Κακή εκτίμηση βρίσκει ο υποψήφιος για την Προεδρία της Δημοκρατίας, Σταύρος Μαλάς, την εισήγηση της Τρόικας για διαφοροποίηση των κατηγοριών ασθενών στα δημόσια νοσηλευτήρια, ενώ στις θέσεις του για τον τομέα της υγείας προτάσσει την άμεση εφαρμογή του ΓΕΣΥ, λέγοντας ότι το κόστος δεν θα ξεπερνά τα 850 εκ ευρώ και όχι 1,2 δις, όπως ήταν η αρχική δαπάνη.

Παρουσιάζοντας τις προτάσεις του για την υγεία στο κτίριο της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, ο κ. Μαλάς αναφέρθηκε στο σημείο της συμφωνίας με την Τρόικα για μετατροπή των δικαιούχων Β που πληρώνουν το 50% σε μη δικαιούχους, λέγοντας πως πρόκειται για παντελώς λανθασμένη και κακή εκτίμηση, αλλά και «ανεξήγητη στη δική μου αντίληψη προσέγγιση».

Η Κύπρος, συνέχισε, είναι η μόνη χώρα στην Ευρώπη που δεν έχει εθνικό σχέδιο υγείας, λέγοντας πως λόγω της οικονομικής κρίσης τα δημόσια νοσηλευτήρια, με προσωπικό 800 γιατρούς και πάνω από 3000 νοσηλευτές σε έξι επαρχιακά δημόσια νοσοκομεία, εξυπηρετούν σήμερα το 80% του πληθυσμού, ενώ τα ιδιωτικά νοσηλευτήρια κινδυνεύουν να κλείσουν. «Η έλλειψη εθνικού συστήματος υγείας απειλεί και τα δημόσια νοσηλευτήρια να υποβαθμίσουν την ποιότητα της ιατροφαρμακευτικής φροντίδας και τα ιδιωτικά νοσηλευτήρια απειλούνται με τη βιωσιμότητά τους».

Τάχθηκε υπέρ της άμεσης εφαρμογής του ΓΕΣΥ, όπως σχεδιάστηκε το 2001 και όπως αποφασίστηκε τον Ιούνιο του 2012 από το Υπουργικό Συμβούλιο, εξηγώντας πως αυτό θα έχει ως βάση τα δημόσια νοσηλευτήρια, σε συνεργασία με τον ιδιωτικό τομέα συμπληρωματικά, ενώ η εφαρμογή του λογισμικού συστήματος διαχείρισης θα γίνει με τη μέθοδο ΒΟΤ κατά 100%. Ο τομέας των προσφορών θα ενοποιηθεί, ώστε όλες οι προσφορές και όλες οι αγορές να γίνονται κεντρικά και ο προϋπολογισμός του ΓΕΣΥ δεν πρέπει να ξεφεύγει τα 850 εκ. ευρώ. Μπορεί να εφαρμοσθεί, ανέφερε, μέχρι το τέλος του 2015 λέγοντας ότι ο Οργανισμός Ασφάλισης Υγείας προχωρεί τώρα με την ολοκλήρωση του προανταγωνιστικού διαλόγου, κάνοντας λόγο για πολιτικούς παράγοντες που υπεισήλθαν για να τον σταματήσουν και προειδοποιώντας πως αν αυτό γίνει «δεν έχουμε ΓΕΣΥ».

Ο κ. Μαλάς εισηγήθηκε πριν την εφαρμογή του ΓΕΣΥ να γίνει ενοποίηση της παροχής όλων των φαρμακευτικών σκευασμάτων και μεταφορά όλων των φαρμάκων συνταγολογίου εκτός των δημόσιων νοσηλευτηρίων. Αυτό, είπε, θα οδηγήσει σε αποσυμφόρηση των δημόσιων νοσηλευτηρίων και επίσης θα δώσει τη δυνατότητα περαιτέρω μείωσης της τιμής των φαρμάκων, λόγω της αύξησης του κύκλου εργασιών των φαρμακείων. Επίσης, συνεργασία μεταξύ δημόσιου και ιδιωτικού τομέα για συγκεκριμένες ειδικότητες, αλλά και αναθεώρηση των χρεώσεων στα δημόσια νοσηλευτήρια.

Εισηγήθηκε, μεταξύ άλλων, τη δημιουργία Επιμελητηρίου Προώθησης του Ιατρικού Τουρισμού στην Κύπρο και Προσέλκυσης ασθενών από τις γύρω περιοχές, ειδικά από την περιοχή των Αραβικών Εμιράτων, καθώς και την ανεξαρτητοποίηση των φαρμακευτικών υπηρεσιών και μετατροπή τους σε Εθνικό Οργανισμό Φαρμάκων, που να έχει τη δυνατότητα να αδειοδοτεί φάρμακα, έτσι ώστε να προσελκύονται φαρμακευτικές βιομηχανίες και να παράγουν φάρμακα στην Κύπρο.

Ο κ. Μαλάς πρότεινε και τη δημιουργία ανεξάρτητης Σχολιατρικής Υπηρεσίας με συνεργασία κυβερνητικών και ιδιωτών γιατρών, σε όλα τα σχολεία (δημόσια και ιδιωτικά), με το κόστος να καλύπτεται από τη χρέωση περίπου 30 ευρώ ετησίως για κάθε μαθητή. Στην υπηρεσία αυτή, πρόσθεσε, θα ενταχθούν γενικοί ιατροί, παιδίατροι, καρδιολόγοι, ορθοπεδικοί και επισκέπτριες υγείας.

Εισηγήθηκε δε την κατάργηση του καταλόγου πρόσληψης ιατρικού και παραϊατρικού προσωπικού (εκτάκτων) - τον οποίο χαρακτήρισε ως «κατάρα» - και εισαγωγή εξετάσεων και προσωπικών συνεντεύξεων με εξεταστές από το εξωτερικό, ώστε να προσληφθούν οι καλύτεροι – όπως είπε - αλλά και κατάργηση της μονιμότητας των νεοεισερχόμενων στο δημόσιο και καθιέρωση πενταετών συμβολαίων. Εισηγήθηκε επίσης συνεργασία με τον ΠΙΣ για αποσυμφόρηση του δημόσιου τομέα.

Ο κ. Μαλάς μίλησε και για περιορισμό περαιτέρω στις αποστολές ασθενών στο εξωτερικό, λέγοντας ότι κατά την παραμονή του ένα χρόνο στο Υπουργείο Υγείας το κονδύλι αυτό μειώθηκε κατά 17 περίπου εκ ευρώ σε σχέση με το 2011, στα 20 περίπου εκ., κάνοντας λόγο για «μαύρη τρύπα», όπου έριχναν πολλά χρήματα χωρίς πολύ έλεγχο και «ανοίξαμε την όρεξη κάποιων συμφερόντων, τα οποία σιγά σιγά τους έκοψα τα πλοκάμια όταν ήμουν στο Υπουργείο».

Δημόσιος και ιδιωτικός τομέας, ανέφερε, έχουν περίπου τις ίδιες υποδομές, τουλάχιστον όσον αφορά τον αριθμό κλινών, αλλά εργάζονται αντίστοιχα, 800 και 2.500 γιατροί ενώ οι δαπάνες είναι 500 εκ ευρώ για τον πρώτο και 700 εκ για τον δεύτερο. Η εθνική δαπάνη για την υγεία φτάνει το 1,2 δις ευρώ, συμπεριλαμβανομένων των φαρμάκων, πριν την κρίση, όπως ανέφερε. Δεν αξιοποιούμε πλήρως τα δημόσια νοσηλευτήρια, πρόσθεσε, αφού εργάζονται μέχρι τις 2-2.30 και «αυτό δεν μπορεί να γίνει». Τάχθηκε δε υπέρ της αυτοδιοίκησης των νοσοκομείων ώστε να ανεξαρτητοποιηθούν οικονομικά από το Υπουργείο Υγείας.