Τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν καθημερινά τα άτομα με αναπηρία στην Κύπρο, την έλλειψη προσβασιμότητας, αλλά και τις προκαταλήψεις που εξακολουθούν να υπάρχουν στην κοινωνία, ανέδειξε ο Νεκτάριος Παΐσιος, ο οποίος έχασε ολοκληρωτικά την όρασή του σε ηλικία τεσσάρων ετών.
Μιλώντας στην εκπομπή «Μεσημέρι και Κάτι», ο 44χρονος Κύπριος, ο οποίος έζησε περίπου 20 χρόνια στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής, μοιράστηκε την προσωπική του ιστορία, περιγράφοντας την προσπάθεια των γονιών του να βρουν θεραπεία, αλλά και τις σημαντικές διαφορές που διαπίστωσε μεταξύ Κύπρου και Αμερικής ως προς την αντιμετώπιση των ατόμων με αναπηρία.
Αναφερόμενος στην παιδική του ηλικία, εξήγησε ότι γεννήθηκε πρόωρα και αντιμετώπισε προβλήματα όρασης, τα οποία επιδεινώθηκαν σταδιακά μέχρι την ηλικία των τεσσάρων ετών, όταν έχασε εντελώς την όρασή του.
Όπως ανέφερε, οι γονείς του δεν σταμάτησαν να αναζητούν θεραπεία, επισκεπτόμενοι εξειδικευμένα ιατρικά κέντρα σε διάφορες χώρες, μεταξύ των οποίων το Ισραήλ, η Αγγλία, η τότε Σοβιετική Ένωση και οι Ηνωμένες Πολιτείες.
«Περνάς κάποια χρόνια μέχρι να εξακριβώσεις ότι δεν υπάρχει θεραπεία. Αν δεν ρωτήσεις διάφορους ειδικούς δεν μπορείς να είσαι σίγουρος», σημείωσε.
Παράλληλα, αποκάλυψε ότι η οικογένειά του αναζήτησε βοήθεια και μέσω της θρησκείας.
«Πήγαμε και σε αρκετούς αγίους η αλήθεια μετά. Ήταν επόμενο κομμάτι να προσπαθήσουμε να βρούμε λύσεις με τη θρησκεία. Δεν έγινε κάποια βελτίωση», ανέφερε.
«Δεν νιώθω διαφορετικός με τους άλλους ανθρώπους»
Ο Νεκτάριος Παΐσιος εξήγησε ότι, με την πάροδο των χρόνων, έμαθε να ζει με την αναπηρία του, χωρίς να αισθάνεται διαφορετικός από τους υπόλοιπους ανθρώπους.
«Δεν νιώθω διαφορετικός με τους άλλους ανθρώπους. Μετά από κάποιο διάστημα συνηθίζεις την αναπηρία σου», δήλωσε.
Όπως εξήγησε, εκείνο που αρχίζει να απασχολεί ένα άτομο με αναπηρία δεν είναι πλέον η ίδια η αναπηρία, αλλά τα εμπόδια που δημιουργεί η κοινωνία και η απουσία των απαραίτητων διευκολύνσεων.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στις δυσκολίες μετακίνησης στην Κύπρο, επισημαίνοντας την ανεπάρκεια των δημόσιων συγκοινωνιών και την κατάσταση που επικρατεί στα πεζοδρόμια.
«Πρέπει να πληρώνω 500-600 ευρώ το μήνα για να μετακινούμαι», ανέφερε χαρακτηριστικά, θέτοντας παράλληλα το ερώτημα γιατί τα πεζοδρόμια είναι συνεχώς κατειλημμένα από σταθμευμένα οχήματα.
Αναφέρθηκε επίσης στις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν τα άτομα με αναπηρία στην αγορά εργασίας, κάνοντας λόγο για προκαταλήψεις από πλευράς εργοδοτών.
«Γιατί οι εργοδότες δεν προσλαμβάνουν άτομα που έχουν προβλήματα όρασης ή κάποιες άλλες αναπηρίες; Επειδή υπάρχει ακριβώς αυτή η προκατάληψη», σημείωσε.
Σύμφωνα με τον ίδιο, όταν ένα άτομο αποκτήσει τις απαραίτητες δεξιότητες και προσαρμοστεί στην αναπηρία του, αντιλαμβάνεται ότι σημαντικό μέρος των δυσκολιών προέρχεται από την κοινωνία.
«Μετά όταν δεις ότι προσπαθείς και έχεις αποκτήσει νέες δεξιότητες και έχεις συνηθίσει την αναπηρία σου, πλέον αρχίζεις και νιώθεις ότι λείπει ίσως η αποδοχή, λείπει ίσως η εκπαίδευση της κοινωνίας», ανέφερε.
Οι ευθύνες της Πολιτείας και η προσβασιμότητα
Ερωτηθείς για την αντιμετώπιση των ατόμων με αναπηρία από την Πολιτεία, ο κ. Παΐσιος υποστήριξε ότι συχνά επικρατεί μια αριθμητική προσέγγιση, καθώς πρόκειται για μια σχετικά μικρή πληθυσμιακή ομάδα.
Ωστόσο, απέρριψε το οικονομικό επιχείρημα ότι οι αναγκαίες προσαρμογές είναι ιδιαίτερα δαπανηρές, εξηγώντας ότι οι υποδομές προσβασιμότητας ωφελούν το σύνολο της κοινωνίας.
«Οι προσαρμογές που πρέπει να γίνουν βοηθούν όλον τον κόσμο», ανέφερε, χρησιμοποιώντας ως παράδειγμα τις ράμπες, οι οποίες εξυπηρετούν όχι μόνο άτομα με αναπηρία, αλλά και γονείς με παιδικά καροτσάκια ή πολίτες που μεταφέρουν ψώνια.
Στο πλαίσιο αυτό, αναφέρθηκε στην έννοια του καθολικού σχεδιασμού προϊόντων, κτιρίων και υπηρεσιών, ώστε να μπορούν να χρησιμοποιούνται από όλους τους πολίτες.
Η εμπειρία στην Αμερική και η ανεξαρτησία
Μιλώντας για τα περίπου 20 χρόνια που έζησε στις Ηνωμένες Πολιτείες, ο Νεκτάριος Παΐσιος περιέγραψε την εμπειρία του ως ιδιαίτερα θετική, παρά τις δυσκολίες που αντιμετώπισε.
«Χάρηκα πάρα πολύ όταν πήγα στην Αμερική. Πολλοί με ρωτούνε αν δυσκολεύτηκα ή αν έλειψε ο τόπος μου. Η αλήθεια είναι ότι το είδα σαν πολύ ωραία πρόκληση και κάτι το οποίο θα με βοηθούσε να βελτιωθώ σαν άτομο», δήλωσε.
Όπως εξήγησε, στη Νέα Υόρκη είχε τη δυνατότητα να αποκτήσει μεγαλύτερη ανεξαρτησία, καθώς υπήρχαν υπηρεσίες εκπαίδευσης και υποστήριξης που διευκόλυναν την καθημερινότητά του.
«Έκανα κάποια μαθήματα για να μάθω το μετρό», ανέφερε, εξηγώντας ότι όταν ένα άτομο δεν γνωρίζει πώς να χρησιμοποιήσει μια υπηρεσία, του παρέχεται η απαραίτητη εκπαίδευση.
Παράλληλα, στάθηκε στη συμπεριφορά των πολιτών, σημειώνοντας ότι διαπίστωσε μεγαλύτερη προθυμία για παροχή βοήθειας, χωρίς ωστόσο να υποστηρίζει ότι οι συνθήκες στην Αμερική είναι ιδανικές.
Στόχος του να αξιοποιήσει την τεχνητή νοημοσύνη για τα άτομα με αναπηρία
Αναφερόμενος στη σημερινή του δραστηριότητα, ο Νεκτάριος Παΐσιος αποκάλυψε ότι, μετά την επιστροφή του στην Κύπρο, ασχολείται με την περαιτέρω εκπαίδευσή του στον τομέα της τεχνητής νοημοσύνης, μέσω του Πανεπιστημίου Στάνφορντ.
Όπως ανέφερε, έχει ολοκληρώσει το διδακτορικό του πριν από περίπου 15 χρόνια και επιδιώκει να ανανεώσει τις γνώσεις του, καθώς η τεχνολογία έχει εξελιχθεί σημαντικά.
«Προσπαθώ να ανανεώσω τις γνώσεις μου», σημείωσε, εξηγώντας ότι επιθυμεί να αξιοποιήσει τις νέες τεχνολογικές δυνατότητες προς όφελος των ατόμων με αναπηρία.
«Να δω πώς μπορώ να βοηθήσω άτομα με αναπηρία με την καινούργια τεχνολογία της τεχνητής νοημοσύνης», ανέφερε, περιγράφοντας έναν από τους βασικούς στόχους του.



