Πενηνταδύο χρόνια συμπληρώνονται σήμερα από την Τουρκική εισβολή του 1974. Υπάρχουν στιγμές στην ιστορία που αποτυπώνονται όχι μόνο σε βιβλία, αλλά και μέσα από εικόνες που μένουν ανεξίτηλες στη συλλογική μνήμη και η 20η Ιουλίου είναι μια από αυτές. 

Οι φωτογραφίες που τραβήχτηκαν κατέγραψαν τον πόνο, την αγωνία, τον ξεριζωμό και τις ανθρώπινες απώλειες, μετατρέποντας τον φωτογραφικό φακό σε έναν μάρτυρα της ιστορίας. Οι φωτογραφίες αυτές, προκαλούν συγκίνηση, υπενθυμίζοντας τις δραματικές συνέπειες της εισβολής και τη σημασία της διατήρησης της ιστορικής μνήμης.

Τούρκοι στρατιώτες μεταφέρουν στη στεριά ένα κατεστραμμένο ελληνοκυπριακό αντιτορπιλικό στην Κερύνεια, στις 20 Ιουλίου 1974.

Τούρκοι αλεξιπτωτιστές προσγειωμένοι στη Λευκωσία, το πρωί του Σαββάτου, όταν και άρχισε η επίθεση.

Φωτογραφία του Hilton στη Λευκωσία, μετά τον βομβαρδισμό του από τουρκικά μαχητικά.

Βομβαρδισμένα κτίρια στο κέντρο της Λευκωσίας απ’ τους Τούρκους, στις 14 Αυγούστου του 1974.

Τουρκικές φορτηγίδες φέρνουν προμήθειες δυτικά της Κερύνειας - AP Photo

Τούρκοι στρατιώτες μερικά χιλιόμετρα μακριά από το Αεροδρόμιο της Λευκωσίας.

Τουρκικά στρατιωτικά πλοία αποβιβάζουν στρατεύματα και πολεμικό υλικό σε λιμάνι της βόρειας Κύπρου, κοντά στην Κερύνεια, στις 27 Ιουλίου 1974, ενισχύοντας τις στρατιωτικές τους θέσεις, ενώ είχαν ήδη αρχίσει οι συνομιλίες ειρήνευσης στη Γενεύη

Ελληνοκύπριος της Γιαλούσας, ανάβει το τσιγάρο ενός Τούρκου στρατιώτη στις 25 Αυγούστου. Οι Ελληνοκύπριοι κάτοικοι αυτού του χωριού αποφάσισαν να παραμείνουν στα σπίτια τους και να μη φύγουν όταν είδαν τους Τούρκους να πλησιάζουν.

Ελληνοκύπριοι απομακρύνουν από τη μικρή εκκλησία του Αγίου Γεωργίου στη Λευκωσία πολύτιμα θρησκευτικά κειμήλια, ηλικίας τουλάχιστον 300 ετών. Ο ναός βρισκόταν δίπλα σε σχολείο που είχε τυλιχθεί στις φλόγες μετά από ρίψη χειροβομβίδων, ενώ σήμερα βρίσκεται στην κατεχόμενη περιοχή της Λευκωσίας.

Ο ξεριζωμός χιλιάδων ανθρώπων

Ιδιαίτερη θέση στη συλλογική μνήμη κατέχουν οι φωτογραφίες των προσφύγων. Οικογένειες που εγκατέλειψαν τα σπίτια τους χωρίς τα πράγματα τους, ηλικιωμένοι που περπατούσαν για ώρες, μητέρες που κρατούσαν στην αγκαλιά τα παιδιά τους και άνθρωποι που αναζητούσαν ασφάλεια μακριά από τα χωριά τους.

Οι εικόνες αυτές αποτυπώνουν το ανθρώπινο κόστος της εισβολής.

Συγγενείς Ελληνοκυπρίων αιχμαλώτων περιμένουν με αγωνία στη Λευκωσία την απελευθέρωση των δικών τους ανθρώπων, κατά την ανταλλαγή 251 Ελληνοκυπρίων και 267 Τουρκοκυπρίων αιχμαλώτων στην Πράσινη Γραμμή, στις 28 Οκτωβρίου 1974