Την ανάθεση στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) της αρμοδιότητας λειτουργίας όλων των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων της Ευρωζώνης σχετικά με τις απαιτήσεις για τα κεφάλαια, τη ρευστότητα και τη μόχλευση πρότεινε σήμερα η Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Στόχος της σημερινής δέσμης μέτρων για ένα Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό (ΕΕΜ) είναι η αποφυγή στο μέλλον προβλημάτων, όπως αυτά που αντιμετωπίζει σήμερα ο τραπεζικός τομέας σε πολλά κράτη μέλη. Η Επιτροπή προτρέπει τα κράτη μέλη να κάνουν γρήγορα, εγκρίνοντας τα μέτρα μέχρι το τέλους του έτους, ώστε από την 1η Ιανουαρίου 2013 θα αρχίσουν σταδιακά να τίθενται σε ισχύ.

Ειδικότερα, με τη δέσμη μέτρων της Κομισιόν, που παρουσίασε σήμερα ο αρμόδιος Επίτροπος για την εσωτερική αγορά και τις υπηρεσίες Μισέλ Μπαρνιέ, προτείνεται η υιοθέτηση ενός κανονισμού με τον οποίο ανατίθενται στην ΕΚΤ διευρυμένες εξουσίες για την εποπτεία όλων των τραπεζών της ευρωζώνης, ενός κανονισμού με τον οποίο εναρμονίζεται ο ισχύων κανονισμός για την Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (ΕΑΤ) με το νέο θεσμικό πλαίσιο για την εποπτεία των τραπεζών και μιας ανακοίνωσης στην οποία περιγράφεται η σφαιρική θεώρηση της Επιτροπής για την τραπεζική ένωση.

Οι σημερινές προτάσεις για ενιαίο μηχανισμό εποπτείας (ΕΜΕ) των τραπεζών της ευρωζώνης χαρακτηρίζονται σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της Οικονομικής και Νομισματικής Ένωσης (ΟΝΕ). Στο νέο ενιαίο μηχανισμό, η τελική ευθύνη για συγκεκριμένα εποπτικά καθήκοντα που συνδέονται με τη χρηματοπιστωτική σταθερότητα όλων των τραπεζών της ευρωζώνης θα ανήκει στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ).

Οι εθνικές εποπτικές Αρχές θα συνεχίσουν να διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο όσον αφορά την καθημερινή εποπτεία και την προετοιμασία και εφαρμογή των αποφάσεων της ΕΚΤ. Επιπλέον, η Επιτροπή προτείνει σήμερα να εκπονηθεί από την Ευρωπαϊκή Αρχή Τραπεζών (ΕΑΤ) ενιαίο εγχειρίδιο για την εποπτεία, ώστε να διαφυλαχτεί η ακεραιότητα της εσωτερικής αγοράς και να εξασφαλιστεί η συνοχή της εποπτείας των τραπεζών στις 27 χώρες της ΕΕ.

Ορισμένες εποπτικές αρμοδιότητες όσον αφορά την ευρωζώνη θα ασκούνται σε πανευρωπαϊκό επίπεδο, συγκεκριμένα αυτές που έχουν καθοριστική σημασία για τη διατήρηση της χρηματοπιστωτικής σταθερότητας και τον εντοπισμό κινδύνων που απειλούν τη βιωσιμότητα των τραπεζών. Στην ΕΚΤ θα ανατεθεί η αρμοδιότητα έγκρισης της λειτουργίας των χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, η εποπτεία όσον αφορά τη συμμόρφωση με τις απαιτήσεις για τα κεφάλαια, τη ρευστότητα και τη μόχλευση, καθώς και η εποπτεία των χρηματοπιστωτικών ομίλων ετερογενών δραστηριοτήτων. Η ΕΚΤ θα είναι σε θέση να λαμβάνει μέτρα έγκαιρης παρέμβασης όταν μια τράπεζα παραβιάζει, ή υπάρχει κίνδυνος να παραβιάσει, τις κανονιστικές κεφαλαιακές απαιτήσεις, αξιώνοντας από τις τράπεζες να λάβουν διορθωτικά μέτρα.

Για τις διασυνοριακές τράπεζες οι οποίες δραστηριοποιούνται τόσο εντός όσο και εκτός των κρατών μελών που συμμετέχουν στον Ενιαίο Εποπτικό Μηχανισμό, θα συνεχίσουν να ισχύουν οι υφιστάμενες διαδικασίες συντονισμού εγχώριας εποπτικής αρχής/εποπτικής Αρχής υποδοχής. Ως προς τα θέματα για τα οποία η ΕΚΤ θα αναλάβει εποπτικά καθήκοντα, η ΕΚΤ θα ενεργεί ως εγχώρια εποπτική Αρχής και εποπτική Αρχή υποδοχής για όλα τα συμμετέχοντα κράτη μέλη.

Αναφορικά με το χρονοδιάγραμμα, η Κομισιόν προτείνει να έχει συγκροτηθεί ο ΕΕΜ έως την 1η Ιανουαρίου 2013. Για να καταστεί δυνατή η ομαλή μετάβαση στο νέο μηχανισμό προβλέπεται περίοδος σταδιακής εφαρμογής. Σε πρώτο στάδιο, από την 1η Ιανουαρίου 2013, η ΕΚΤ θα έχει τη δυνατότητα να αποφασίσει να αναλάβει την πλήρη αρμοδιότητα εποπτείας οποιουδήποτε χρηματοπιστωτικού ιδρύματος, ιδίως εκείνων που έχουν λάβει ή ζητήσει δημόσια χρηματοδότηση. Από την 1η Ιουλίου 2013, θα τεθούν υπό την εποπτεία της ΕΚΤ όλες οι τράπεζες μεγάλης συστημικής σπουδαιότητας. Η περίοδος σταδιακής εφαρμογής πρέπει να ολοκληρωθεί έως την 1η Ιανουαρίου 2014, μετά την οποία ο ΕΕΜ θα καλύπτει όλες τις τράπεζες.

Ως επόμενο βήμα, μετά την επίτευξη συμφωνίας σχετικά με τις παραπάνω προτάσεις, η Επιτροπή σκοπεύει να υποβάλει πρόταση για ενιαίο ευρωπαϊκό μηχανισμό εξυγίανσης, ο οποίος θα πραγματευθεί αποτελεσματικά τη διασυνοριακή εξυγίανση των τραπεζών και την αποφυγή χρησιμοποίησης χρημάτων των φορολογουμένων για τη διάσωση των τραπεζών.

Όπως δήλωσε σήμερα ο Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ζοζέ Μανουέλ Μπαρόζο, η προτεινόμενη δέσμη μέτρων αποτελεί σημαντικό βήμα προς την τραπεζική ένωση. «Με την ΕΚΤ στον πυρήνα και τη συμμετοχή εθνικών εποπτικών οργάνων θα αποκατασταθεί η εμπιστοσύνη όσον αφορά την εποπτεία όλων των τραπεζών της ευρωζώνης», ανέφερε, προσθέτοντας ότι μία από τις κορυφαίες προτεραιότητές μας θα πρέπει να είναι η καθιέρωση της ευρωπαϊκής εποπτείας μέχρι τις αρχές του επόμενου έτους, ώστε να ανοίξει ο δρόμος για αποφάσεις προκειμένου να χρησιμοποιούνται ευρωπαϊκοί μηχανισμοί ασφαλείας για την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών.

Καταλήγοντας είπε ότι θα πρέπει να σπάσουμε το φαύλο κύκλο μεταξύ των κρατών και των τραπεζών τους και στο μέλλον οι ζημιές των τραπεζιτών δεν πρέπει να γίνουν χρέος για το λαό και να θέτουν υπό αμφισβήτηση τη δημοσιονομική σταθερότητα ολόκληρων χωρών.

«Η τραπεζική εποπτεία πρέπει να γίνει αποτελεσματικότερη σε όλες τις ευρωπαϊκές χώρες, διασφαλίζοντας τη συνεκτική εφαρμογή των κανόνων της ενιαίας αγοράς», δήλωσε από την πλευρά του ο κ. Μπαρνιέ, επισημαίνοντας ότι η ΕΚΤ θα είναι αρμόδια να διασφαλίζει ότι οι τράπεζες στη ευρωζώνη θα παραμείνουν προσηλωμένες σε υγιείς χρηματοπιστωτικές πρακτικές.

«Τελικός μας στόχος είναι να παύσει η χρησιμοποίηση χρημάτων των φορολογούμενων για τη διάσωση τραπεζών», υπογράμμισε, προσθέτοντας ότι με την πρόταση για μηχανισμό με τον οποίο θα διαχωριστεί εντός της ΕΚΤ η εποπτεία από τη νομισματική πολιτική και θα διασφαλιστεί ότι η ΕΚΤ θα λογοδοτεί στο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για τις εποπτικές αποφάσεις.

Μέρκελ: Η ΕΚΤ δεν μπορεί να επιβλέπει όλες τις τράπεζες της Ευρώπης

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ) δεν μπορεί να αναμένεται ότι θα επιβλέπει όλες τις τράπεζες της Ευρώπης, δήλωσε την Τετάρτη η Γερμανίδα Καγκελάριος Άνγκελα Μέρκελ, μετά την παρουσίαση από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή των σχεδίων της για τη δημιουργία Ενωσης τραπεζών.

"Δεν είναι για την εποπτεία κάθε τράπεζας και σε κάθε περίπτωση, η ΕΚΤ δεν μπορεί να το κάνει αυτό. Μάλλον, είναι για την ποιότητα της εποπτείας, όχι μόνο για την ποσότητα", είπε η κ. Μέρκελ σε ομιλία της στο γερμανικό Κοινοβούλιο.

Η Γερμανίδα Καγκελάριος τάχθηκε εναντίον αυτών που θέλουν την λειτουργία του νέου συστήματος, προειδοποιώντας ότι η ευρωπαϊκή τραπεζική ένωση "δεν θα πρέπει να τεθεί σε εφαρμογή το συντομότερο δυνατόν και στη συνέχεια να μην λειτουργεί".

"Είναι επίσης σωστό να θυμόμαστε πως η κρίση προέκυψε... η κρίση ξεκίνησε με την πτώχευση των τραπεζών, σημείωσε.

"Κατέστη σαφές ότι οι εθνικές εποπτικές αρχές τραπεζών δεν έχουν επαρκείς εξουσίες, πρόσθεσε η κ. Μέρκελ.
 
"Ως εκ τούτου, είναι καλό και σωστό να υποβληθούν προτάσεις για μια κοινή ρυθμιστική αρχή τραπεζών, ειδικά εντός της Ευρωζώνης", ανέφερε η Καγκελάριος.

Σε ανακοίνωση του, ο Γερμανός Υπουργός Οικονομικών Βόλφγκανγκ Σόιμπλε χαιρέτισε τις προτάσεις της Επιτροπής ως "καλή βάση για την οικοδόμηση μιας νέας ευρωπαϊκής αρχής για την εποπτεία τραπεζών".

Ωστόσο προειδοποίησε: "Ό,τι και να συμβεί, η ποιότητα πρέπει να έρθει προτού την ταχύτητα" όταν τεθεί σε λειτουργία η ρυθμιστική αρχή.

Αντιδράσεις των πολιτικών ομάδων του Ευρωκοινοβουλίου στις εξαγγελίες Μπαρόζο

Μοιρασμένες ήταν οι αντιδράσεις των πολιτικών ομάδων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου στις εξαγγελίες του Προέδρου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Μπαρόζο για έξοδο από την κρίση, κατά τη διάρκεια της Ολομέλειας του Σώματος στο Στρασβούργο.

Ο Πρόεδρος του Ευρωκοινοβουλίου Μάρτιν Σουλτς ανέφερε στην εισαγωγή του, πριν την έναρξη της ομιλίας Μπαρόζο, ότι το Σώμα θα αντιδράσει σε οποιαδήποτε προσπάθεια παράκαμψης του κοινοβουλευτικού ελέγχου, σε σχέση με τις προωθούμενες αποφάσεις για την τραπεζική ένωση και την αντιμετώπιση της κρίσης.
Είπε ότι οποιαδήποτε νέα δομή και να δημιουργηθεί, το ευρώ είναι το νόμισμα της Ευρώπης και το ΕΚ είναι το Κοινοβούλιο της Ένωσης και του Ευρώ. Οποιοιδήποτε έχουν άλλες απόψεις, θα αντιμετωπίσουν την αντίδραση του ΕΚ, είπε.

Ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Λαϊκού Κόμματος Ζόζεφ Ντόλ ανέφερε από την πλευρά του ότι συμφωνεί με τις θέσεις που εξέφρασε ο Πρόεδρος Μπαρόζο στην ομιλία του, προσθέτοντας ότι τα μέτρα που προωθούνται είναι προς τη σωστή κατεύθυνση.
Πρόσθεσε ότι χρειάζεται περισσότερη ευρωπαϊκή ολοκλήρωση και περισσότερες μεταρρυθμίσεις, υποδεικνύοντας ότι όσες δράσεις αναλήφθηκαν τα τελευταία τρία χρόνια, έγιναν εξαιρετικά αργά.

Από την Ομάδα των Σοσιαλιστών και Δημοκρατών, ο Πρόεδρος Χάνες Σβόμποντα έκανε κριτική στην πολιτική των περικοπών που επιβάλλει η Τρόικα, προσθέτοντας ότι η Τρόικα, στην οποία συμμετέχει η Κομισιόν, έχει μέχρι στιγμής αποτύχει γιατί ακολουθεί λάθος συνταγή.
Συμφώνησε με τις προτάσεις για την τραπεζική εποπτεία, είπε όμως ότι χρειάζεται παράλληλα ένας προϋπολογισμός που να επιβάλλει την ανάπτυξη και τις επενδύσεις, προειδοποιώντας ότι σε αντίθετη περίπτωση η ομάδα του δεν θα τον εγκρίνει.

Η βαθιά πολιτική κρίση και όχι τα δημοσιονομικά είναι η αιτία της σοβαρής κρίσης που διέρχεται η Ευρώπη δήλωσε ο Πρόεδρος της Ομάδας της Συμμαχίας Φιλελευθέρων και Δημοκρατών Γκι Φέρχοφσταντ.
Το πρόβλημα, είπε, είναι η ανικανότητα της πολιτικής να κάνει το άλμα προς μια πιο ομοσπονδιακή Ευρώπη, ενώ διαφώνησε με την πρόταση Μπαρόζο για μια ομοσπονδία εθνικών κρατών, λέγοντας ότι αυτό που χρειάζεται είναι ομοσπονδιακή ένωση των Ευρωπαίων πολιτών.

Μόνο τότε, ανέφερε, θα λυθούν ουσιαστικά τα προβλήματα που αντιμετωπίζει η ΕΕ, εκτιμώντας ότι τα μέτρα που ανακοίνωσε η ΕΚΤ θα αποδώσουν μόνο για λίγους μήνες.
Υπέρ μιας ομοσπονδικοποίησης της Ευρώπης ως το μόνο τρόπο εξόδου από την κρίση τάχθηκε και ο Συμπρόεδρος της Ομάδας των Πρασίνων Ντανιέλ Κον Μπετίτ.

Έκανε λόγο για ανικανότητα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου, των κυβερνήσεων των κρατών μελών αλλά και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου να δώσουν απαντήσεις στην κρίση, προσθέτοντας ότι υπάρχει ανάγκη για μια μετα-εθνική Ευρώπη.
Για προσπάθεια καταπολέμησης της κρίσης αλλά όχι των αιτίων που οδήγησαν σε αυτή επέκρινε τα θεσμικά όργανα της ΕΕ η Πρόεδρος της Ομάδας της Ευρωπαϊκής Ενωτικής Αριστεράς Γκάμπι Τζίμερ.
Η κυρία Τζίμερ κατηγόρησε την Κομισιόν ότι είναι συνυπεύθυνη για τα μέτρα που επιβάλλονται στην Ελλάδα, διερωτώμενη χαρακτηριστικά πώς είναι δυνατό η Ευρωπαϊκή Επιτροπή να επιτρέπει περαιτέρω μείωση του κατώτατου μισθού, μετατροπή του πενθήμερου σε εξαήμερο και απαγόρευση των απεργιών.

Απογοητευμένος από την παρουσίαση του Προέδρου της Κομισιόν δήλωσε ο πρόεδρος της Ομάδας των Συντηρητικών και Μεταρρυθμιστών Μάρτιν Κάλαχαν, λέγοντας ότι αντί μιας ευρωπαϊκής ανανέωσης είδαν ακόμη μια φορά μια κουρασμένη προσέγγιση.
Σημείωσε την ανάγκη για καλύτερη Ευρώπη και όχι περισσότερη Ευρώπη, εκτιμώντας ότι δεν είναι η ώρα για αλλαγές στη συνταγματική συνθήκη αλλά για οικονομικές λύσεις αντιμετώπισης της κρίσης.

Ο κύριος Κάλαχαν υποστήριξε ότι η μόνη εναλλακτική λύση είναι η έξοδος ορισμένων κρατών-μελών από το ευρώ.

Διαβάστε επίσης: Μαυρογιάννης:Εμπνευσμένη η ομιλία Μπαρόζο για την έξοδο από την κρίση