Δημοσιεύουμε σήμερα το δεύτερο μέρος της συνέντευξης του Προέδρου του διοικητικού συμβουλίου των Κυπριακών Αερογραμμών Τόνη Αντωνίου, ο οποίος έδωσε στην εφημερίδα μας συνέντευξη εφ’ όλης της ύλης για το μέλλον του κρατικού μας αερομεταφορέα, για το οποίο γίνεται πολύς λόγος τα τελευταία δύο - τρία χρόνια, λόγω ακριβώς των προβλημάτων που αντιμετωπίζει. Στο πρώτο μέρος της συνέντευξης, ο κ. Αντωνίου είχε περιγράψει με σαφήνεια τι ακριβώς συμβαίνει αυτήν την περίοδο στην εταιρεία και ποιες κινήσεις γίνονται για το σχέδιο αναδιάρθρωσης και το σχέδιο Β', αυτό δηλαδή του κλεισίματος της εταιρείας και της δημιουργίας μιας άλλης, εντελώς νέας. Στο δεύτερο μέρος περιγράφει το μέλλον του προσωπικού και εξηγεί τι θα γίνει σε περίπτωση εφαρμογής του σχεδίου Β'.

Ποιοι φεύγουν, ποιοι μένουν
Οι Κυπριακές Αερογραμμές τώρα εργάζονται και για το θέμα του προσωπικού που θα παραμείνει στη νέα εταιρεία, αν εφαρμοσθεί το σχέδιο Β'; Εργάζονται ώστε η νέα εταιρεία, όταν λειτουργήσει, να είναι ήδη στελεχωμένη;
Αυτό κάνουμε από τώρα. Είναι όφελος για την εταιρεία το γεγονός ότι έχει καταρτισμένο προσωπικό. Μπορεί να μην είναι όφελος ότι υπάρχουν συμβάσεις οι οποίες περιέχουν στρεβλώσεις…

Όπως;
Η άδεια ασθενείας, για παράδειγμα. Στην Κυβέρνηση η άδεια ασθενείας είναι 42 ημέρες. Εμείς ίσως να έχουμε περισσότερες, την ίδια ώρα που στον ιδιωτικό τομέα αυτό είναι σχεδόν ανύπαρκτο.

Αναφέρεστε και σε μείωση εισοδημάτων;
Όχι. Ένας ιδιώτης επενδυτής αμείβει πάντοτε τους καλούς υπαλλήλους του, προσφέρει δηλαδή και ανταμοιβή και κίνητρο προς τους υπολοίπους. Από την άλλη, ένας νέος επενδυτής δεν θα αναλάβει την εταιρεία για να την αφήσει καθηλωμένη. Θα τη μεγαλώσει για να έχει κέρδος. Θα θέλει να φέρει νέα αεροπλάνα, να αυξήσει τα δρομολόγιά του για να έχει κέρδος. Ίσως μάλιστα κάποιοι από αυτούς που απολύθηκαν τώρα, να είναι και οι πρώτοι που θα επαναπροσληφθούν.

Σκοπιμότητες και παρεμβάσεις
Στόχος του, φυσικά, θα είναι να μεγιστοποιήσει το κέρδος του, όμως στην αρχή ίσως να θελήσει να προχωρήσει σε περαιτέρω περικοπές μέχρι να «βρει τα πόδια» της η εταιρεία…
Μέχρι πρότινος οι Κυπριακές Αερογραμμές δεν είχαν εντελώς επιχειρηματικά σχέδια δράσης. Εξυπηρετούσαν σε μεγάλο βαθμό πολιτικές σκοπιμότητες και δέχονταν κομματικές παρεμβάσεις. Ε, δεν μπορεί μια εταιρεία που έχει ως κριτήριο να προσλαμβάνει τα παιδιά εργαζομένων, να αφήνει το προσωπικό της να εργάζεται μόνον μέχρι τις 2.30 το απόγευμα, ενώ η ΕΕ, με την οποία συνεργάζεται, δουλεύει μέχρι πολύ πιο αργά, να πάει μπροστά. Φυσικά, τώρα αλλάξαμε το ωράριο εργασίας. Αυτή ήταν μια από τις στρεβλώσεις την οποία ξεφορτωθήκαμε.

Κατάσταση έκτακτης ανάγκης
Δεν υπήρξαν αντιδράσεις δηλαδή;
Όχι, επειδή εξηγήσαμε ότι δεν είναι δυνατόν, τη στιγμή που στη χώρα μας είναι δεκάδες χιλιάδες οι άνεργοι, στον ιδιωτικό τομέα οι εργαζόμενοι δουλεύουν πέραν των 40 ωρών για να βοηθήσουν τους εργοδότες να διατηρήσουν τις επιχειρήσεις, ώστε να έχουν δουλειά, στις Κυπριακές Αερογραμμές το γραφειακό προσωπικό να εργάζεται 37,5 ώρες. Η εταιρεία βρίσκεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης και το κατανόησαν όλοι εδώ.

Έπρεπε να είχαν αποθέματα
Για χρόνια πολλά οι Κυπριακές Αερογραμμές είχαν το μονοπώλιο των αιθέρων στην Κύπρο και θα ανέμενε κανείς ότι θα είχαν τεράστια αποθέματα για να αντιμετωπίσουν την κρίση. Πώς και γιατί βρέθηκαν αντί με αποθέματα, να έχουν τεράστιες ζημιές και μάλιστα κάθε χρόνο;
Έχετε δίκιο. Υπήρχαν αποθέματα. Υπήρχε όμως ταυτόχρονα κακοδιαχείριση, αδιαφορία και σπατάλη. Άπλετη σπατάλη. Μήπως όμως αυτό δεν γίνεται και σε άλλους ημικρατικούς οργανισμούς; Τη ΣΥΤΑ, την ΑΗΚ και άλλους;

Ναι, αλλά αυτοί είναι κερδοφόροι ακόμα.
Πριν από 11 χρόνια, όταν ήμουν ξανά στις Κυπριακές Αερογραμμές, αγοράσαμε δύο αεροπλάνα. Γιατί; Διότι είχαμε αποθέματα και επενδύαμε.

Μα και οι υπόλοιποι ημικρατικοί έκαναν επενδύσεις.
Ναι, αλλά φορτώνουν τον Κύπριο φορολογούμενο με τεράστια ποσά.

Το ίδιο έκανε και η δική σας εταιρεία, όταν είχε το μονοπώλιο. Μας πουλούσε «χρυσά» τα εισιτήρια.
Δεν είπα ότι δεν το έκανε. Δεν είμαι εδώ για να υπερασπιστώ οποιονδήποτε. Είναι γι’ αυτό που προχωρήσαμε και κάναμε έρευνες, και κάνουμε ακόμα… Θέλουμε να καταδειχθεί πού και από ποιους έγινε η κακοδιαχείριση και η διασπάθιση του δημοσίου χρήματος. Θα πρέπει όμως να σημειώσετε ότι οι Κυπριακές Αερογραμμές ήταν και ο πρώτος οργανισμός που μπήκε αμέσως στον χορό του ανταγωνισμού, έχοντας να αντιμετωπίσει δεκάδες ξένες εταιρείες, μεγαθήρια, εντελώς ξαφνικά. Οι υπόλοιποι ημικρατικοί ακόμα διατηρούν σχεδόν το μονοπώλιο.

Αποχωρούν άλλοι 140 εργαζόμενοι
Η ΠΑΣΥΠΙ μίλησε προχθές για προβλήματα στην εταιρεία.
Για να έχει μια εταιρεία προβλήματα, ευθύνεται το συμβούλιο και η διεύθυνση. Εμείς, τους τελευταίους τέσσερις μήνες, είχαμε 17 αποχωρήσεις διευθυντικών στελεχών. Ήταν ατυχής η θέση της ΠΑΣΥΠΙ, ότι δεν απολύονται διευθυντικά στελέχη. Έφυγαν 17, έμειναν 14, εκ των οποίων οι πέντε είναι πιλότοι. Σύντομα θα απολυθούν άλλοι έξι διευθυντές, οι δύο υπηρετούν στο εξωτερικό, την εβδομάδα που πέρασε κλείσαμε τα γραφεία μας στην Ιταλία… Συνεχώς γίνονται διορθωτικές κινήσεις.

Πόσοι ακόμα θα απολυθούν;
Το σύνολο των εργαζομένων ήταν 1050. Σήμερα έχουν απομείνει περίπου 650 άτομα, ενώ θα απολυθούν άλλοι 100, ώστε να παραμείνει η εταιρεία με προσωπικό 490 ατόμων. Στο παρόν στάδιο εργαζόμαστε με το Τμήμα Τροφοδοσίας, στο οποίο παρέμειναν 60 περίπου άτομα και στο τμήμα των μηχανικών, στο οποίο παρέμειναν 80 εργαζόμενοι. Όμως, πέραν των αποχωρήσεων, εργαζόμαστε για τη δημιουργία νέων εταιρειών σε συνεργασία με διεθνείς οίκους, στις οποίες θα συμμετέχουν οι Κυπριακές Αερογραμμές και οι οποίες θα απορροφήσουν την τροφοδοσία και τους μηχανικούς. Οι υπάλληλοι αυτοί θα αποτελούν προσωπικό των νέων εταιρειών. Κατά συνέπεια, θα αποχωρήσουν από τις Κυπριακές Αερογραμμές άλλα 140 άτομα. Το σύνολο δηλαδή του προσωπικού που θα απομείνει είναι γύρω στα 400 άτομα.

Τέρμα τα υπερπρονόμια
Πάντως, πρέπει να παραδεχθείτε ότι μέχρι πρόσφατα υπήρχαν πολλά παράλογα επιδόματα, που ήταν και προκλητικά για τους εργαζομένους στον ιδιωτικό τομέα.
Έχουμε πει στο προσωπικό ότι είναι μεγάλη ανάγκη να μαζευτούμε όλοι, να κάνουμε εξοικονομήσεις, να ξεχάσουμε όσα ξέραμε, είτε μείνουμε ως Κυπριακές Αερογραμμές είτε γίνουμε νέα εταιρεία. Ακόμα κι αν μείνουμε υπό την παρούσα μορφή, θα χρειαστούμε ξένα κεφάλαια για να αναπτυχθούμε. Θα χρειαστούμε ιδιώτες επενδυτές. Η Κυβέρνηση δεν έχει τα χρήματα να συντηρεί ή να αναπτύσσει την εταιρεία. Άρα, κάποιοι άλλοι θα βάλουν τα χρήματα. Αυτοί οι επενδυτές δεν θα δεχθούν στρεβλώσεις. Είναι γι’ αυτό που λέμε στο προσωπικό ότι πρέπει να είναι έτοιμο να διαπραγματευτεί νέους όρους εργασίας, χωρίς αυτό κατ’ ανάγκην να σημαίνει μείωση μισθών. Πρέπει να αντιληφθούμε όλοι ότι η εταιρεία δεν θα ανήκει πλέον στο κράτος, αλλά σε ιδιώτες, οι οποίοι δεν θα επιτρέψουν υπερπρονόμια.

Εμπλοκή Κυβέρνησης στο σχέδιο Β'
Υπάρχει ενδιαφέρον από σοβαρούς επενδυτές;
Υπάρχουν σοβαρότατοι ενδιαφερόμενοι. Όπως είναι γνωστό, έχουμε μισθώσει την KPMG να διαχειρίζεται το ενδιαφέρον. Δεν είναι δική μας δουλειά αυτή. Έχει ανατεθεί σε ειδικούς.

Είχατε μια σύσκεψη πρόσφατα με τέσσερις υπουργούς. Τι διημείφθη στη διάρκειά της;
Εξηγήσαμε τι γίνεται στην εταιρεία και πήρα εξουσιοδότηση και από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας να κάνω ό,τι είναι απαραίτητο για τη διάσωση της εταιρείας. Δεν είναι όμως μέσα στις αρμοδιότητές μου να διαπραγματεύομαι την πώληση περιουσιακών στοιχείων της Κυβέρνησης. Ζήτησα λοιπόν από την Κυβέρνηση να δημιουργήσει μια ομάδα για να ασχοληθεί με τα θέματα αυτά, αλλά και άλλα, για τα οποία εμείς δεν έχουμε ούτε αρμοδιότητα ούτε την τεχνογνωσία. Η εμπλοκή της Κυβέρνησης χρειάζεται όμως και στα του σχεδίου Β', διότι και στην περίπτωση αυτή χρειάζονται αποφάσεις από το κράτος.

Ενημερώσαμε, επίσης, για το έργο που έγινε τους τελευταίους τέσσερις μήνες. Είπαμε ότι είναι σοβαρές οι ενδείξεις ότι υπάρχουν και διαχειριστικές ευθύνες για να φτάσει η εταιρεία εδώ που έφτασε. Ίσως και διασπάθιση δημοσίου χρήματος. Ζητήσαμε από την Κυβέρνηση λοιπόν να αρχίσει διαδικασίες διερεύνησης.

Διασπάθιση και κακοδιαχείριση
Για τη διασπάθιση δημοσίου χρήματος, τι έχετε στα χέρια σας;
Όταν μιλάμε για διασπάθιση δημοσίου χρήματος, εννοούμε ότι τα χρήματα που το κράτος έδινε στην εταιρεία ετύγχαναν κακοδιαχείρισης. Κάναμε ήδη δύο έρευνες, από τις οποίες η μία είναι πολύ «ηχηρή» και αφορά στα εσωτερικά δρομολόγια στην Ελλάδα, τα οποία ήταν άκρως ζημιογόνα. Προκαλούσαν ζημιές της τάξης των δύο εκατομμυρίων τον μήνα. Κράτησαν έξι μήνες και ζημίωσαν την εταιρία 12 εκ. Όταν αναλάβαμε και διαπιστώσαμε τις ζημιές, τα σταματήσαμε. Κάποιος πρέπει να διερευνήσει, γιατί ελήφθη αυτή η απόφαση και γιατί συνεχίστηκαν τα δρομολόγια. Γιατί το διοικητικό συμβούλιο άφησε την εταιρεία να ζημιώνει; Αυτό έπρεπε να διερευνηθεί και διερευνάται. Μια άλλη έρευνα αφορά σε ναυλωμένη πτήση η οποία δεν έγινε, λόγω εσωτερικής κωλυσιεργίας. Διερευνούμε λοιπόν να μάθουμε τους λόγους της κωλυσιεργίας. Με βάση όλα αυτά, χρειάζεται να διερευνηθούν πολλά άλλα, μια και είναι σοφό να σκέφτεται κάποιος ότι, αν γίνονταν αυτά, γιατί να μη γίνονταν κι άλλα;

Υπάρχουν λεφτά για να λειτουργήσετε τους επόμενους τρεις τέσσερις μήνες;
Θα τα βρούμε, θα βρούμε τους τρόπους, όμως δεν μπορούμε να τους βρίσκουμε επ’ άπειρον.