Οι καταστροφικές πυρκαγιές και οι ακραίες συνθήκες καύσωνα που πλήττουν την Ελλάδα, τη Γαλλία, την Ισπανία και άλλες ευρωπαϊκές περιοχές έχουν ήδη προκαλέσει οικονομικές απώλειες άνω των 3 δισ. ευρώ μέσα στο 2026, σύμφωνα με ανάλυση των Financial Times.
Σχεδόν πέντε εκατομμύρια στρέμματα γης, δηλαδή περίπου 500.000 εκτάρια, έχουν καταστραφεί μέσα στους δύο πρώτους μήνες της αντιπυρικής περιόδου. Το οικονομικό κόστος για τις πέντε περισσότερο πληγείσες χώρες της Ευρωζώνης, μεταξύ των οποίων η Ελλάδα, η Πορτογαλία και η Ρουμανία, υπολογίζεται στα 3,1 δισ. ευρώ. Το ποσό αυτό ξεπερνά τις εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τον μέσο ετήσιο αντίκτυπο των πυρκαγιών σε ολόκληρη την Ευρωπαϊκή Ένωση, ο οποίος ανέρχεται στα 2,5 δισ. ευρώ.
Οι εκτιμήσεις των Financial Times βασίζονται στη μεθοδολογία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, αλλά και σε αντίστοιχους υπολογισμούς της γαλλικής κυβέρνησης. Αφορούν το λεγόμενο κόστος «αποκατάστασης», δηλαδή τη δαπάνη που απαιτείται για την επαναφορά των καμένων εκτάσεων στην προηγούμενη κατάστασή τους, ως ένας τρόπος αποτίμησης της οικονομικής τους αξίας.
Το κόστος ανά εκτάριο για την αναδάσωση και τη συντήρηση των περιοχών διαφέρει ανά χώρα, καθώς εξαρτάται από τον τύπο της βλάστησης, την κάλυψη του εδάφους και την ηλικία των δασικών εκτάσεων.
Ωστόσο, ο συνολικός οικονομικός αντίκτυπος αναμένεται να είναι ακόμη μεγαλύτερος. Ασφαλιστικές εταιρείες, επιχειρήσεις και νοικοκυριά συνεχίζουν να καταγράφουν τις ζημιές σε περιουσίες και καλλιέργειες, ενώ εξετάζονται και οι επιπτώσεις στη τουριστική δραστηριότητα κατά τη διάρκεια της θερινής περιόδου. Παράλληλα, επιβαρύνσεις όπως η αύξηση του κόστους ασφάλισης, η δυσκολία κάλυψης περιουσιών, η μείωση των τουριστικών αφίξεων και οι αυξημένες ανάγκες για πυροσβεστικό εξοπλισμό αναμένεται να φανούν σταδιακά.
Οι συγκεκριμένοι υπολογισμοί δεν περιλαμβάνουν πλήρως τις τελευταίες πυρκαγιές στην Ελλάδα. Ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης ανέφερε ότι τα αρμόδια κλιμάκια θα προχωρήσουν άμεσα στην καταγραφή των ζημιών, ώστε να ενεργοποιηθεί η κρατική στήριξη προς τους πληγέντες.
Δεν έχει υπολογιστεί ακόμη το κόστος της λειψυδρίας
Την ίδια ώρα, οι οικονομικές συνέπειες της λειψυδρίας δεν έχουν αποτιμηθεί πλήρως. Η πτώση της στάθμης των υδάτων στον Ρήνο και τον Δούναβη δημιουργεί προβλήματα στις μεταφορές εμπορευμάτων και επηρεάζει την παραγωγική δραστηριότητα.
Μεγάλες εταιρείες της χημικής βιομηχανίας στη Γαλλία και τη Γερμανία, όπως οι BASF, Covestro και Evonik, διατηρούν εργοστάσια κοντά στον Ρήνο, γεγονός που τις καθιστά ευάλωτες στις επιπτώσεις της χαμηλής στάθμης των υδάτων.
Παράλληλα, τα ιστορικά χαμηλά επίπεδα στον Δούναβη προκαλούν ανησυχία για τη λειτουργία του πυρηνικού σταθμού της Ουγγαρίας, ο οποίος καλύπτει σχεδόν το μισό της ηλεκτρικής παραγωγής της χώρας. Η Ρουμανία, από την πλευρά της, αναγκάστηκε να θέσει εκτός λειτουργίας έναν από τους δύο αντιδραστήρες του πυρηνικού σταθμού Τσερναβόντα, καθώς οι μονάδες χρησιμοποιούν νερό από το ποτάμι για την ψύξη τους.
Η Σάρα Μάγιερ, ειδικός στα κλιματικά οικονομικά στο Ελβετικό Ομοσπονδιακό Τεχνολογικό Ινστιτούτο της Ζυρίχης, εκτίμησε ότι το πραγματικό οικονομικό κόστος των πυρκαγιών μπορεί να είναι υπερτριπλάσιο από τον μέσο ετήσιο αντίκτυπο των 2,1 δισ. ευρώ σε απώλεια ΑΕΠ, που είχε υπολογιστεί για τις περιφερειακές οικονομίες της Πορτογαλίας, της Ισπανίας, της Ιταλίας και της Ελλάδας την περίοδο 2011-2018.
Όπως ανέφερε, εάν οι πυρκαγιές επεκταθούν σε αστικές περιοχές, το οικονομικό κόστος θα αυξηθεί σημαντικά.
Πλήγμα στη γαλλική βιομηχανία και ανησυχία για την οινοπαραγωγή
Στη Γαλλία, η περιοχή της Ζιρόντ αποτελεί σημαντικό κέντρο για τις βιομηχανίες άμυνας και αεροδιαστημικής. Οι πυρκαγιές οδήγησαν εταιρείες όπως η κατασκευάστρια κινητήρων αεροσκαφών Safran, η Dassault Aviation και η ArianeGroup να διακόψουν την παραγωγή τους και να απομακρύνουν εργαζομένους.
Η περιοχή είναι επίσης γνωστή για τους αμπελώνες του Μπορντό. Παρότι μέχρι στιγμής έχουν αποφευχθεί μεγάλες καταστροφές, παραμένει αβέβαιο αν η επίδραση του καπνού στα σταφύλια θα επηρεάσει τη φετινή παραγωγή.
Ζημιές έχουν καταγραφεί και στην οστρακοκαλλιέργεια στη λεκάνη Αρκασόν, ενώ ο τουρισμός, που αντιστοιχεί στο 7% του ΑΕΠ της περιοχής, βρίσκεται αντιμέτωπος με συνεχείς ανατροπές.
Σύμφωνα με το Εμπορικό και Βιομηχανικό Επιμελητήριο της Ζιρόντ, τουλάχιστον 40.000 επιχειρήσεις επηρεάστηκαν άμεσα από τις πυρκαγιές. Από αυτές, 19.500 είχαν αναστείλει πλήρως τη λειτουργία τους έως τις 30 Ιουλίου, ενώ μεταξύ 120.000 και 150.000 εργαζόμενοι βρίσκονταν σε καθεστώς επιδοτούμενης μερικής απασχόλησης έως τις 27 Ιουλίου.
Οι πυρκαγιές στην Ισπανία πλησίασαν τη Μαδρίτη
Στην Ισπανία, οι πυρκαγιές έφτασαν σε απόσταση περίπου 50 χιλιομέτρων από την πρωτεύουσα, προκαλώντας ζημιές σε σπίτια, επιχειρήσεις και οχήματα σε αγροτικές περιοχές.
Η Ένωση Μικρών Αγροτών και Κτηνοτρόφων κατέγραψε αρχικές απώλειες 185.000 στρεμμάτων καλλιεργήσιμης και εκμεταλλεύσιμης γης, κυρίως βοσκοτόπων.
Παρά τις εκτεταμένες καταστροφές, εκτιμάται ότι οι ζημιές πιθανότατα δεν θα προκαλέσουν σημαντική επίδραση στο συνολικό ΑΕΠ των χωρών.
Ο Ιωάννης Κουντούρης, αναπληρωτής καθηγητής στο Imperial College, σημείωσε ότι ορισμένες από τις σημαντικότερες συνέπειες των πυρκαγιών, όπως οι επιπλέον νοσηλείες λόγω ατμοσφαιρικής ρύπανσης, δεν μπορούν εύκολα να αποτιμηθούν οικονομικά και συχνά δεν υπολογίζονται.
Ο Άντριου Κένινγχαμ, επικεφαλής οικονομολόγος για την Ευρώπη στην Capital Economics, ανέφερε ότι οι φυσικές καταστροφές μπορούν σε ορισμένες περιπτώσεις να έχουν ακόμη και προσωρινά θετική επίδραση στο ΑΕΠ, καθώς η κρατική βοήθεια και οι ασφαλιστικές αποζημιώσεις αυξάνουν τις δαπάνες για την αποκατάσταση.
Ωστόσο, όπως υπογράμμισε η Μάγιερ, πρόκειται για μια ανάπτυξη που προκύπτει από την ανάγκη αντικατάστασης του κεφαλαίου που χάθηκε και όχι για πραγματική οικονομική πρόοδο.
Πηγή: Πρώτο Θέμα
Διαβάστε επίσης: Νέα έρευνα: Το Viagra μπορεί να εμποδίζει την εξάπλωση του καρκίνου




