Σε ηλικία 95 χρονών "έφυγε" ο ιστορικός  ηγέτης, πρώην πρόεδρος της Νοτίου Αφρικής και επαναστάτης κατά του άπαρχαϊντ, Νέλσον Μαντέλα. Τον θάνατο του ανακοίνωσε από την κρατική τηλεόραςη ο Προέδρος της χώρας Jacob Zuba

Το τελευταίο διάστημα τα σοβαρά προβλήματα υγείας που αντιμετώπιζε ο ιστορικός ηγέτης της Νοτίου Αφρικής, δεν άφηναν πολλά περιθώρια ελπίδας.

Ο Νέλσον Μαντέλα επέστρεψε την 1η Σεπτεβρίου στο σπίτι του στο Γιοχάνεσμπουργκ από το νοσοκομείο της Πρετόριας.

Βιογραφικό

Ο Νέλσον Μαντέλα (Nelson Rolihlahla Mandela) γεννήθηκε στις 18 Ιουλίου του 1918, στο Τράνκσεϊ της Νοτίου Αφρικής. Ο πατέρας του ήταν ο Χένρι Μαντέλα, αρχηγός της τοπικής φυλής Thembu.

Στο Δημοτικό σχολείο όπου φοίτησε, η δασκάλα του, του έδωσε το όνομα Νέλσον, καθώς συνηθιζόταν στα παιδιά που φοιτούσαν στο σχολείο, να δίνονται "χριστιανικά" βρετανικά ονόματα.

Μετά τον θάνατο του πατέρα του, το 1927, ο νεαρός Νέλσον έλαβε από τους πρεσβύτερους τα απαραίτητα ερεθίσματα, ώστε να οραματίζεται μία ζωή μαχόμενος υπέρ της ελευθερίας των ανθρώπων, από κάθε μορφής καταπίεση.

Ξεκίνησε σπουδές στις Τέχνες, στο University College of Fort Hare, αλλά δεν τις ολοκλήρωσε, καθώς αποβλήθηκε για τη συμμετοχή του σε φοιτητικές διαδηλώσεις. Ολοκλήρωσε τις σπουδές του στο Πανεπιστήμιο της Ν. Αφρικής και επέστρεψε στο Fort Hare, για την αποφοίτησή του, το 1943.

Για να μην παντρευτεί παρά τη θέλησή του, μετέβη στο Γιοχάνεσμπουργκ, όπου εργάστηκε ως φύλακας σε ορυχείο. Εκεί γνώρισε έναν μεσίτη, που τον σύστησε στον Lazar Sidelsky, ο οποίος με τη σειρά του, του έδωσε την ευκαιρία να γράφει άρθρα μέσω της δικηγορικής του εταιρείας, Witkin Eidelman & Sidelsky.

Στο ίδιο διάστημα, ξεκίνησε σπουδές στη Νομική σχολή του Πανεπιστημίου του Witwatersrand, από όπου έφυγε το 1948, χωρίς να πάρει το πτυχίο του. Ακολούθησαν σπουδές στο Πανεπιστήμιο του Λονδίνου, όπου επίσης δεν ολοκλήρωσε τις σπουδές του.

Λίγο αργότερα, 2 επιπλέον χρόνια σπουδών στα Νομικά, επέτρεψαν στον Μαντέλα και τον φίλο του, Oliver Tambo, να ανοίξουν την πρώτη δικηγορική εταιρεία μαύρων, "Mandela & Tambo", τον Αύγουστο του 1952.

Τελικώς, πήρε το πτυχίο του παρακολουθώντας μαθήματα, κατά τους τελευταίους μήνες της παραμονής του στη φυλακή. Δεν παρευρέθηκε στην τελετή της ορκωμοσίας του, στο Κέιπ Τάουν.

Η πολιτική δράση και ο αγώνας κατά του Απαρτχάιντ

Αν και είχε αναπτύξει πολιτική δράση από το 1942, το 1944 έγινε μέλος του Αφρικανικού Εθνικού Κογκρέσου (African National Congress - ANC), όπου συνέδραμε στη δημιουργία του Συνασπισμού Νεολαίας.

Σιγά σιγά αναρριχήθηκε στις τάξεις του ANC, υιοθετώντας μία πιο "επιθετική" πολιτική γραμμή, το "Πρόγραμμα Δράσης".

Το 1952 τέθηκε επικεφαλής της κίνησης πολιτικής ανυπακοής, ενάντια σε 6 άδικους νόμους της κυβέρνησης. Επρόκειτο για καμπάνια του ANC και του Ινδικού Κογκρέσου Νοτίου Αφρικής (South African Indian Congress).

Ακολούθησε η σύλληψη του Μαντέλα και 19 ακόμη για τη συμμετοχή τους στην καμπάνια και η καταδίκη τους σε 9 μήνες καταναγκαστικών έργων, με 2ετή αναστολή.

Ο αποκλεισμός από το ANC, η ισόβια κάθειρξη και η εκλογή του ως Προέδρου της Ν. Αφρικής

Στα τέλη του 1952 δέχθηκε τον πρώτο αποκλεισμό από το ANC, και ως πρόσωπο υπό περιορισμό, δεν μπορούσε παρά να παρακολουθεί μυστικά τις εξελίξεις, ακόμη κι όταν στις 22 Ιουνίου του 1955, υιοθετήθηκε η "Χάρτα της Ελευθερίας" της Ν. Αφρικής.

Η "Χάρτα της Ελευθερίας" ήταν η δήλωση της Συμμαχίας των Κογκρέσων της Ν. Αφρικής (African National Congress, South African Indian Congress, South African Congress of Democrats και Coloured People's Congress).

Το ANC, κόμμα του Μαντέλα, είχε στείλει 50.000 εθελοντές σε πόλεις και περιοχές της επαρχίας, για να συγκεντρώσουν υπογραφές πολιτών της Ν. Αφρικής, με αίτημα την ελευθερία τους. Το πρώτο άρθρο της Χάρτας αναφέρει χαρακτηριστικά "Ο λαός θα κυβερνήσει".

Στις 5 Δεκεμβρίου του 1955, ο Νέλσον Μαντέλα συνελήφθη μαζί με άλλους 156 ακτιβιστές. Η δίκη για προδοσία που ακολούθησε, διήρκεσε 28 μήνες. Ο ίδιος αθωώθηκε στις 29 Μαρτίου του 1961.

Το 1960, ο Μαντέλα υποστήριξε τη δημιουργία στρατιωτικής μονάδας εντός του ANC, ο επικεφαλής του οποίου, τον Ιούνιο του 1961, επεξεργάστηκε την πρότασή του, σκεπτόμενος πως όσοι ήθελαν να εμπλακούν στη χρήση βίαιων μέσων, στηρίζοντας τον Μαντέλα, δεν θα αποτρέπονταν από το ANC. Αυτό οδήγησε στον σχηματισμό του "Umkhonto we Sizwe" (Spear of the Nation).

Στις 11 Ιανουαρίου του 1962, έφυγε κρυφά από τη Ν. Αφρική, με το όνομα David Motsamayi. Ταξίδεψε σε όλη την ήπειρο και έφτασε στην Αγγλία, όπου αναζήτησε στήριξη.

Εκπαιδεύτηκε στο Μαρόκο και την Αιθιοπία και επέστρεψε στη Ν. Αφρική, τον Ιούλιο του 1962. Στις 5 Αυγούστου συνελήφθη και κατηγορήθηκε για παράνομη έξοδο από τη χώρα και προτροπή των εργατών σε απεργία. Καταδικάστηκε σε 5 χρόνια καταναγκαστικών έργων στη φυλακή της Πρετόρια.

Μεταφέρθηκε στη φυλακή Robben Island και επέστρεψε στην Πρετόρια στις 12 Ιουνίου.

Μέσα σε διάστημα ενός μήνα, η Αστυνομία ανακάλυψε κρυψώνα στη Rivonia, που χρησιμοποιούσε το ANC, συλλαμβάνοντας ακτιβιστές και μέλη του κόμματος.

Τον Οκτώβριο του 1963, ο Μαντέλα και 9 ακόμη κατηγορήθηκαν για δολοπλοκία, με στόχο τη βίαιη πτώση της κυβέρνησης, στη δίκη που έμεινε γνωστή ως "Rivonia Trial".

Αντιμέτωπος με τη θανατική ποινή, αυτά τα λόγια είπε ενώπιον του δικαστηρίου:

"Πολέμησα κατά της κυριαρχίας των λευκών και πολέμησα κατά της κυριαρχίας των μαύρων. Ονειρεύομαι το ιδανικό μίας δημοκρατικής και ελεύθερης κοινωνίας, όπου όλοι οι άνθρωποι θα ζουν μαζί, σε αρμονία, και με ίσες ευκαιρίες. Είναι ένα ιδανικό, για το οποίο ελπίζω να ζήσω και να πετύχω. Αν όμως αυτό χρειάζεται... είναι ένα ιδανικό, για το οποίο είμαι προετοιμασμένος να πεθάνω".

Στις 12 Ιουνίου του 1964, οχτώ από τους κατηγορουμένους, συμπεριλαμβανομένου και του ίδιου, καταδικάστηκαν σε ισόβια κάθειρξη.

Ένας εξ αυτών οδηγήθηκε στη φυλακή της Πρετόρια, επειδή ήταν λευκός, ενώ οι υπόλοιποι οδηγήθηκαν στη φυλακή Robben Island.

Τον Μάρτιο του 1982, ο Μαντέλα μεταφέρθηκε στη φυλακή Pollsmoor στο Κέιπ Τάουν. Βγήκε για λίγο από τη φυλακή, καθώς χρειάστηκε να εγχειριστεί για προστάτη και επέστρεψε τον Νοέμβριο του 1958.

Κατά τη διάρκεια της παραμονής του στη φυλακή, η δημοφιλία του εκτοξεύτηκε στα ύψη. Θεωρήθηκε και χαρακτηρίστηκε ως ο πιο αξιόλογος μαύρος ηγέτης στη Νότιο Αφρική και έγινε σύμβολο της αντίστασης κατά του Απαρτχάιντ, θέτοντας τους θεμέλιους λίθους για την πτώση του ρατσιστικού καθεστώτος.

Το 1988 χρειάστηκε θεραπεία για φυματίωση και στις 7 Δεκεμβρίου του ίδιου έτους μεταφέρθηκε στη φυλακή Victor Verster.

Οι πύλες της φυλακής άνοιξαν για την αποφυλάκισή του, την Κυριακή 11 Φεβρουαρίου του 1990, 9 μόλις ημέρες μετά την άρση αποκλεισμού του από το ANC κι όταν ο πρόεδρος Φρεντερίκ ντε Κλερκ, αναγνώρισε το ANC και ανέστειλε τις εκτελέσεις.

Με επιμονή και υπομονή, καθ' όλη τη διάρκεια της παραμονής του στη φυλακή, ποτέ δεν συμβιβάστηκε και δεν έκανε "εκπτώσεις" στις πολιτικές του πεποιθήσεις, για να αποφυλακιστεί.

Παρακολουθείστε ένα σύντομο αφιέρωμα στη ζωή και το έργο του μεγάλου ηγέτη από το κανάλι PSB