Πρόταση για αποζημίωση της τάξης των 20 χιλιάδων ευρώ και στις 500 οικογένειες Τουρκοκύπριων αγνοουμένων οι οποίες δεν έχουν λάβει οποιανδήποτε αποζημίωση μέχρι τώρα, κατέθεσε σήμερα η Μη Κυβερνητική Οργάνωση Truth Now.
Η πρόταση ωστόσο αυτή, συνοδεύεται με ένα όρο απαράβατο: Η πληρωμή των ποσών αυτών θα γίνει μόνο όταν η Τουρκία, ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της που απορρέουν από την απόφαση στη 4η Διακρατική Προσφυγή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, καθώς και στις υποθέσεις ατομικών προσφυγών για αγνοουμένους, καθώς και για την παραβίαση του δικαιώματος της ιδιοκτησίας.
Αναλυτικότερα, το Truth Now (http://www.truthnowcyprus.org/index.php/en/) είναι ένας μη κυβερνητικός οργανισμός ο οποίος συστάθηκε το 2007 με πρωταρχικό σκοπό την προώθηση της διακρίβωσης της τύχης όλων των αγνοουμένων της Κύπρου από το 1963 μέχρι το 1974.
Περαιτέρω επιδιώκει να ασκήσει πίεση για τη διερεύνηση και αποκάλυψη των γεγονότων και της αλήθειας για την προαναφερόμενη περίοδο αναφορικά με το ζήτημα των αγνοουμένων. Ο οργανισμός αυτός πιστεύει ότι η αλήθεια αποτελεί νομική και ηθική υποχρέωση προς τις οικογένειες αλλά και την κοινωνία στο σύνολό της.
Στο πλαίσιο του στόχου αυτού, δραστηριοποιείται υπέρ της προώθησης της κύρωσης της Διεθνούς Σύμβασης για την Προστασία Όλων των Προσώπων από τις Εξαναγκαστικές Εξαφανίσεις («Σύμβαση για τους Αγνοούμενους») αλλά και για την δημιουργία μιας Επιτροπής Αλήθειας, η οποία θα προχωρήσει στην διερεύνηση των συνθηκών εξαφάνισης των αγνοουμένων καθώς και της τύχης τους.
Με την ευκαιρία της Διεθνούς Ημέρας Αγνοουμένων έχει διοργανώσει δημοσιογραφική διάσκεψη στην οποία έχει συζητήσει τα πιο κάτω θέματα:
1. Σύμβαση για τους Αγνοούμενους.
Είναι πράγματι παράδοξο πως η Κυπριακή Δημοκρατία ενώ από το 2007 (6.2.2007) έχει υπογράψει την εν λόγω Σύμβαση, δεν έχει προχωρήσει ακόμα στην κύρωσή της, παρ’ όλες τις ενδείξεις που υπήρχαν ότι θα γινόταν αυτό σύντομα. Το TRUTH NOW καλεί την Κυβέρνηση να προχωρήσει άμεσα στην κατάθεση Κυρωτικού Νομοσχεδίου στην Βουλή έτσι ώστε να ψηφιστεί το συντομότερο δυνατόν.
2. Κοιμητήριο Κωνσταντίνου και Ελένης.
Το TRUTH NOW συγχαίρει την Κυπριακή Δημοκρατία διότι το περασμένο Πάσχα προχώρησε σε εκταφές λειψάνων σε τάφους όπου είχε ταφεί αριθμός ατόμων μετά το πραξικόπημα και οι οποίοι έφεραν την ένδειξη «Άγνωστος». Είναι πράγματι εντυπωσιακό το ότι 40 χρόνια μετά τα τραγικά γεγονότα η Κυπριακή Δημοκρατία κατάφερε εν τέλει να προχωρήσει σε αυτές τις εκταφές, χωρίς ποτέ βεβαίως να έχει εξηγήσει οποιοσδήποτε αρμόδιος τους λόγους για την καθυστέρηση αυτή. Αξίζει ακόμα να σημειωθεί ότι ανεβρέθηκαν 2 λείψανα περισσότερα από όσα εκτιμάτο να ανεβρεθούν, τα οποία φαίνεται ότι έχουν ταυτοποιηθεί και έτσι έχουν βοηθηθεί ακόμα 2 οικογένειες, οι οποίες δεν είχαν πληροφορίες για την τύχη των συγγενών τους.
3. Τύμβος - Noratlas.
Είναι γνωστό ότι στον Τύμβο της Μακεδονίτισσας έχει θαφτεί ένα αεροπλάνο Noratlas, το οποίο κατερρίφθη από φίλια πυρά τον Ιούλιο του 1974, μαζί με μερικούς από τους ήρωες καταδρομείς, οι οποίοι επέβαιναν σε αυτό. Φωτογραφίες που, μεταξύ άλλων, δημοσιεύτηκαν στις 20 Αυγούστου 2014 σε τοπική ημερήσια εφημερίδα, επιβεβαιώνουν το θέμα αυτό. Εξ όσων πληροφορείται το TRUTH NOW η Κυβέρνηση θα προχωρήσει στην εκταφή, πράγμα για το οποίο είναι άξια συγχαρητηρίων, διότι αυτό θα έπρεπε προ πολλού να είχε γίνει προς ικανοποίηση του δικαιώματος για αλήθεια των συγγενών. Αξίζει να σημειωθεί ότι από το 2007 είχαν προσφύγει οικογένειες συγγενών αγνοουμένων εξ Ελλάδος, που βρίσκονταν στο Noratlas, στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπινών Δικαιωμάτων, αναφορικά με τη μεταχείριση των νεκρών του Noratlas, την ταφή ορισμένων στο Κοιμητήριο Λακατάμιας, τις εκταφές που έγιναν το 1979-81 και την αναγνώριση και επιστροφή των λειψάνων. Φαίνεται ότι υπό το βάρος της πίεσης αυτής, τελικά η Κυβέρνηση θα προχωρήσει με αυτή την αποτελεσματική έρευνα.
4. Έρευνα για τα χημικά.
Ένα άλλο συναφές ζήτημα είναι η φύλαξη των λειψάνων που είχαν εκταφεί από, μεταξύ άλλων, το Κοιμητήριο Λακατάμιας και είχαν τοποθετηθεί σε οστεοφυλάκιο στον Τύμβο. Φαίνεται ότι οι «ανεύθυνοι-υπεύθυνοι» τα εμπότιζαν με χημικά για αρκετά χρόνια σε τέτοιο βαθμό που έχουν καταστρέψει την δυνατότητα εξαγωγής DNA και αναγνώρισης του ατόμου στο οποίο ανήκουν. Για αυτό το θέμα θα πρέπει να γίνει έρευνα, καθώς και επιπρόσθετη προσπάθεια ταυτοποίησης των λειψάνων αυτών, διότι η όλη συγκάλυψη και συμπεριφορά είναι τουλάχιστον απαράδεκτη.
5. 4η Διακρατική Προσφυγή της Κύπρου εναντίον της Τουρκίας στο ΕΔΑΔ.
Η 4η Διακρατική Προσφυγή είναι κεφαλαιώδους σημασίας και για τον θέμα των αγνοουμένων, ειδικά στο ότι ως μέρος της απόφασης για δίκαιη ικανοποίηση που εκδόθηκε στις 12.5.14 επιδικάστηκαν αποζημιώσεις για 1456 οικογένειες ελληνοκύπριων αγνοουμένων, της τάξης των €30 εκατομμυρίων. Αυτό περίπου αναλογεί στο ποσό των €20,000 για κάθε οικογένεια. Το TRUTH NOW θεωρεί ότι η Κυπριακή Δημοκρατία θα μπορούσε, επιτέλους, να αναλάβει την πρωτοβουλία ηγετικών κινήσεων στο Ανθρωπιστικό αυτό θέμα. Θα μπορούσε να δηλώσει, χωρίς παραδοχή ευθύνης, ότι μια τέτοια αποζημίωση θα δοθεί και στις 500 οικογένειες Τουρκοκύπριων αγνοουμένων οι οποίες δεν έχουν λάβει οποιανδήποτε αποζημίωση μέχρι τώρα.
Αν η Κυβέρνηση πάρει αυτή την θαρραλέα απόφαση, θα πρέπει να βάλει όρο την πληρωμή των ποσών αυτών όταν και η Τουρκία ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της που απορρέουν από την απόφαση στη 4η Διακρατική Προσφυγή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, καθώς και στις υποθέσεις ατομικών προσφυγών για αγνοουμένους καθώς και για την παραβίαση του δικαιώματος της ιδιοκτησίας.
6. Επιτροπή Αλήθειας.
Το TRUTH NOW εισηγείται τη δημιουργία μιας Επιτροπής Αλήθειας, επαναλαμβάνοντας ουσιαστικά την ανάγκη, την οποία και ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας έχει αναγνωρίσει με πρόσφατες δηλώσεις, για λήψη νέων πληροφοριών. Είναι φανερό ότι η de facto ασυλία που έχει δοθεί το 1990 (από τον τότε Γενικό Εισαγγελέα σε όσους θα έδιναν πληροφορίες στην Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων (ΔΕΑ) που συστάθηκε υπό την αιγίδα των Ηνωμένων Εθνών, εφόσον αυτές οι πληροφορίες ενδεχόμενα ενοχοποιούσαν αυτούς τους πληροφοριοδότες, προς τον σκοπό της αποτελεσματικής συλλογής πληροφοριών) δεν είναι αρκετή. Θα πρέπει αυτή να θεσμοθετηθεί έτσι ώστε να μπορούν άτομα να εμπιστευτούν την διαδικασία και να προχωρούν και να δίδουν αυτές τις πληροφορίες χωρίς φόβο ποινικών ή αστικών διαδικασιών.
Επίσης θα πρέπει οι όροι εντολής της προαναφερόμενης Διερευνητικής Επιτροπής Αγνοουμένων να τροποποιηθούν, έτσι ώστε να υπάρξει αποτελεσματική έρευνα σε όλο το έδαφος της Κύπρου, και να μπορούν επιτέλους οι συγγενείς να λάβουν πληροφορίες για τους αγαπημένους τους.
Δυστυχώς το θέμα είναι επείγον, 50 ή και 40 ακόμα χρόνια είναι πάρα πολλά. Ήδη οι πιο πολλοί γονείς έχουν αποβιώσει. Όλοι θα πρέπει να συνδράμουν για τη διακρίβωση της τύχης όλων των αγνοουμένων της Κύπρου. Οι συγγενείς έχουν δικαίωμα στη αλήθεια και το Κράτος υποχρέωση να την αποκαλύψει.
