Συνολικά 157,5 περίπου εκατομμύρια ευρώ δαπάνησε το κράτος από το 2007 μέχρι το 2012 για ενοίκια κτηρίων στα οποία στεγάζονται δημόσιες υπηρεσίες συμπεριλαμβανομένων και των κτηρίων των διπλωματικών αποστολών στο εξωτερικό. Τα τελευταία 6 χρόνια οι δαπάνες διαχρονικά παρουσίαζαν αύξηση.
Το 2007 τα ενοίκια ξεπερνούσαν τα 19 εκ., το 2008 ξεπέρασαν τα 22 εκ. το 2009 τα 24, το 2010 τα 29 με αποκορύφωμα το 2011 που ξεπέρασαν τα 31 εκ. Μοναδική εξαίρεση το 2012 όπου παρουσιάστηκε μείωση ενός εκατομμυρίου ευρώ με τις συνολικές δαπάνες να ανέρχονται περίπου στα 30,4 εκ. ευρώ.
Οι μεγαλύτερες δαπάνες αφορούν τις κτηριακές εγκαταστάσεις του Τμήματος Κτηματολογίου & Χωρομετρίας, οι οποίες ανέρχονται στο 1,8 εκ. ευρώ ενώ ακολουθούν Αστυνομία (1,682 εκ.) , Τελωνεία 1,276), Υπηρεσίες Κοινωνικής Ευημερίας (1,244) και Τμήμα Εσωτερικών Προσόδων (1,019).
Σκανδαλωδέστερες χαρακτηρίζονται οι συμφωνίες για τις πρεσβείες και τις κατοικίες των πρεσβευτών μας.
- Πρεσβεία Μόσχας 239 χιλιάδες 975
- Πρεσβεία Χάγης 134 χιλιάδες 513
- Πρεσβεία Κίεβο 119 χιλιάδες
- Πρεσβευτική κατοικία στην Ρωσία 239 χιλιάδες το χρόνο
- Πρεσβευτική κατοικία στην Ιταλία 168 χιλιάδες σε σύγκριση με πρεσβεία στην Ιταλία 125 χιλιάδες
- Πρεσβευτική κατοικία Κατάρ 112,5 χιλιάδες Ευρώ
- Πρεσβευτική κατοικία στην Βραζιλία 115 χιλιάδες Ευρώ
Μιλώντας στα μέλη ο Χάρης Γεωργιάδης ανέφερε πως θέση της Κυβέρνησης είναι η επαναξιολόγηση των ενοικίων προσθέτοντας ότι οι κατευθυντήριες γραμμές του προέδρου της Δημοκρατίας αφορούν τη δυνατότητα απόκτησης ιδιόκτητων χώρων μέσα από τη μέθοδο σύμπραξης ιδιωτικού και δημόσιου τομέα και συγκεκριμένα από τη μέθοδο του ΒΟΤ.
Πράγματα και θαύματα διαπίστωσε η Χρυστάλλα Γιωρκάτζη που τόνισε ότι δεν ακολουθήθηκαν οι κανόνες χρηστής διοίκησης.
Το 30% των δημόσιων υπηρεσιών στεγάζονται σε κτίρια που ενοικιάζει το κράτος τόνισε η Γενική Ελέκτρια ενώ ως παράδειγμα της κακοδιαχείρισης είπε ότι υπήρξαν περιπτώσεις στις οποίες στο ενοίκιο προστέθηκε το κόστος διαμόρφωσης του χώρου από τους ιδιοκτήτες το οποίο δεν αφαιρέθηκε μετά την αποπληρωμή του.
Το θέμα της ενδεχόμενης διασπάθισης δημοσίου χρήματος από τη διαχρονική πολιτική που ακολουθεί το κράτος αναφορικά με τη στέγαση δημοσίων υπηρεσιών σε ενοικιαζόμενους ιδιωτικούς χώρους, τα κριτήρια επιλογής των χώρων αυτών και το ύψος του ανερχόμενου κόστους των καταβαλλόμενων ενοικίων απασχόλησε σήμερα την Κοινοβουλευτική Επιτροπή Ελέγχου.
Σε δηλώσεις του μετά το τέλος της συνεδρίας ο Πρόεδρος της Επιτροπής Γιώργος Γεωργίου ανέφερε ότι κατά την περίοδο 2007 – 2012 καταβλήθηκαν για ενοικιαζόμενα από κρατικές υπηρεσίες κτήρια, ενοίκια της τάξης των 155 εκατομμυρίων ευρώ αλλά και πως πέρα του 30% των δημόσιων υπηρεσιών στεγάζονται σε δημόσια κτήρια.
Ανέφερε δε πως ο πρώτος στόχος της Επιτροπής Ελέγχου μετά και την εξέταση του θέματος είναι η ενεργοποίηση και παρακολούθηση της συσταθείσας Επιτροπής για επαναδιαπραγμάτευση των συμβολαίων ενοικίασης κτηρίων με στόχο τη μείωση του κόστους ενοικίασης. «Η παρακολούθηση θα είναι συνεχής, επίμονη και επίμοχθη» ανέφερε, υποδεικνύοντας ότι από τον Δεκέμβριο του 2011 μέχρι και σήμερα έχουν εξοικονομηθεί από την διαπραγμάτευση των συμβολαίων 1,6 εκατομμύρια ευρώ.
Δήλωσε ακόμη ότι η Επιτροπή ζήτησε από την προϊστάμενης της εν λόγω υπηρεσίας προκειμένου κάθε τρεις μήνες να ενημερώνει την Επιτροπή Ελέγχου για τα αποτελέσματα των αποφάσεων της Επιτροπής.
Ανέφερε ακολούθως ότι ο δεύτερος στόχος που έχει θέσει η Επιτροπή είναι η παρακολούθηση της πολιτικής της Κυβέρνησης όπως την εξήγγειλε ο Υπουργός οικονομικών για στέγαση των δημοσίων υπηρεσιών με σύγχρονες μεθόδους ανέγερσης κτηρίων σε συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα.
Ο Βουλευτής του ΔΗΣΥ Σωτήρης Σαμψών είπε ότι «συζητήσαμε σήμερα στην Επιτροπή Ελέγχου το θέμα της ενδεχόμενης διασπάθισης δημόσιου χρήματος από τη διαχείριση κρατικής περιουσίας και την ενοικίαση χώρων για κρατικές ανάγκες».
Όπως είπε, «τα ποσά τα οποία δαπανούνται στο να ενοικιάζονται κτήρια από τον ιδιωτικό ή τον ημιδημόσιο τομέα για κρατικές ανάγκες ξεπερνούν αυτή τη στιγμή τα 30 εκατομμύρια ευρώ το χρόνο».
Σημείωσε ότι «από το 2007 μέχρι το 2012 έχουν δαπανηθεί ενοίκια της τάξης των 155 εκατομμυρίων ευρώ για ενοικιάσεις χώρων για τις ανάγκες του κρατικού τομέα. Σ’ αυτό το ποσό, εάν είναι δυνατόν, δεν συμπεριλαμβάνονται ενοίκια του ημιδημόσιου τομέα και των άλλων ανεξάρτητων υπηρεσιών».
Είπε ότι η Επιτροπή ζήτησε να πληροφορηθεί και για το ποσό που δαπανάται για ενοίκια για τις ανάγκες του ημιδιμόσιου τομέα.
Ο κ. Σαμψών έκανε λόγο «για παραδείγματα που βγάζουν μάτι». Ανέφερε ότι «το ποσό για τις ενοικιάσεις πρεσβευτικών κατοικιών στο εξωτερικό και γραφείων ανέρχεται για το 2011 στα 7 σχεδόν εκατομμύρια ευρώ και άλλα τόσα για το 2012».
Είναι γι΄αυτό το λόγο, πρόσθεσε, « που εμείς ως ΔΗΣΥ εγγράψαμε το θέμα το 2011 ενόψει της οικονομικής κρίσης και παρά το γεγονός ότι κάποιοι υπουργοί της Κυβέρνησης τότε μας έλεγαν ότι κερδίσαμε το στοίχημα και σφύριζαν αδιάφορα».
«Τούτη τη στιγμή που υπάρχει ανάγκη για οικονομική περισυλλογή και περιορισμό των κρατικών δαπανών για μείωση των κρατικών εξόδων θεωρούμε προκλητικό να δαπανούνται εκατομμύρια ευρώ για ενοίκια, πολλά από τα οποία αχρείαστα όπως μας ενημέρωσε και μας εξήγησε και η Γενική Ελέγκτρια, δηλαδή τα ενοίκια είναι πολύ ψηλά σε σχέση με το τι θα έπρεπε να είναι», είπε.
Είπε, επίσης, ότι «ο Υπουργός Οικονομικών μας είπε ότι συμμερίζεται πλήρως τους προβληματισμούς μας και ότι θα υπάρξει σχεδιασμός για ανέγερση ιδιόκτητων χώρων, για επαναξιολόγηση διαχείρισης κρατικής περιουσίας και για επαναδιάπραγματευση των ενοικίων».
Είπε, ότι η επαναδιαπραγμάτευση των ενοικίων «ήδη γίνεται από επιτροπή που έχει δημιουργηθεί από την προηγούμενη Κυβέρνηση η οποία έχει ήδη εξετάσει τις μισές περιπτώσεις των ενοικιαζόμενων χώρων και έχει πετύχει μείωση της τάξης του 1,6 εκατομμύρια ευρώ από τα συνολικά 30 εκατομμύρια ευρώ που δαπανούνται για ενοίκια».
Ο Βουλευτής του ΑΚΕΛ Άριστος Δαμιανού είπε ότι «έχουμε εντοπίσει μια σειρά από προβλήματα τα οποία είναι διαχρονικά αλλά και τα οποία πρέπει να δούμε με πολλή προσοχή , ιδιαίτερα σ’ αυτές τις συνθήκες οικονομικής δυσπραγίας».
«Με ικανοποίηση σημειώσαμε ότι από το 2011 με απόφαση Υπουργικού Συμβουλίου έχει συσταθεί μια ειδική επιτροπή που εξετάζει ένα προς ένα τα συμβόλαια με στόχο την αναθεώρηση ενοικίων εκεί και όπου μπορεί να υπάρξει αναθεώρηση», πρόσθεσε.
Όπως είπε, «έχει ήδη λεχθεί ότι έχει υπάρξει μια εξοικονόμηση της τάξης του 1,6 εκατομμύρια ευρώ, αλλά εκτιμούμε ότι μπορούν να γίνουν πολύ περισσότερες εξοικονομήσεις».
«Υπάρχουν κακώς έχοντα. Υπάρχουν ενοικιάσεις κτηρίων που ξεπερνούν τις ανάγκες της δημόσιας υπηρεσίας. υπάρχουν ενοικιάσεις καλλιμάρμαρων κτηρίων που σε τέτοιες δύσκολες στιγμές πρέπει να θεωρούνται πολυτέλεια. Υπάρχουν ενοικιάσεις που είναι αμφιβόλου νομικής ποιότητας και έχουν λεχθεί κάποια πράγματα : Το να κάνεις ένα συμβόλαιο αορίστου χρόνου είναι λανθασμένο», πρόσθεσε.
Ο κ. Δαμιανού είπε ότι «υπάρχουν και ζητήματα που αφορούν συγκεκριμένους ιδιοκτήτες που θα πρέπει να εξετασθούν με περισσότερη προσοχή. θεωρούμε για παράδειγμα ότι ένα θέμα το οποίο έχει ρυθμιστεί συνολικά που αφορά τις οικονομικές σχέσεις κράτους και εκκλησίας θα έπρεπε να περιλαμβάνει και αυτά τα ζητήματα».
Είπε ότι «υπάρχουν αρκετές ενοικιάσεις κτηρίων με ιδιοκτήτες μητροπόλεις, εκκλησιαστικές επιτροπές, ιερές μονές και ούτως καθεξής. Άρα, είναι και ένα μήνυμα ότι σ΄αυτές τις δύσκολες στιγμές η εκκλησία κατά τον τρόπο που διακηρυκτικά δεσμεύεται να βοηθήσει το κράτος, θα πρέπει να εγκύψει και σ’ αυτή την πτυχή. Ενοίκια που πληρώνει το κράτος προς την εκκλησία θα πρέπει να σίγουρα να υπάρξει μια αναθεώρηση προς τα κάτω».
Την ίδια ώρα, πρόσθεσε, «επειδή οι ενοικιάσεις αυτών των κτηρίων από το κράτος ή το ευρύτερο κράτος δεν διέπονται από τη νομοθεσία για τις δημόσιες προσφορές, υπάρχει ένα θέμα διαφάνειας. Έχουμε ζητήσει να εξεταστούν ένα προς ένα τα συμβόλαια για να διαπιστωθεί ότι ακολουθήθηκαν οι ενδεδειγμένες διαδικασίες και ότι κάποιοι δεν αξιοποιούν την οποιαδήποτε εσωτερική πληροφόρηση, ως εκ της θέσεως τους, για να προβούν σε σύναψη συμφωνιών για ενοικίαση κτηρίων τα οποία είτε τους ανήκουν είτε ανήκουν σε συγγενικά τους πρόσωπα».
Ο κ. Δαμιανού είπε ότι ως ΑΚΕΛ «έχουμε ζητήσει να εξεταστούν – και θα υποβάλουμε και σχετικό κοινοβουλευτικό ερώτημα προς το αρμόδιο Υπουργείο – ένα προς ένα όλα τα συμβόλαια και κατά πόσον αυτοί οι οποίοι καρπώνονται τα ενοίκια είτε φυσικά είτε νομικά πρόσωπα από χρήματα του δημοσίου είναι οι ίδιοι συνεπείς με τις δεσμεύσεις τους έναντι του κράτους».
Σε ότι αφορά τη Λέσχη Αξιωματικών, ο κ. Δαμιανού είπε ότι «έχουμε προ πολλού καταθέσει τη θέση μας στην Επιτροπή Άμυνας όπου αρχικά εξετάστηκε το θέμα. Θεωρούμε ότι τούτη την ώρα το αρμόδιο υπουργείο πρέπει να επανεξετάσει αυτό το ζήτημα διότι την ώρα που περικόπτονται ωφελήματα, συντάξεις και επιδόματα από ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού κάποιες μικρές πολυτέλειες δεκαετιών πρέπει να εξαλειφθούν», κατέληξε.
Ο Βουλευτής του ΔΗΚΟ Γιώργος Προκοπίου δήλωσε ότι «πράγματι παρουσία όλων των κρατικών φορέων διαπιστώθηκε στην Επιτροπή ότι το κράτος πληρώνει για ενοίκια μεγάλα ποσά, ύψους περίπου 30 εκατομμυρίων ευρώ το χρόνο».
Είπε ότι κάποια σημαντικά στοιχεία τα οποία έχει εντοπίσει η Επιτροπή έχουν να κάνουν με τη χρονική διάρκεια κάποιων ενοικίων. «Κάποια που για μένα είναι απαράδεκτα είναι η σύναψη συμβολαίου ενοικίου με χρονική διάρκεια αορίστου χρόνου με μεγάλα και τρομακτικά ποσά. Άλλα για 50 χρόνια, άλλα για 10 χρόνια κ.ο.κ» είπε.
Αναφέρθηκε ακόμα στα μεγάλα ποσά που καταβάλλει το κράτος για ενοίκια πρεσβευτικών κατοικιών στο εξωτερικό. «Υπάρχουν 5 κατοικίες Πρέσβεων που το κράτος πληρώνει από 112.000 ευρώ μέχρι και 170.000 ευρώ το χρόνο και άλλες κατοικίες από 60.000 ευρώ μέχρι και 100.000 ευρώ το χρόνο» είπε.
Ο Βουλευτής της ΕΔΕΚ Φειδίας Σαρίκας είπε ότι «σήμερα στην Επιτροπή Ελέγχου έχουμε ασχοληθεί με το θέμα της πολιτικής του κράτους για την ενοικίαση ή στέγαση των κυβερνητικών υπηρεσιών γενικά σε ολόκληρη την Κύπρο αλλά και στο εξωτερικό».
«Είναι πραγματικά αξιοπερίεργο πώς καταφέραμε στην Κύπρο να ξοδεύουμε πέραν των τριανταένα εκατομμυρίων ευρώ τον χρόνο για τη στέγαση αυτών των υπηρεσιών», είπε.
Σημείωσε ότι σε κάποιες περιπτώσεις τα ποσά που περιλαμβάνονται στη λίστα με τα ενοίκια «είναι εξωφρενικά» και έφερε ως παράδειγμα τα ποσά που πληρώνονται για ενοίκια των κατοικιών των πρέσβεων στο εξωτερικό.
Ο κ. Σαρίκας είπε ότι «το ενοίκιο για την κατοικία του πρέσβη στη Μόσχα ανέρχεται στις 239 χιλιάδες ευρώ το χρόνο, για την κατοικία του πρέσβη στο Παρίσι 112 χιλιάδες ευρώ το χρόνο, για τα γραφεία της Επαρχιακής Διοίκησης Λευκωσίας το ενοίκιο ανέρχεται στις 300 χιλιάδες ευρώ το χρόνο, του τμήματος Αλιείας στις 205 χιλιάδες ευρώ, του Τμήματος Υδάτων στις 620 χιλιάδες ευρώ, της Επιτροπή Ανταγωνισμού στις 289 χιλιάδες, της Επιτρόπου Διοικήσεως στις 230 χιλιάδες ευρώ».
Το ερώτημα που τίθεται, είπε, « είναι ποίοι πήραν αυτές τις αποφάσεις, με ποία διαδικασία και ποίος ήλεγξε αυτές τις αποφάσεις. Σήμερα ακούσαμε ότι έχει διοριστεί μια επιτροπή επαναδιαπραγμάτευσης των ενοικίων. Καλώς και χαιρετίζουμε αυτή την προσπάθεια»
Όμως, είπε, « έχουν επιρριφθεί ευθύνες σ’ αυτούς που συνέβαλαν στο να ενοικιαστούν κτήρια σε τέτοιες ψηλές τιμές;» διερωτήθηκε και πρόσθεσε ότι «είναι γι΄ αυτό που χρειάζεται να χαραχτεί μια νέα πολιτική και το κράτος να αποφασίσει κατά πόσον αξίζει πραγματικά να προχωρήσει στην ανέγερση ιδιόκτητων γραφείων για στέγαση των κυβερνητικών υπηρεσιών με τη μέθοδο της αυτοχρηματοδότησης ούτως ώστε επιτέλους να σταματήσει αυτή η τάση εκμετάλλευσης του κράτους από διάφορους επιτήδειους ιδιοκτήτες».
Καταλήγοντας, είπε ότι σε κάποιες περιπτώσεις διαπιστώνεται ότι υπάρχει διασπάθιση δημοσίου χρήματος.
Ο Βουλευτής τέλος του Κινήματος οικολόγων Περιβαλλοντιστών είπε ότι πρόκειται για ένα σκάνδαλο, ο τρόπος με τον οποίο χειρίζεται η Κυβέρνηση το δημόσιο χρήμα σε σχέση με τα ενοίκια αλλά και ειδικά σε σχέση με το θέμα της Λέσχης Αξιωματικών.
«Εμείς θεωρούμε ότι γίνονται τεράστιες σπατάλες στον τομέα των δημόσιων κτηρίων. Προσωπικά έχω επισκεφτεί δημόσιες υπηρεσίες όπου υπάρχουν άδεια δωμάτια και ολόκληροι όροφοι είναι άδειοι. Υπάρχουν και λάθος συμβόλαια στα οποία δεν επιτρέπεται η διακοπή του συμβολαίου όταν μετακινηθεί η υπηρεσία» ανέφερε.
Εξέφρασε τέλος την ελπίδα ότι με τη νέα Κυβέρνηση και τις δεσμεύσεις που ανέλαβε θα γίνει κατορθωτή η εξοικονόμηση εκατομμυρίων ευρώ στον τομέα της διαχείρισης των δημοσίων κτηρίων.
