Παρά τα βήματα προόδου που έχει καταγράψει τα τελευταία χρόνια με την κάλυψη των στόχων για τη συνεισφορά των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας στο ενεργειακό ισοζύγιο,  η Κύπρος παραμένει στις τελευταίες θέσεις της Ευρωπαϊκής Ένωσης στην κατανάλωση «πράσινης» ενέργειας. Το ενδιαφέρον για εγκατάσταση φωτοβολταϊκών είναι ιδιαίτερα αυξημένο αλλά η Κύπρος περιλαμβάνεται στις χώρες της ΕΕ που καταγράφουν αρνητική πρωτιά στην κατανάλωση ορυκτών καυσίμων. Η αναβάθμιση του συστήματος διανομής και τα έργα αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας είναι υποδομές ζωτικής σημασίας, που θα ανατρέψουν το υφιστάμενο τοπίο και θα δημιουργήσουν τις προϋποθέσεις για βελτίωση των επιδόσεων της Κύπρου στην παραγωγή και κατανάλωση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές.

 

 

 

Χάνεται ενέργεια

Η αδυναμία αποθήκευσης ενέργειας παραμένει πηγή απώλειας καθοριστικής ποσότητας ενέργειας αλλά και απώλειας οικονομικών πόρων. Για πρώτη φορά σημειώθηκε πρόσφατα στην Κύπρο σημαντική απώλεια ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, λόγω του γεγονότος ότι η παραγόμενη ενέργεια ήταν περισσότερη από τη ζήτηση και έθετε σε κίνδυνο το ισοζύγιο ενέργειας. Το ανισοζύγιο παραγωγής-ζήτησης παρατηρείται την άνοιξη και το φθινόπωρο όταν οι θερμοκρασίες είναι ήπιες και δεν επιβάλλουν τη χρήση συσκευών θέρμανσης και κλιματιστικών.

Τεράστιες προκλήσεις

Η ενεργειακή μετάβαση είναι μια εξαιρετικά δύσκολη διαδικασία αφού η αλματώδης ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας για ηλεκτροπαραγωγή συνοδεύεται με τεράστιες προκλήσεις για τα ηλεκτρικά δίκτυα. Οι ειδικοί προβλέπουν ότι τα επόμενα χρόνια, όλο και πιο πολλές ανανεώσιμες πηγές ενέργειας χρειάζεται να ενσωματώνονται με ασφάλεια στα ηλεκτρικά δίκτυα, τα οποία στην πλειονότητά τους είναι παλαιωμένα, και έχουν σχεδιαστεί με σκοπό τη μεταφορά και τη διανομή ηλεκτρισμού από μονάδες ηλεκτροπαραγωγής που χρησιμοποιούν ορυκτά καύσιμα και σε αρκετές περιπτώσεις, πυρηνικό καύσιμο.

Απαιτούνται προσαρμογές

Η διακίνηση του ηλεκτρισμού θα γίνεται μέσα από μεταβαλλόμενες πηγές που θα είναι διάσπαρτες σε διαφορετικά σημεία, γεγονός που επιβάλλει ένα έξυπνο και αμφίδρομο ηλεκτρικό δίκτυο, το οποίο θα πρέπει να είναι σε θέση να απορροφά ακόμα μεγαλύτερες ποσότητες ανανεώσιμης παραγωγής, με τη μέγιστη ασφάλεια. Για να γίνει κάτι τέτοιο απαιτούνται μεγάλες προσαρμογές των ηλεκτρικών δικτύων. Ο ψηφιακός μετασχηματισμός θα πρέπει να είναι το πρώτο βήμα για να διασφαλιστεί η αποτελεσματική κατανομή της ζήτησης ισχύος σε συνθήκες αυξημένης διείσδυσης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, καθώς και η ενσωμάτωση συστημάτων αποθήκευσης που θα επιτρέψει τη μεγιστοποίηση των πλεονεκτημάτων της καθαρής ενέργειας.

Στο έλεος του καιρού

Το πρόβλημα αναδεικνύει την ανάγκη εγκατάστασης συστημάτων αποθήκευσης ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ, ώστε η παραγόμενη ηλιακή ή αιολική ενέργεια να μπορεί να αξιοποιείται όταν οι καιρικές συνθήκες δεν ευνοούν την παραγωγή. Πολλές άλλες χώρες στην ηπειρωτική Ευρώπη αντιμετωπίζουν το ίδιο πρόβλημα, ωστόσο στην Κύπρο είναι σοβαρότερο γιατί το ηλεκτρικό της σύστημα δεν συνδέεται με οποιοδήποτε άλλο δίκτυο. Συνεπώς, η ανάγκη για αποθήκευση ενέργειας είναι ακόμη πιο έντονη γιατί ενισχύσει την ενεργειακή αυτονομία της χώρας.  

Μέχρι τώρα έχουν ανακαλυφθεί διάφορα είδη συστημάτων για την αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές. Καινοτόμα συστήματα αποθήκευσης που αξιοποιούν για παράδειγμα μπαταρίες λιθίου υποστηρίζουν τη βιώσιμη μετάβαση σε ένα αμιγώς ηλεκτρικό μέλλον, χωρίς άνθρακα. Για αυτό είναι σημαντική η προώθηση και στήριξη επενδύσεων σε σύγχρονες λύσεις αποθήκευσης ενέργειας, με στόχο την επιτάχυνση της μετάβασης σε μια πιο πράσινη οικονομία.

H εξέλιξη προϋποθέτει επενδύσεις

Η εξέλιξη των δικτύων ηλεκτρικής ενέργειας ώστε να είναι δυνατή η αξιοποίηση ΑΠΕ και η ανάπτυξη των συνδέσεων και συστημάτων που είναι απαραίτητα για την εξασφάλιση αξιόπιστης και σταθερής πρόσβασης στην ηλεκτρική ενέργεια, στο πλαίσιο της μετάβασης σε μια οικονομία μηδενικού άνθρακα, προϋποθέτει σημαντικές επενδύσεις. Μια από τις εταιρίες που επενδύουν διεθνώς σε καινοτόμες τεχνολογίες για την βιομηχανική ηλεκτροκίνηση και τα Συστήματα Αποθήκευσης Ενέργειας είναι η Olympia Group. Η εταιρία ανήκει στο Folloe Fund, ένα από τα μεγαλύτερα private equity funds στην Κύπρο που αναπτύσσεται σε στρατηγικούς τομείς για την κυπριακή αλλά και την ευρωπαϊκή οικονομία, όπως η αποθήκευση ενέργειας και ο ψηφιακός μετασχηματισμός.