Πνοή στα ταμεία του κράτους έχει δώσει το τροποποιημένο σύστημα υγείας που έχει τεθεί σε εφαρμογή από την 1η Αυγούστου 2013 στα δημόσια νοσοκομεία, με την εισροή αρκετών εκατομμυρίων ευρώ για ενίσχυση της οικονομίας. Ωστόσο, σύμφωνα πάντα με στοιχεία, φαίνεται πως έχει μειωθεί η ζήτηση από το κοινό των υπηρεσιών που προσφέρουν τα δημόσια νοσηλευτήρια.

Εκθεση για τα έσοδα των πρώτων πέντε μηνών (από 1η Αυγούστου 2013 έως 31 Δεκεμβρίου 2013) που δόθηκε και στην τρόικα και εξασφάλισε το ΚΥΠΕ, καταδεικνύει ότι αυτό το διάστημα και μόνο, ένα ποσό της τάξης των €12.378.583 έχει συγκεντρωθεί από την εισφορά αποκοπής 1,5% από τους δημοσίους υπαλλήλους και τους πρώην δημόσιους υπαλλήλους συνταξιούχους.

Αυτό το ποσό περιλαμβάνει και τις εισφορές για τον 13ο μισθό. Σύμφωνα με την Ανώτερη Λογίστρια του Υπουργείου Υγείας Αίγλη Κωνσταντίνου, περίπου €2.000.000 συλλέγονται ανά μήνα από τους δημοσίους υπαλλήλους και τους πρώην δημόσιους υπαλλήλους συνταξιούχους από τη συνεισφορά τους στον τομέα της υγείας.

Υπενθυμίζουμε ότι με βάση το τροποποιημένο σύστημα υγείας που τέθηκε από την 1η Αυγούστου 2013, όλοι οι δικαιούχοι ασθενείς που επισκέπτονται τα εξωτερικά ιατρεία των κρατικών νοσηλευτηρίων καταβάλλουν το ποσό των 3 ευρώ για επίσκεψη σε γενικό γιατρό και το ποσό των 6 ευρώ για επίσκεψη σε ειδικό γιατρό.

Επιπρόσθετα, καταβάλλουν το τέλος των 0,50 σεντ για κάθε χορηγούμενο φάρμακο και για κάθε εργαστηριακή εξέταση, με μέγιστη δυνατή χρέωση τα 10 ευρώ ανά συνταγή φαρμάκων ή ανά έντυπο παραπομπής εργαστηριακών εξετάσεων αντίστοιχα. Οι ασθενείς καταβάλλουν επίσης 10 ευρώ για επίσκεψη τους στο Τμήμα Ατυχημάτων και Επειγόντων Περιστατικών.

Η κ. Κωνσταντίνου ανέφερε στο ΚΥΠΕ ότι "με το να εισαχθεί ένα τέλος 10 ευρώ στις Α' Βοήθειες και ένα τέλος για αναλύσεις και φάρμακα, αυτά έχουν αποφέρει στο κράτος 3 πρόσθετα εκατομμύρια που δεν υπήρχαν προηγουμένως".

Συγκεκριμένα, βάσει της Εκθεσης για τα έσοδα των πρώτων πέντε μηνών από 1η Αυγούστου 2013 έως 31 Δεκεμβρίου 2013, η εισαγωγή τέλους για τα φάρμακα και τις αναλύσεις, έχει ως αποτέλεσμα έσοδα ύψους περίπου 1,9 εκατ. Ευρώ, ενώ η επιβολή τέλους για τις επισκέψεις στο τμήμα Επειγόντων Περιστατικών έχει ως αποτέλεσμα εισοδήματα ύψους 1 εκατ. ευρώ.

Ωστόσο, η εισαγωγή των τελών για φάρμακα και αναλύσεις, καθώς και η πληρωμή στο Τμήμα Ατυχημάτων και Επειγόντων Περιστατικών προκάλεσε μείωση της ζήτησης από τον κόσμο για τις υπηρεσίες αυτές.

Σύμφωνα με στοιχεία που συγκεντρώθηκαν από το Γενικό Νοσοκομείο Λευκωσίας και το Νοσοκομείο της Αμμοχώστου για φάρμακα και αναλύσεις για τους μήνες Αύγουστο-Δεκέμβρη 2013, μας είπε η κ. Κωνσταντίνου, δείχνουν μείωση της ζήτησης για τις υπηρεσίες αυτές μεταξύ 11% - 13% στη Λευκωσία, ενώ στην Αμμόχωστο ο αντίκτυπος φαίνεται να είναι υψηλότερος (μέχρι 22%).

Από την άλλη πλευρά, η επιβολή τέλους για το Τμήμα Ατυχημάτων και Επειγόντων Περιστατικών είχε μείωση στη ζήτηση μεταξύ 22% - 34% (το ποσοστό ποικίλλει ανάλογα με τα νοσοκομεία).

Η αύξηση των τελών που καταβάλλουν ασθενείς για επισκέψεις στα ιατρεία και άλλες υπηρεσίες στο νοσοκομείο είχε αποτέλεσμα την αύξηση των ποσών που εισπράχθηκαν, αλλά την ίδια στιγμή προκάλεσαν μια σχετικά μικρή μείωση της ζήτησης για τις υπηρεσίες αυτές.

Σύμφωνα με την Εκθεση, οι επισκέψεις στα εξωτερικά ιατρεία δείχνουν μια μείωση μεταξύ 10% -15% (εκτός από το νοσοκομείο Πάφου, η οποία δείχνει μια μείωση κατά περίπου 20%). Η ποσοστιαία μείωση διαφέρει από νοσοκομείο σε νοσοκομείο.

Συγκρίνοντας το σύνολο εσόδων για το 2013 (έτος επιβολής των νέων συντελεστών), η αύξηση των εσόδων είναι προφανής, παρά το γεγονός ότι η εφαρμογή των νέων συντελεστών έγινε στα μέσα του 2013.

Τα συνολικά έσοδα από τους ασθενείς κατά τη διάρκεια του 2013 ήταν περίπου € 11,5 εκατ., ενώ το 2012 και το 2011 τα ανωτέρω ποσά ήταν περίπου 8 εκατ. και 7,5 εκ. αντίστοιχα.

Όπως αναφέρεται στην Εκθεση που δόθηκε και στην τρόικα, "είναι προφανές από τα στατιστικά στοιχεία ότι, αύξηση των τελών χρήσης θα μπορούσε να έχει επιπτώσεις στην προσβασιμότητα των ασθενών στην υγειονομική περίθαλψη".

Συμπληρώνει ότι "όπως σχολιάζει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ), είναι ευρέως αποδεκτό ότι η εφαρμογή τελών χρήσης μπορεί να επιφέρει αναποτελεσματικότητα στη χρήση των υπηρεσιών υγείας από την αύξηση του κόστους της υγειονομικής περίθαλψης και να επηρεάσει την υγεία των ανθρώπων, τόσο βραχυπρόθεσμα όσο και μακροπρόθεσμα".

Στην Εκθεση αναφέρεται επίσης πως για να αποφευχθεί οποιαδήποτε μελλοντική ζημιά στην υγεία των ανθρώπων από την εισαγωγή του νέου τροποποιημένου συστήματος, το Υπουργείο Υγείας, θα απαιτήσει μια μελέτη αξιολόγησης από την ΠΟΥ, στην οποία να αξιολογεί και να αναλύει τις πιθανές επιπτώσεις για τις υπηρεσίες υγείας στην Κύπρο. Τέτοιες μελέτες έχουν πραγματοποιηθεί και σε άλλες χώρες της ΕΕ με παρόμοιες οικονομικές συνθήκες.