Από όλα τα βραβεία που δίνονται στο φεστιβάλ κινηματογράφου Camerimage στην Πολωνία, το βραβείο «Duo», για την καλύτερη συνεργασία μεταξύ σκηνοθέτη και διευθυντή φωτογραφίας έχει μια ιδιαίτερη μοναδικότητα, διότι δεν υπάρχει σε άλλα φεστιβάλ.

 

Φέτος τιμήθηκαν στο Φεστιβάλ, ο Κύπριος διευθυντής φωτογραφίας Χάρης Ζαμπαρλούκος και ο Ιρλανδός σκηνοθέτης Kenneth Branagh για το ριμέικ της ταινίας «Murder on the Orient Express». Ο Kenneth Branagh, τιμήθηκε επιπλέον στην εναρκτήρια τελετή με το βραβείο Krzystof Kieslowski, που δίνεται σε ηθοποιούς οι οποίοι προσέφεραν πολλά στην τέχνη του κινηματογράφου. Ο Branagh, είχε να πει τα καλύτερα λόγια για τον συμπατριώτη μας στην ομιλία του: “Zamparloukos is a cinematographer of rare grace and power.” (“είναι κινηματογραφιστής με σπάνια χάρη και δύναμη”). 

 

Οι Ζαμπαρλούκος και Branagh εργάστηκαν μαζί και στο παρελθόν στις ταινίες «Thor», «Jack Ryan: Shadow Recruit», «Cinderella», και «Sleuth» οι οποίες είχαν μεγάλη εμπορική επιτυχία.  Φέτος, το δίδυμο συνεργάστηκε στο ριμέικ του «Murder on the Orient Express», την πολυαγαπημένη ταινία του 1974 που ήταν βασισμένη στο ομώνυμο βιβλίο της Agatha Christie. Στην φετινή ταινία ο Branagh ήταν ταυτόχρονα και ο σκηνοθέτης και ο πρωταγωνιστής, υποδύονταν τον ντετέκτιβ Hercule Poirot.

 

Μάλιστα, ο πολυτάλαντος Branagh, ο οποίος έχει εργαστεί ως ηθοποιός και σκηνοθέτης πολλών θεατρικών παραστάσεων του Shakespeare, ήταν υποψήφιος για Oscar πέντε φορές στις κατηγορίες: καλύτερου σκηνοθέτη, καλύτερου ανδρικού πρωταγωνιστικού ρόλου, καλύτερου υποστηρικτικού ανδρικού ρόλου, καλύτερη ζωντανή ταινία μικρού μήκους και καλύτερου προσαρμοσμένου σεναρίου.        

 

Η πρώτη ταινία στην οποία εργάστηκαν μαζί ο Ζαμπαρλούκος και ο Branagh ήταν το «Sleuth» (2007).  Σε κοινή συνέντευξη που παραχώρησαν στο δημοσιογράφο Peter Caranicas του περιοδικού Variety μετά την εναρκτήρια εκδήλωση του Φεστιβάλ, αναφέρθηκαν στις πηγές που τους ενέπνευσαν για το ριμέικ της ταινίας.       

 

Γιατί επιλέξατε να κάνετε το ριμέικ του «Murder on the Orient Express»; 

 

Branagh: Δεν το θεώρησα ποτέ ως ένα ριμέικ. Αν δεν έχεις κάτι καινούργιο να προσφέρεις, κάτι αυθεντικό, τότε δεν το κάνεις. Το σενάριο του Michael Green στο οποίο κτίστηκε η ταινία μας, ήταν κάτι που με ενέπνευσε σε πιο βαθύ και συναισθηματικό επίπεδο απ’ ότι το ίδιο το βιβλίο της Agatha Christie και η προηγούμενη ταινία [1974 Sydney Lumet] – αν και μ’ άρεσαν και τα δύο. Αλλά αυτό, το αισθάνθηκα ως κάτι νέο. Έχει ένα φόνο, έχει και άγριο πάθος, που σκέφτηκα πως θα ξάφνιαζε το κοινό. Με εξέπληξε και εμένα όταν έπαιξα το ρόλο του ντετέκτιβ Hercule Poirot.

 

Τι προσφέρατε στη νέα κινηματογραφική εκδοχή της ταινίας, σε ότι αφορά στην κινηματογράφηση και την τεχνολογία; 

 

Branagh: Χρησιμοποιήσαμε κάμερα 65 χιλιοστών και αποτίσαμε φόρο τιμής στη χρυσή εποχή των ταξιδιωτικών ταινιών, με τη χρήση εντυπωσιακών σκηνικών. Ξεκινάμε στην Ιερουσαλήμ, και μετά φτάνουμε στην Κωνσταντινούπολη και στις Άλπεις, όπου αφήνουμε το φόνο και το μυστήριο να ακολουθήσουν την κανονική τους ροή, με τον απλό και ενδιαφέρον τρόπο που το είχε γράψει η Άγκαθα Κρίστι. Εξελίσσεται ένα ψυχολογικό δράμα, που αποκαλύπτει έναν βαθύτερο πόνο, τον οποίο δεν είχα συνειδητοποιήσει πριν.   

 

Πού κάνατε τα γυρίσματα;

 

Branagh: Ο Χάρης πήγε στη Νέα Ζηλανδία και μετά πήγαμε στη Γαλλία, στην Ελβετία και σε άλλα μέρη, αλλά τα περισσότερα γυρίσματα έγιναν στο Longcross Studios έξω από το Λονδίνο, όπου ξαναδημιουργήσαμε το Orient Express! Κατασκευάσαμε το τρένο, το τοποθετήσαμε σε μια οδογέφυρα σε ύψος 25 μέτρων και συναρμολογήσαμε και ένα μίλι σιδηρόδρομο. Μια από τις καλύτερες στιγμές που έζησα, ήταν όταν ο Johnny Depp και η Judi Dench με ρώτησαν: «Θύμισε μας, τι θα γίνει σε αυτή τη σκηνή;». Είπα, «Το τρένο θα φύγει από το σταθμό της Κωνσταντινούπολης». Ξαναρώτησαν, «Εντάξει, αλλά τι θα γίνει ακριβώς»;  Επανέλαβα, «Το τρένο θα φύγει από το σταθμό της Κωνσταντινούπολης». Μου είπαν, «Θα μείνει εδώ βέβαια». Είπα, «Όχι, οι πόρτες στο τέλος της σκηνής θα κλείσουν και το τρένο θα ξεκινήσει και θα φύγει για το Surrey». Τα μάτια τους έλαμψαν.   

   

Πώς γνωριστήκατε εσείς οι δύο; 

 

Ζαμπαρλούκος: Ο Ken με κάλεσε στο σπίτι του για να μιλήσουμε για την ταινία «Sleuth». Ήξερα τον Ken πριν με γνωρίσει. Οι αναμνήσεις μου στο Panavision Shepperton, ως μαθητευόμενος κινηματογραφιστής, ήταν πολύ καλές και ο Ken τότε σκηνοθετούσε το «Shackleton» και μου δόθηκε η ευκαιρία να τον παρακολουθήσω από μικρή ηλικία.  

 

Branagh: Όταν επιτέλους γνωριστήκαμε, είχα ήδη δει μια ταινία του Χάρη.  Ήξερα ότι υπήρχε κάτι που μου άρεσε. Μ’ αρέσει να εργάζομαι μαζί με «σπασικλάκια» (nerds),  ανθρώπους που συνέχεια δουλεύουν.  (Σημ: Η λέξη «σπασικλάκι» χρησιμοποιείτο για Βρετανούς επιστήμονες κατά την περίοδο του πολέμου, για να περιγράψει άτομα που ήταν μανιακοί στη δουλειά τους και ειδικοί στον τομέα τους.)        

 

Δηλαδή, είστε τα «σπασικλάκια» της εποχής μας; 

 

Branagh: Ακριβώς. Μοιραζόμαστε αυτό το χαρακτηριστικό. Λατρεύω τον κινηματογράφο και το θέατρο, σε βαθμό που παραξενεύει τους άλλους. Και ο Χάρης μιλά για άγνωστες ταινίες, για τις οποίες είναι ο μόνος που γνωρίζω – εκτός από τον Scorsese – που μπορεί  να θυμηθεί σκηνές, ατάκες και πλάνα από αυτές.  

 

Έχετε γυρίσει ταινία με κάμερα 65 χιλιοστών στο παρελθόν; 

 

Branagh: Εγώ ναι, την ταινία «Hamlet» το 1996, όπου ο Αlex Thomson ήταν διευθυντής φωτογραφίας. 

 

Ζαμπαρλούκος: Το «Murder» ήταν η πρώτη μου εμπειρία με κάμερα 65 χιλιοστών.  Ήταν τέλεια.  

 

Χάρη, έκτος από τον κινηματογράφο, έχεις γυρίσει καθόλου ψηφιακή ταινία; 

 

Ζαμπαρλούκος: Λίγο, αλλά όχι πολύ. Πιστεύω ότι ο κινηματογράφος – όχι μόνο των 65 χιλιοστών ή των 35 χιλιοστών ή των 16 - είναι μια διαπεραστική μορφή εικονογράφησης και είναι πιο κοντά στην ανθρώπινη φύση.  

 

Τι σου αρέσει στον κινηματογράφο; Η λεπτομέρεια, το πεδίο κάλυψης;   

 

Branagh: Όλα.  Ειδικά ότι το φιλμ κινείται γύρω από την μεμβράνη, και δεν είναι αποκλεισμένο στα pixels.  Ενσωματώνουμε λίγη από τούτη την ποιότητα στην 4Κ ανάλυση της ταινίας.  Δεν λέμε ότι είναι καλύτερο από κάτι άλλο, αλλά μας αρέσει η διαφορά. 

   

Τι σκέφτεσαι να κάνεις στο μέλλον;

 

Branagh: Δουλεύουμε πάνω στο «Artemis Fowl» της Ντίσνεϊ για το 2019, η οποία είναι η ιστορία ενός 11χρονου εγκληματία στην Ιρλανδία, ο οποίος ανακαλύπτει ότι οι νεράιδες υπάρχουν και αποφασίζει να κλέψει το χρυσό τους.     

 

Η ταινία των βραβευμένων Ζαμπαρλούκο και Branagh παίζει και στις κινηματογραφικές αίθουσες της Κύπρου. Στην ταινία πρωταγωνιστούν πολλά αστέρια εκτός από τον Branagh, όπως ο Johnny Depp, η Penelope Cruz, ο Willem Dafoe, και η Judi Dench.