Τις προοπτικές που μπορεί να προσφέρει η πράσινη φορολογική μεταρρύθμιση σε καιρούς οικονομικής κρίσης, ανέλυσε διεθνής ημερίδα που διοργάνωσε το Σπίτι της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Κύπρο και το Τεχνολογικό Πανεπιστήμιο Κύπρου, στο πλαίσιο της Πράσινη Εβδομάδας 2014.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει θέσει στο επίκεντρό της την πράσινη φορολογική μεταρρύθμιση, δηλαδή τη σταδιακή αναμόρφωση του φορολογικού συστήματος, από φόρους που αφορούν στην εργασία σε φορολόγηση των ρυπογόνων δραστηριοτήτων.

Την εμπειρία της πράσινης φορολογικής μεταρρύθμισης Γερμανίας εξήγησε στην ημερίδα ο πρώην Ομοσπονδιακός Υπουργός Οικονομικών της Γερμανίας Χανς Άιχελ, υποστηρίζοντας τη θέση ότι είναι προτιμότερο να αυξάνεις και να διευρύνεις της φορολόγηση των ρύπων και ενέργειας από ό,τι οποιονδήποτε άλλων άμεσων ή έμμεσων φόρων, όπως του φόρου προστιθέμενης αξίας των εταιρικών φόρων ή του φόρου εισοδήματος.

Η Γερμανία, είπε, έκανε ήδη τα πρώτα βήματα προς αυτή την κατεύθυνση, αφού από το 2003, τροποποίησε σε υψηλότερους φορολογικούς συντελεστές τις τιμές του φυσικού αερίου και του πετρελαίου θέρμανσης και χρησιμοποίησε τα πρόσθετα έσοδα για τη δημοσιονομική εξυγίανση.

Το 2011, όλα τα επιπλέον έσοδα από τους νέους φόρους στα αεροπορικά εισιτήρια και τα πυρηνικά καύσιμα χρησιμοποιήθηκαν για τη δημοσιονομική εξυγίανση. Τα μέτρα αυτά ανέφερε, υποστήριξαν την ισχυρή οικονομία της Γερμανίας.

Όπως ανέφερε ο κ. Άιχελ, 89% των εσόδων από την επιβολή περιβαλλοντικής φορολογίας χρησιμοποιήθηκαν για τη μείωση των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης τόσο του εργοδότη όσο και των εργαζομένων. Το ποσοστό εισφοράς στα συνταξιοδοτικά ταμεία ταμείων μειώθηκε κατά 1,7% σε σχέση με πριν την επιβολή του οικολογικού φόρου. Το 10% από τα έσοδα του περιβαλλοντικού φόρου χρησιμοποιήθηκαν για δημοσιονομική εξυγίανση και το 1% για την προώθηση των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας.

Όπως ανέφερε ο Γερμανός πρώην Υπουργός Οικονομικών, όλα τα επιπλέον έσοδα από την περιβαλλοντική φορολογία χρησιμοποιήθηκαν για τη δημοσιονομική εξυγίανση, ενώ συνολικά αυξήθηκαν οι θέσεις εργασίες. Ανέφερε επίσης ότι το παράδειγμα της Γερμανίας θα μπορούσε να φανεί χρήσιμο στην Κύπρο υπό τις παρούσες συνθήκες οικονομικής κρίσης.

Πρασίνισμα της φορολογίας προωθεί και η Κύπρος

Η Κύπρος φαίνεται επίσης να εναρμονίζεται με τους στόχους της ΕΕ, αφού όπως ανέφερε σε χαιρετισμό που διαβάστηκε εκ μέρους του ο Υπουργός Γεωργίας Νίκος Κουγιάλης, το Υπουργείο Γεωργίας Φυσικών Πόρων και Περιβάλλοντος, μετά από έγκριση του Υπουργικού Συμβουλίου έχει ήδη ξεκινήσει την ετοιμασία εθνικού σχεδίου δράσης για την Πράσινη Ανάπτυξη.

Όπως είπε, θα περιλαμβάνει θεσμικά, οικονομικά και κοινωνικά μέτρα που θα αγγίξουν ένα ευρύ φάσμα τομέων και δραστηριοτήτων όπως η γεωργία, η βιομηχανία, ο τουρισμός, η αλιεία, οι υδάτινοι και οι ορυκτοί πόροι και τα δάση.

«Τα μέτρα που τυγχάνουν επεξεργασίας θα στοχεύουν στην παροχή κινήτρων για ορθολογική διαχείριση των πόρων και την προώθηση χρηματοοικονομικών και ρυθμιστικών εργαλείων, συμπεριλαμβανομένης τόσο της πράσινης φορολογίας όσο και της κατάργησης κινήτρων που έχουν αρνητικές επιπτώσεις στο περιβάλλον. Το σχέδιο θα στοχεύσει στη δημιουργία πράσινων θέσεων εργασίας, καθώς και στην τόνωση της προσφοράς και της ζήτησης αγαθών φιλικών προς το περιβάλλον», είπε.
 
Χαρακτήρισε την πράσινη φορολογία ένα πραγματικά αποτελεσματικό εργαλείο που μπορεί να συμβάλει αποτελεσματικά θετικά τόσο στην οικονομία όσο και στο περιβάλλον.

Πισσαρίδης: Ανάγκη για αλλαγές σε τοπική αυτοδιοίκηση και ΑΗΚ

Οι Κύπριοι δεν είναι λιγότερο ευαισθητοποιημένοι από άλλους Ευρωπαίους στο θέμα της ανακύκλωσης, αλλά το σύστημα δεν τους διευκολύνει να ανακυκλώνουν, ήταν το βασικό μήνυμα του Προέδρου του Συμβουλίου Εθνικής Οικονομίας Χριστόφορου Πισσαρίδη.

Σύμφωνα με τον Νομπελίστα καθηγητή, το σύστημα διαλογής ανακυκλώσιμων υλικών στην Κύπρο και η πολυδιάσπαση της περιβαλλοντικής πολιτικής στους διάφορους δήμους της πρωτεύουσας, δεν διευκολύνουν τον πολίτη να ανακυκλώνει.

Ο κ. Πισσαρίδης πρότεινε τη δημιουργία ενός ενιαίου κάδου διαλογής για όλα τα απόβλητα είτε πρόκειται για χαρτί, πλαστικό ή γυαλί και στη συνέχεια τη διαλογή τους από ειδικά μηχανήματα. Πρόσθεσε ωστόσο ότι, η αγορά αυτών των ακριβών εξοπλισμών δεν επιτρέπεται υπό το παρόν σύστημα τοπικής αυτοδιοίκησης και θα έπρεπε η κεντρική κυβέρνηση να αναλάβει αυτό το ρόλο.

Όπως ανέφερε ο κ. Πισσαρίδης η ύπαρξη ενός μόνο δημάρχου για όλη της Λευκωσία, θα επέτρεπε μια πιο ενιαία περιβαλλοντική πολιτική για όλη την πόλη.

Παράλληλα ανέφερε ότι υπό το παρόν καθεστώς της ΑΗΚ, το σύστημα επιβολής φορολογίας επί των ρύπων δεν αναμένεται να δουλέψει στην Κύπρο, αφού το μόνο που θα κάνει είναι να μετακυλίσει το επιπλέον κόστος στον καταναλωτή. Και αυτό γιατί η ΑΗΚ, υπό το μονοπωλιακό καθεστώς, δεν έχει κίνητρο για να χρησιμοποιήσει εναλλακτικές μορφές ενέργειας.

Όπως είπε ο κ. Πισσαρίδης, η ΑΗΚ δεν είναι κερδοφόρα επιχείρηση, αλλά ένα ζημιογόνο μονοπώλιο που πωλεί ακριβά το ρεύμα και το κέρδος που παίρνει το δίνει στην Κυβέρνηση.
 
«Οι περιβαλλοντικοί φόροι στην Κύπρο πριν την ιδιωτικοποίηση θα είναι χάσιμο χρόνου απλά θα προσθέσει κόστος στον καταναλωτή», ανέφερε.

Πρόσθεσε ότι το μόνο που μπορεί να δουλέψει αυτή τη στιγμή στην Κύπρο είναι περαιτέρω ρυθμίσεις που θα έχουν στο επίκεντρο την πράσινη ανάπτυξη και θα απαιτήσουν από την ΑΗΚ συγκεκριμένα ποσοστά ηλιακής και αιολικής ενέργειας και περιορισμό στην παραγωγή από συμβατικά καύσιμα.

Ο Επικεφαλής της Αντιπροσωπείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στην Κύπρο Γιώργος Μαρκοπουλιώτης ανέφερε ότι η πράσινη φορολογική μεταρρύθμιση παίζει ένα σημαντικό ρόλο και στο Ευρωπαϊκό Εξάμηνο, τη διαδικασία για την υλοποίηση της στρατηγικής Ευρώπη 2020.
 
«Πρέπει να ενθαρρύνουμε αυτή τη διαδικασία μετάβασης της οικονομίας, επιλέγοντας τα κατάλληλα εργαλεία. Αυτά μπορεί να είναι οικονομικά εργαλεία, συμπεριλαμβανομένων των περιβαλλοντικών φόρων, αλλά και πιο αποτελεσματικά μέσα για την προώθηση της ενεργειακής αποδοτικότητας και τη μείωσης της ρύπανσης», ανέφερε.
 
Σημείωσε ότι οι περιβαλλοντικοί ή πράσινοι φόροι δεν είναι κάτι νέο για την Ευρώπη. Οι σκανδιναβικές χώρες στις αρχές της δεκαετίας του 1990, η Γερμανία και το Ηνωμένο Βασίλειο στα τέλη της δεκαετίας του 1990 και στις αρχές του 2000 προχώρησαν σε ανάλογες φορολογικές μεταρρυθμίσεις.

Πρόσθεσε ότι σε ευρωπαϊκό επίπεδο, υπάρχουν νομοθετικά μέτρα που προωθούν τους περιβαλλοντικούς φόρους σε συγκεκριμένους τομείς, ιδίως σε ό,τι αφορά τη φορολογία της ενέργειας.

Είπε επίσης ότι ότι σε ένα περιβάλλον διόρθωσης των δημοσίων οικονομικών και ανάκτησης της ανταγωνιστικότητας, η προσεχτικά σχεδιασμένη πράσινη φορολογική πολιτική μπορεί να είναι ένα σημαντικό εργαλείο και να βοηθήσει στην ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας και τη δημιουργία θέσεων εργασίας στην ΕΕ.

Πηγή: ΚΥΠΕ