Προ του κινδύνου τουρκοποίησης Ελληνοκυπριακών περιουσιών στα κατεχόμενα και επέκταση της εδαφικής ακεραιότητας που παράνομα κατέχει η Τουρκία εδώ και 40 χρόνια στο βόρειο τμήμα του νησιού, βρίσκεται η Κύπρος. 

Το φλέγον ζήτημα, επανέφερε  η εκπομπή 60 ΛΕΠΤΑ, καθώς το θέμα λαμβάνει διαστάσεις και η κυβέρνηση αναζητεί εκείνους τους τρόπους αν όχι τερματισμού, περιορισμού έστω, του φαινομένου.  Οι ανησυχίες επικεντρώνονται, στο να ανατραπεί η ισχύουσα ιδιοκτησιακή ισορροπία και να επέλθουν δυσμενέστατες επιπτώσεις στις διαπραγματεύσεις για επίλυση του Κυπριακού.

Τα ξίφη τους ενώπιον της εκπομπής 60 λεπτά, διασταύρωσαν νομικοί των οποίων οι απόψεις διίστανται μαζί με ιδιοκτήτες κατεχόμενων περιουσιών.

Λ.Λουκαϊδης: Να ποινικοποιηθεί η προσφυγή

Υπέρ της ποινικοποίησης της προσφυγής στην επιτροπή αποζημιώσεων τάχθηκε ο νομικός Λουκής Λουκαϊδης, επικαλούμενος τον πατριωτισμό των προσφύγων.  "Το δικαίωμα της ιδιοκτησίας δεν είναι απόλυτο. Υπόκειται σε περιορισμούς δια νόμου απαραίτητους μεταξύ άλλων προς το συμφέρον της δημόσιας ασφάλειας. Υπόκειται και σε απαλλοτρίωση και σε περίπτωση δημοσίου κινδύνου που απειλεί την Δημοκρατία ή τμήμα αυτής μπορεί να ανασταλεί με κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης", επεσήμανε.

Εξέφρασε την άποψη ότι μπορεί να επιβληθεί ως απλός περιορισμός- απόλυτα δικαιολογημένος- του δικαιώματος της ιδιοκτησίας στα κατεχόμενα αλλά και άλλων ενεργειών, η θέσπισης ποινικού αδικήματος για οποιαδήποτε ενέργεια περιλαμβανομένης της διάθεσης περιουσίας, που προωθεί την υλοποίηση της τουρκικής πολιτικής τουρκοποίησης της κυπριακής γης. "Ο περιορισμός αυτός δεν εμποδίζει την διάθεση περιουσίας σε οποιοδήποτε, εκτός για τον σκοπό που αναφέρθηκε και συνεπώς δεν συνιστά εξουδετέρωση του δικαιώματος της ιδιοκτησίας. Πρόκειται για νόμιμο περιορισμό που δεν συνεπάγεται καταβολή αποζημίωσης εκ των προτέρων αλλά μόνον καταβολή αποζημίωσης αν μειώνει ουσιωδώς την οικονομική αξία της ιδιοκτησίας".

Α.Δημητριάδης: Να γίνει νομοσχέδιο δημιουργείας ταμείου για τους πρόσφυγες

Η αναχαίτιση των μαζικών προσφυγών Ελληνοκυπρίων εκτοπισμένων στην επιτροπή Αποζημιώσεων,  που ξεκίνησε επίσημα τις δραστηριότητές της στις 17 Μαρτίου 2006 , απασχόλησε αμέτρητες ώρες συσκέψεων και προβληματισμών στις αρμόδιες υπηρεσίες του κράτους χωρίς να έχει γίνει κατορθωτό μέχρι σήμερα να πειστούν οι πρόσφυγες να σταματήσουν να ξεπουλούν τις περιουσίες τους έναντι πινακίου φακής.

Στην επίσημη ιστοσελίδα της επιτροπής Ακίνητης Περιουσίας, επισημαίνεται ότι ο ρόλος σύστασης της, η επιδίωξη να ικανοποιήσει τις θεμιτές διεκδικήσεις των ιδιοκτητών ακινήτων, χωρίς να θίγονται τα δικαιώματα της τουρκοκυπριακής κοινότητας .

Η αποζημίωση που δίνεται στους προσφεύγοντες στην εν λόγω επιτροπή, υπολογίζεται σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία στο 10% της πραγματικής αξίας των περιουσιών.

Η αλήθεια των αριθμών

• Μέχρι τις 27 Ιανουαρίου το 2014 κατατέθηκαν στην Επιτροπή Αποζημιώσεων
• 5743 αιτήσεις, εκ των οποίων,
• 476 έχουν συναφθεί μέσω φιλικού διακανονισμού
• 11 μέσω ακρόασης
• Η επιτροπή έχει καταβάλει μέχρι σήμερα 145, 019, 701 (GBP) αλλιώς ... ευρώ, σε αιτούμενους για αποζημίωση περιουσίας, πρόφυγες.
• Δύο περιπτώσεις απορρίφθηκαν από την επιτροπή για ανταλλαγή και αποζημίωση και
• Πέντε περιπτώσεις απορρίφθηκαν για αποκατάσταση και αποζημίωση
• Μία ακόμη περίπτωση απορρίφθηκε για επιστροφή περιουσίας στο νόμιμο ιδιοκτήτη της.
• Σε μία περίπτωση εκδόθηκε απόφαση για την αποκατάσταση περιουσίας μετά την επίλυση του Κυπριακού και
• Μία περίπτωση έχει αποκλειστεί για μερική αποκατάσταση περιουσίας.

Οι λόγοι που οδηγούν στις πωλήσεις ε/κ περιουσιών

1 Η οικονομική εξαθλίωση των προσφύγων

Παρουσιάζεται ως πρώτη αιτία στις έρευνες, να αυξάνουν τις προσφυγές προς την επιτροπή Αποζημιώσεων. Αφενός οι συσσωρευμένες χρεωστικές οφειλές, αφετέρου οι αυξημένες οικογενειακές υποχρεώσεις της καθημερινότητας, σπρώχνουν τους πρόσφυγες με πόνο ψυχής να εκμεταλλευτούν το τελευταίο χαρτί τους, για να εξασφαλίσουν καλύτερες συνθήκες  διαβίωσης.

            2  Η στασιμότητα και τα αδιέξοδα που σημειώνονται στο Κυπριακό 

Είναι παράγοντες που αποδυναμώνουν την προσδοκία των Ελληνοκυπρίων για αποκατάσταση των περιουσιακών τους δικαιωμάτων και σπεύδουν να πωλήσουν, υπό το φόβο να χαθεί εντελώς το ιδιοκτησιακό τους δικαίωμα.

Πληροφορίες της εκπομπής, όπως αυτές περιλαμβάνονται και σε επίσημα εσωτερικά κυβερνητικά σημειώματα, αναφέρουν ότι πέραν τη αδύναμης οικονομικά τάξης προσφύγων, αυξημένες είναι και οι περιπτώσεις ατόμων που προέρχονται από εύπορες τάξεις πολιτών. Στις εν λόγω υποθέσεις μάλιστα εντοπίζονται και δικηγορικά γραφεία Ελληνοκυπρίων, να συνεργάζονται με Τουρκοκύπριους δικηγόρους, για την ταχύτερη προώθηση των αιτήσεων πελατών, τους από τους οποίους αμείβονται αδρά.

Οι συστάσεις της διακομματικής επιτροπής

Σε συγκεκριμένα μέτρα που επιβάλλεται άμεσα να εφαρμοστούν για να ανακοπεί ο μεγάλος αριθμός προσφυγών στην επιτροπή, κατέληξε διακομματική επιτροπή στο προεδρικό, μετά από πολύωρες συνεδρίες. Τα μέτρα εκτιμάται ότι είναι προς την κατεύθυνση ανακούφισης των οικονομικά δυσπραγούντων τουλάχιστο, προσφύγων, για να σταματήσουν εν αγνοία τους να εξυπηρετούν τις πολιτικές σκοπιμότητες της Άγκυρας. Επαναφέρουμε τα μέτρα όπως τα αποκάλυψε το ΣΙΓΜΑ.

ΜΕΤΡΑ ΓΙΑ ΑΠΟΤΡΟΠΗ ΠΩΛΗΣΗΣ Ε/Κ ΠΕΡΙΟΥΣΙΩΝ ΣΤΑ ΚΑΤΕΧΟΜΕΝΑ

• Τροποποίηση νομοθεσίας κτηματολογίου ώστε για όλες τις αγοραπωλησίες μεταξύ Ε/Κ στα κατεχόμενα να μην καταβάλλονται μεταβιβαστικά τέλη και φορολογίες.
• Αναπροσαρμογή προγραμμάτων του φορέα ισότιμης κατανομής βαρών και της μέριμνας, με επανασχεδιασμό και ενίσχυση τους με καλύτερη στοχοθέτηση χορηγιών και δανείων.
• Εφαρμογή του Leasing / Ενοικιαγοράς, ώστε οι ετήσιες πιστώσεις του κρατικού προϋπολογισμού για τα στεγαστικά σχέδια, να διατίθενται ως δόσεις στις τράπεζες.
• Χαλάρωση πολεοδομικών κανονισμών ώστε οι εκτοπισμένοι να μπορούν να διευκολυνθούν με την ανέγερση δεύτερης και τρίτης κατοικίας στο ίδιο τεμάχιο για σκοπούς στέγασης των παιδιών τους.
• Υφιστάμενη χρήση και αξιοποίηση των τ/κ κλήρων στις ελεύθερες περιοχές.
• Οι αιτητές για υπηρεσία Μερίμνης ή διαχείρισης Τ/Κ περιουσιών, να δίνουν ένορκη δήλωση ότι δεν επωφελήθηκαν από την επιτροπή Αποζημιώσεων των κατεχομένων.

Τα εν λόγω μέτρα είναι αποτέλεσμα σωρείας εισηγήσεων όλων των κομμάτων, καθώς μελετούνται από ειδικές ομάδες σε κάθε κόμμα ξεχωριστά, μετά την παράδοση τους σε συνοπτικό έγγραφο από τον Πρόεδρο Αναστασιάδη στο Εθνικό Συμβούλιο της περασμένης Παρασκευής.

Κάποια εκ των μέτρων χρήζουν νομικής γνωμάτευσης. Απαραίτητη είναι η εκτίμηση του υπουργείου Εσωτερικών στα θέματα αγοραπωλησιών μεταξύ Ε/Κ καθώς και της συνέχισης παραχώρησης οικοπέδων και κατοικιών στον προσφυγικό κόσμο. Αναγκαία κρίνεται και η συμβολή του Υπουργείου Οικονομικών που καλείται να μετρήσει τις κρατικές δυνατότητες, στο ζήτημα της διατήρησης του προϋπολογισμού Φορέα και Μέριμνας για το 2014 τουλάχιστο στα προ κρίσεως επίπεδα.