητείας του Μεχμέτ Αλί Ταλάτ. Εκεί η συζήτηση που αναπτύχθηκε ήταν για το αν το συγκεκριμένο ανακοινωθέν «σφράγιζε» πλήρως την μια και μόνη κυριαρχία μετά τη Λύση.
Υποστηρίζω ότι πολλά εξαρτώνται από την εμπιστοσύνη, που έχει η μια πλευρά προς την άλλη. Πολλά εξαρτώνται από την εκτίμηση ότι ο απέναντι, δεν θα παρασπονδήσει. Δεν θα χρησιμοποιήσει μια σχετική ασάφεια, για να ενισχύσει αυτό που εξ’ αρχής είχε κατά νουν. Καταλήγω λοιπόν να πιστεύω, (και αναφέρομαι σε μένα) ότι η εντύπωση, που έχω για τον Έρογλου, δεν με πείθει πολύ πως θα προσπαθήσει (κατά την διάρκεια των συνομιλιών) περισσότερο για την Λύση παρά για το ναυάγιο των συνομιλιών. Υπήρξε πάντα ειλικρινής διχοτομιστής, τάχθηκε ενάντια στις συγκλίσεις Χριστόφια και Ταλάτ, (σήμερα υποκριτικά καμώνεται ότι τις υποστηρίζει) και όλη η ζωή του, σαν γνήσιο τέκνο του Ντεκτάς αφιερώθηκε στην διχοτόμηση. Από την μέρα που ανέλαβε τις διαπραγματεύσεις, δεν κάνει τίποτα άλλο από το να αφήνει το χρόνο να ρέει, και να ροκανίζει κάθε στοιχείο που οδηγεί σε πιθανότητα λύσης.
Είναι γι’ αυτό τον λόγο που πιστεύω ότι τυχόν έναρξη διαπραγματεύσεων χωρίς καθαρή συνεννόηση για το ποια λύση επιδιώκουμε, θα ήταν ουσιαστικά απόφαση για ναυάγιο. Και ναυάγιο της ύστατης προσπάθειας επίλυσης νομίζω καταλαβαίνουμε όλοι που θα οδηγήσει.
Είμαι της εντύπωσης (μετά από πυκνές επαφές για μια σειρά χρόνων με την ηγετική πυραμίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά και ανθρώπους των Ηνωμένων Εθνών) ότι ένα ναυάγιο αυτή την φορά θα οδηγήσει σε μια καθαρή διεθνή σταθεροποίηση του καθεστώτος που επικρατεί σήμερα στο κατεχόμενο τμήμα της Κύπρου. Θα οδηγήσει σε ένα «τελευταίο ψήφισμά» των Ηνωμένων Εθνών που σε κάποιο βαθμό θα αναιρεί τα προηγούμενα. Θα οδηγήσει σε μια κάποιου τύπου εκπροσώπηση της Τουρκοκυπριακής κοινότητας (στην πραγματικότητα του κατοχικού καθεστώτος) στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Θα οδηγήσει στην αλλαγή στάσης του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου όσον αφορά τα τουρκικά κεφάλαια διαπραγμάτευσης. Θα οδηγήσει σε νέες πιέσεις (πιο αποτελεσματικές αυτή την φορά) για απ’ ευθείας εμπόριο. Θα οδηγήσει στο τελείωμα του Κυπριακού. Ούτε λύση, ούτε διευθέτηση. Τελείωμα!
Όσοι είμαστε υπέρ της Λύσης (Ναι πιστεύω ότι κάποιοι δεν είναι) πρέπει να βλέπουμε, έχουμε υποχρέωση να ελέγχουμε τα βήματα μας. Να σηκώσουμε το πόδι μας όταν ξέρουμε που θα το πατήσουμε. Δεν χωρεί κανένας μετέωρος βηματισμός.
Θα προσθέσω εδώ το κύριο πολιτικό μου επιχείρημα. Η Τουρκία γνωρίζει ότι η λύση δίνει στην ίδια και στους Τουρκοκύπριους αυτά στα οποία αναφέρθηκα πριν (άνοιγμα κεφαλαίων, διεθνή εκπροσώπηση της Τουρκοκυπριακής κοινότητας, απ’ ευθείας εμπόριο κλπ κλπ). Δυστυχώς όμως εδώ που έφθασαν τα πράγματα, η Τουρκία και η Τουρκοκυπριακή κοινότητα, κερδίζουν τα ίδια πράγματα και σε περίπτωση ναυαγίου. Και οι δυο δρόμοι (Λύση ή Ναυάγιο) οδηγούν σε μεγάλο βαθμό σε μια θετική εξέλιξη. Εξακολουθώ βέβαια να πιστεύω ότι η Λύση είναι και για την Τουρκία μια πιο στέρεα εξέλιξη, αλλά δεν έχω ενδείξεις προς το παρόν ότι αυτό είναι κάτι που βλέπουν.
Πολλές φορές οι ηγέτες δεν αποφασίζουν στην βάση του κρατικού συμφέροντος. Πολλά άλλα πράγματα παρεισφρύουν. Όπως θέματα εσωτερικής κατανάλωσης, πιθανές επικείμενες εκλογές, προσωπικά πείσματα κλπ κλπ).
Έχουμε δύο δρόμους μπροστά μας. Λύση και ναυάγιο. Εμείς έχουμε κέρδος μόνο από τη Λύση. Η Τουρκία έχει κέρδος από τη Λύση, και έχει επίσης κέρδος από το ναυάγιο. Αυτοί που πρέπει να προσέχουν είμαστε εμείς.
Είναι γι’ αυτό τον λόγο που πιστεύω, ότι πολύ καλά ο Νίκος Αναστασιάδης δεν μπαίνει στις συνομιλίες χωρίς πλήρη ξεκαθάρισμα του τι επιδιώκουμε. Από την άλλη βέβαια δεν μπορεί να μην θυμηθούμε ότι ο Νίκος Αναστασιάδης στήριξε τις συγκλίσεις Χριστόφια – Tαλάτ, στη συνέχεια τις κατήγγειλε, και σήμερα δέσμιος της καταγγελίας αυτής, παρακολουθεί τον εαυτό του που προσπαθεί να κερδίσει, αυτό που κατήγγειλε, και την ίδια ώρα παρακολουθεί τον Έρογλου να χειροκροτεί τις συγκλίσεις που κάποτε θεωρούσε ανάθεμα.
