Εδώ και λίγο περισσότερο από μισό χρόνο με την λάθος ανάλυση κάποιων γεγονότων ξαφνικά θεωρήσαμε πως γίναμε το επίκεντρο της προσοχής για τις ενεργειακές εξελίξεις και λόγω της γεωγραφικής μας θέσης την οποία αυτοχαρακτηρίσαμε ως κομβική πως αποκτήσαμε πρωταγωνιστικό ρόλο στις εξελίξεις στην περιοχή και μαζί με αυτό μια ισχύ που θα μας έδινε την δυνατότητα να καθορίσουμε τις εξελίξεις στο Kυπριακό. Που βρισκόμαστε αυτή τη στιγμή? Να έχουμε κολλήσει στην αδιάλλακτη στάση της άλλης πλευράς και παρόλα αυτά να εξακολουθούμε να έχουμε ψευδαισθήσεις για το πόσο ανάγκη μας έχει η Άγκυρα και ταυτόχρονα να εναποθέτουμε τις ελπίδες μας για επίλυση στην αλλαγή ηγεσίας της άλλης πλευράς στις επερχόμενες εκλογές τους. Με ευχολόγια και ψευδαισθήσεις όμως δεν λύνονται προβλήματα. Ποιες είναι οι πραγματικότητες?
Παρότι οι ποσότητες φυσικού αερίου της λεκάνης είναι τεράστιες, τα δικά μας επιβεβαιωμένα αποθέματα είναι πολύ λίγα για να επηρεάσουν διεθνείς γεωπολιτικούς σχεδιασμούς.
ΔΕΝ ΕΧΟΥΜΕ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ να αποτρεψουμε τη δημιουργια αγωγού ξένων συμφερόντων στην Κυπριακή ΑΟΖ, για τους ίδιους λογούς που δεν μπορούσαμε να κάνουμε κάτι και για το Μπαρμπαρόσα, επειδή πολύ άπλα με βάση το Δίκαιο της Θάλασσας η ΑΟΖ δεν είναι δικιά μας, άλλα διεθνή ύδατα όπου έχουμε αποκλειστικό δικαίωμα εκμετάλλευσης του πλούτου τους (αλιεία και κοιτάσματα) και τίποτα περισσότερο*. Όλο αυτό το διάστημα ακούω όλους και σε όλους τους τόνους να αντιδρούν στην προοπτική να πάει αγωγός 'μας' στην Τουρκία, λες και κάποιος μας παρακαλάει να το κάνει**... Ο Ερντογάν πιο ισχυρός από ποτέ κρατάει και το μαχαίρι και το καρπούζι. Αναλύοντας τον τρόπο που δρα και ασκεί διπλωματία ας υποθέσουμε πως θέτει (αν δεν το έχει ήδη κάνει) 3 προϋποθέσεις για να συμφωνήσει να πάει αγωγός στην Τουρκία: α) να μην έχει μερίδιο η Κύπρος, β) να μην μεταφέρει αέριο από κυπριακά κοιτάσματα εκτός κι αν διαμοιραστούν και στους Τουρκοκυπρίους και γ) να μην περάσει από την ΑΟΖ της 'ελληνοκυπριακής κοινότητας'. Με δεδομένες τις επιθυμίες Αμερικάνων άλλα και ΕΕ (απεξάρτηση από Ρωσία), αυτό θα φέρει τον Αναστασιάδη σε ένα τραγικό αδιέξοδο: Είτε δεν θα δημιουργήσει προβλήματα στη δημιουργία του αγωγού εντός της ΑΟΖ μας χωρίς να έχουμε μερίδιο και θα χαρακτηριστεί μειοδότης είτε ο αγωγός θα περάσει με την έγκριση του ψευδοκράτους (και την αποδοχή της ως έγκυρη από την διεθνή κοινότητα) όπου και θα προκύψει de facto (αν όχι κάτι χειρότερο) αναγνώριση του ψευδοκράτους*** - γεωγραφικά κάτι τέτοιο είναι εφικτό, μπορεί ο αγωγός να περάσει από Αίγυπτο-Ισραήλ-Λίβανο-βόρεια ΑΟΖ μας-Τουρκία.
Δυστυχώς οι δηλώσεις και ενέργειες που γίνονται από πλευράς μας δείχνουν μια λανθασμένη ανάλυση, προχειρότητα και αδυναμία ανάπτυξης σωστής στρατηγικής (για να μην χρησιμοποιήσω πολύ πιο βαριούς χαρακτηρισμούς που θα ήταν και πιο ακριβείς) από την ομάδα που διαχειρίζεται αυτά τα θέματα. Δεν αναλύσαμε σωστά τα γεγονότα ώστε να θέσουμε εφικτούς στόχους που θα άλλαζαν τις προοπτικές στο Κυπριακό. Επίσης δεν αξιοποιήσαμε πολλές ευκαιρίες να κλείσουμε το θέμα του τερματικού και να διασφαλίσουμε την προοπτική να γίνουμε ενεργειακός κόμβος (με όλα τα συνεπακόλουθα οφέλη). Οι κατά καιρούς δηλώσεις Αναστασιάδη σε συνδυασμό με τις πράξεις ή καλύτερα την απουσία τους έχουν δείξει στους Ισραηλινούς και τη Noble πως η προοπτική του τερματικού είναι μέρος μιας ανεδαφικής τακτικής (βασισμένης σε λάθος ανάλυση) μαστιγίου-καρότου για επίλυση του Κυπριακού. Παρότι πολύ φοβάμαι πως εξακολουθεί να υπάρχει η ψευδαίσθηση για τη σημασία που έχουμε στη γεωπολιτική σκακιέρα, νομίζω πως πλέον και μετά από διαρροές για επικείμενες συμφωνίες για αγωγούς, γίνεται μια προσπάθεια να επανανοίξει η προοπτική του τερματικού. Αν όμως το καλύτερο που έχουμε είναι οι δηλώσεις και η δημοσίευση σε τοπικές εφημερίδες αφηρημένων προθέσεων για οδικό χάρτη δημιουργίας του τερματικού (αντί για άμεση προώθηση νόμων, εφαρμογή των προνοιών του μνημονίου συναντίληψης, επανεκκίνηση διαπραγματεύσεων, διερεύνηση εναλλακτικών πηγών χρηματοδότησης, κτλ) τότε πραγματικά είμαστε άξιοι της τύχης μας, της προχειρότητας και του ερασιτεχνισμού μας....
Αυτή τη στιγμή δεν έχει πολύ σημασία το τι θα μπορούσε να γίνει στο παρελθόν αντί των εγκληματικών λαθών αλλά τί και αν είναι εφικτό να γίνει για να αποφευχθούν τα δυσάρεστα που έρχονται. Παρότι βρισκόμαστε στο και πέντε, είναι ακόμη δυνατό να γίνουν κάποιες ενέργειες ανατροπής των αρνητικών εξελίξεων, ας το κάνουμε πριν μείνουμε πίσω από τις εξελίξεις...
*= Υπάρχει ένα παραθυράκι, σε σχέση με περιβαλλοντικούς κίνδυνους από την υλοποίηση τέτοιων έργων. Εξ όσων γνωρίζω όμως εμείς δεν έχουμε καν ετοιμάσει σχετική νομοθεσία που να αφορά υποθαλάσσιους αγωγούς (επίσης με την Κύπρο εξαρτημένη από την Τρόικα, την ΕΕ να ψάχνει απεξάρτηση από Ρωσία και τις εκδηλωμένες προθέσεις των Αμερικάνων, θεωρείτε πως μπορούμε να προβάλλουμε τέτοιου είδους αντιστάσεις?)
**= Η Τουρκία λόγω θέσης είναι ήδη ενεργειακός κόμβος και εκτός από την περιοχή μας έχει επιλογές για φυσικό αέριο και από την Ρωσία και από όλες τις φιλικές της χώρες γύρω από την πλούσια σε αποθέματα Κασπία και από τους Κούρδους του Ιράκ άλλα και από το Ιράν που λόγω απομόνωσης δεν έχει πολλές εναλλακτικές για την διάθεση των αποθεμάτων του (οι Αμερικανοί είναι αυτοί που για δικούς τους λογούς γεωπολιτικής θέλουν διακαώς να πάει με αγωγούς προς την Τουρκιά το φυσικό αέριο της περιοχής και όχι να δεσμευτεί σε τερματικά υγροποίησης)
***= Το γεωστρατηγικό παιχνίδι το οποίο παίζεται είναι πάρα πολύ σημαντικό για τις μεγάλες δυνάμεις και οποίος παρακολουθεί τις εξελίξεις δεν θα έχει καμία αμφιβολια για την επιλογή που θα κάνουν ο Αμερικάνοι εάν τεθεί δίλημμα μεταξύ τουρκικής επίλυσης του Κυπριακού ή να μην περάσει το αέριο στην Τουρκία. Να υπενθυμίσω πως όταν πλέον διαφάνηκε η προτίμηση των Αζέρων στον αγωγό ΤΑΡ αντί του Nabucco West είχαμε επισκέψεις και πιέσεις σε Ισραήλ (συγγνώμη του Νεντανιάχου - δεν θυμάμαι προηγούμενο τέτοιας υποχώρησης από το Ισραήλ, θυμηθείτε τις αρχικές τους αντιδράσεις) και Τουρκία για αναθέρμανση των σχέσεων τους, την σκληρή στάση Ερντογάν που συνοδεύτηκε με το (αποτυχημένο) κίνημα αντίδρασης και στη συνεχεία τις υποκλοπές, και το πραξικόπημα στην Αίγυπτο με τις ευλογίες των ΗΠΑ αμέσως μετά και την επίσημη επιλογή του TAP.




