Πρώτες πρωινές ώρες της 16ης Μαρτίου, το Eurogroup παίρνει την (πρώτη) απόφαση του για τη διάσωση της κυπριακής οικονομίας (Cyprus bail-out) επιβάλλοντας – ετσιθελικά στη Λευκωσία και μέσω εκβιαστικών διλημμάτων να ‘μαζέψει’ μέσα σε δύο ημέρες το πόσο των 5,8 δισεκατομμυρίων. Κομισιόν και Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα αρνούμενοι να παραχωρήσουν στη Κύπρο το ποσό των 17,5 δις υπό μορφή δανείου - που η Τρόικα έκρινε ως το πόσο που αντιστοιχεί στις ανάγκες μας, άνοιξαν το δρόμο σε ΔΝΤ και Γερμανοολλανδικό μπλοκ να απαιτήσει τη φορολόγηση ή το ‘τυφλό κούρεμα’ - για να μιλάμε πιο καθαρά – καταθέσεων μέχρι και 10%. Με αυτό τον τρόπο η Κύπρος θα ‘εξοικονομούσε’ το ποσό των 5,8δις και Μηχανισμός Στήριξης και ΔΝΤ θα παραχωρούσαν στη Κύπρο τα υπόλοιπα 10δις για τις μετέπειτα ανάγκες του Κράτους. Μια απόφαση που ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έκρινε ως τη μόνη επιλογή (εκ των περιστάσεων), διαφορετικά όταν οι τράπεζες θα άνοιγαν τη Τρίτη (19/3) θα χρεοκοπούσαν, και κατ’ επέκταση και ολόκληρη η Κύπρος, λόγω διακοπής της ρευστότητας από τον ELA ( Emergency Liquidity Assistance) και όχι μόνο.

Πρέπει να σημειωθεί ότι τα πιο πάνω γεγονότα, είχαν ως αφορμή την εκτίμηση των Ευρωπαίων εμπλεκομένων ότι το χρέος της Κύπρου δεν ήταν βιώσιμο και για αυτό το λόγο χρειάζονταν επιτακτικές λύσεις (κούρεμα), ώστε να καταστεί το χρέος βιώσιμο (120% του ΑΕΠ) και να παραχωρηθεί το δάνειο στη Κύπρο. Παράλληλα, ‘συναγερμός’ σήμανε σε όλα τα ΜΜΕ τόσο στη Κύπρο όσο και στο εξωτερικό κάνοντας λόγο για ‘εξαιρετικά κρίσιμες καταστάσεις’, καθώς επίσης και για ‘εγκληματικό’ λάθος από πλευράς Eurogroup που θα οδηγούσε τη Κύπρο - έτσι κ αλλιώς σε άτακτη χρεοκοπία (disorderly default). Reuters, financial times, Economist ακόμα και η Moody’s Ratings - που υποβαθμίζει το τραπεζικό μας σύστημα ανελλιπώς, έπνευσαν τα μένεα έναντι των αποφάσεων που το Eurogroup έλαβε για τη ‘διάσωση’ της Κύπρου. Στις 19/3 λοιπόν, ημέρα Τρίτη και ενώ οι τράπεζες μένουν κλειστές - με οδηγίες της Κεντρικής Τράπεζας, η Κυπριακή βουλή συνέρχεται για να αποφασίσει το μέλλον της Κύπρου. Με αίσθημα εθνικής ευθύνης αλλά και πατριωτισμού η βουλή απορρίπτει το εν λόγω νομοσχέδιο λέγοντας ‘ΟΧΙ’ στην απόφαση του Eurogroup για τη Κύπρο – τονίζοντας τις βλέψεις των Γερμανών για τη καταστροφή του χρηματοπιστωτικού τομέα της Κύπρου – που μαζί με τον τουρισμό αποτελούν το ‘οξυγόνο’ της κυπριακή οικονομίας – πλήττοντας όμως παράλληλα και τους Ρώσους μεγαλοκαταθέτες που εμπιστεύτηκαν το Κυπριακό τραπεζικό σύστημα.  

Αγνοώντας τον όρο ‘συστημικότητα’ και το πώς η Κύπρος θα μπορούσε να αποτελέσει ‘domino effect’ στην υπόλοιπη Ευρώπη σε περίπτωση χρεοκοπίας ή και εξόδου από το ευρώ – τα εμπλεκόμενα μέρη διαβουλεύονται ξανά ώστε να εξευρεθούν άλλες πηγές εσόδων για τα 5,8δις. ενώ η Τρόικα και η “συμπαθεστάτη” Ντέλια Βελκουλέσκου κρατεί τη συνηθισμένη σκληρή της στάση. Με πρωταρχικό στόχο τη διασφάλιση των υπαρχόντων ήδη κεφαλαίων και καταθέσεων, το κράτος θέτει περιοριστικά μέτρα ως προς την ανάληψη μεγάλων ποσών για αποφυγή μεγάλης εκροής καταθέσεων από το τραπεζικό σύστημα – κάτι το οποίο, το Eurogroup παρέλειψε να κάνει. Με τον χρόνο που δόθηκε από τη βουλή στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, το κράτος σε κατάσταση πανικού προσπαθεί να βρει διέξοδο στο πρόβλημα. Ο Υπ. Οικονομικών μεταβαίνει στη Μόσχα, αλλά οι προσπάθειες για εξεύρεση οικονομικής συμφωνίας – βοήθειας, ολοκληρώνονται ανεπιτυχώς και έτσι η Κύπρος στρέφεται στη μόνη και αρχική της οδό που είναι η Ευρωζώνη.  

Μετά από διαβουλεύσεις επί διαβουλεύσεων και κινητοποίησης όλων των κομμάτων,  η κυβέρνηση κατέθεσε στη βουλή μια σειρά νομοσχεδίων που αφορούν μεταξύ άλλων την εξυγίανση των τραπεζών καθώς και τη σύσταση ταμείου αλληλεγγύης, όπου και εγκρίθηκαν. Με αυτά τα νομοσχέδια-κλειδιά, ο Πρόεδρος και η ομάδα του μεταβαίνουν στις Βρυξέλλες (24/3) όπου μετά από πολύωρες συζητήσεις και διαβουλεύσεις - προτάσεις και αντιπροτάσεις, επήλθε η τελική συμφωνία για τη ‘διάσωση’ της κυπριακής οικονομίας.

Τώρα, σε ένα πρώτο στάδιο, δεν τίθεται το ερώτημα αν η συμφωνία έκλεισε με το μέρος μας ή όχι, γιατί πολύ απλά η όποια συμφωνία κλειδωνόταν θα αποτελούσε ένα πολύ δύσκολο και επώδυνο συμβιβασμό της Κύπρου και πιο συγκεκριμένα του ‘απλού’ καθημερινού άνθρωπου - που πλέον αλλάζει χαρακτήρα και νοοτροπία. Τόσες μέρες παρακολουθώντας τηλεόραση, ακούμε οικονομικούς όρους και αριθμούς με πολλά μηδενικά… πίσω όμως από αυτούς τους όρους και τους αριθμούς κρύβεται ο κύπριος πολίτης. Υπάρχει αδιαμφισβήτητα αμεσότητα στο πρόβλημα το όποιο δημιουργήθηκε σε ένα πρώτο επίπεδο από εμάς – εννοώντας κυβερνήσεις, υψηλόβαθμα στελέχη τραπεζών, ελεγκτικές επιτροπές κτλ. αλλά και σε ένα δεύτερο επίπεδο από την ίδια την Ευρώπη που με ένα εντελώς ‘αψυχολόγητο’ τρόπο αποφάσισε να καταστρέψει το Κυπριακό χρηματοπιστωτικό σύστημα με ‘απώλειες’ που δεν ξέρω αν μπορούν να υπολογισθούν σε αριθμούς. Όλα αυτά τα επωμίζεται ο Κύπριος πολίτης που εν μια νυκτί του είπαν ότι πτωχεύουμε! Δεν ξέρω πως διαγράφεται το αύριο, δεν ξέρω και δεν μπορώ να προβλέψω τι θα απογίνουν οι χιλιάδες υπάλληλοι της Λαϊκής τράπεζας και τις μετέπειτα συνέπειες του κλεισίματος της. Όλοι γνωρίζουμε ότι τα πάντα είναι ‘αλυσίδα’ και δεν πρέπει να υπάρχει κάνεις που να επαναπαύεται. Παρ’ όλα αυτά, διερχόμαστε μιας μεταρρυθμιστικής περιόδου, θα υπάρξουν πολλές αλλαγές σε ένα πολυδιάστατο πολιτικοοικονομικό αλλά και κοινωνικό επίπεδο, που πρέπει να βρουν τον λαό ψύχραιμο και ενωμένο.

Συμμερίζομαι την άποψη του κόσμου για απόδοση ποινικών ευθυνών και εν ευθέτω χρόνω η Κύπρος - ως χώρα, πρέπει να ξανά αξιολογήσει τις καταστάσεις και τα διαδραματιζόμενα, έτσι ώστε να είναι η τελευταία φορά που αναγκαζόμαστε να κατεβάσουμε τόσο χαμηλά την εθνική μας περηφάνια και αξιοπρέπεια!   

O Φρίξος Νικολάου είναι φοιτητής Νομικής στο Πανεπιστήμιο του Sheffield.

Οι απόψεις που εκφράζονται σε αυτό το άρθρο αντιπρoσωπεύουν το συγγραφέα και όχι την εκδοτική πολιτική του sigmalive.com