Νέες πολιτικές διαστάσεις λαμβάνει στην Τουρκία η υπόθεση των επενδυτικών κεφαλαίων, καθώς ο εκπρόσωπος του Νέου Κόμματος, Ζεϊνέλ Εμρέ, στρέφει πλέον τα ερωτήματά του προς τον εκπρόσωπο του κυβερνώντος Κόμματος Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP), Ομέρ Τσελίκ.

Ο Ζεϊνέλ Εμρέ, ο οποίος είχε προηγουμένως διατυπώσει τις καταγγελίες για την πρώην υπουργό του AKP, Φατμά Μπετούλ Σαγιάν Καγιά, και τον πρώην πρόεδρο του Συμβουλίου Κεφαλαιαγοράς (SPK), Ιμπραήμ Ομέρ Γκιονούλ, έθεσε αυτή τη φορά ερωτήματα προς τον εκπρόσωπο του AKP, Ομέρ Τσελίκ.

Ο Εμρέ επικαλέστηκε δημοσίευμα της εφημερίδας Σοζτζού για τον Οσμάν Αρικάν Νατζάρ, πρώην γραφειοκράτη που συνδέεται με το AKP και ο οποίος φέρεται να έφυγε στο εξωτερικό έχοντας αποκομίσει περίπου 20 δισ. τουρκικές λίρες από επενδυτικό κεφάλαιο.

«Κάνατε ή όχι διακοπές με αυτό το άτομο στην Αλικαρνασσό πολύ πρόσφατα; Επιστρέψατε μαζί στην Άγκυρα; Ποιο είναι το εύρος της σχέσης σας με αυτό το άτομο; Τι θα πείτε για αυτή τη συναλλαγή που έκανε;», ρώτησε ο Εμρέ τον Ομέρ Τσελίκ.

Ο ίδιος επισήμανε επίσης ότι ο επιχειρηματικός εταίρος του Νατζάρ, Αλί Γκιόλ, βρίσκεται υπό κράτηση στο πλαίσιο της έρευνας. Σημειώνει ότι τα 20 δισ. λίρες που φέρεται να απέσυρε και να μετέφερε στο εξωτερικό ο Νατζάρ είναι περίπου 9 φορές περισσότερα από τα 2,2 δισ. λίρες που φέρεται να αποκόμισαν η Φατμά Μπετούλ Σαγιάν Καγιά και ο σύζυγός της.

«Αν καώ, θα τους πάρω όλους μαζί μου»

Στο επίκεντρο της υπόθεσης βρίσκεται και η πρώην υπουργός Φατμά Μπετούλ Σαγιάν Καγιά. Ο δημοσιογράφος Ντενίζ Ζεϊρέκ ισχυρίζεται ότι η πρώην υπουργός φέρεται να έχει πει σε πρόσωπα του περιβάλλοντός της ότι, εάν κληθεί από εισαγγελέα να καταθέσει, θα αποκαλύψει όσα γνωρίζει.

«Αν καώ, θα τους πάρω όλους μαζί μου», φέρεται να είπε, με τον πολιτικό αναλυτή, Μουράτ Γετκίν να διερωτάται, εάν με αυτόν τον τρόπο ασκείται πίεση προς την κυβέρνηση.

Ο Τούρκος δημοσιογράφος επισημαίνει ότι, παρά τις καταγγελίες, μέχρι στιγμής κανένας εισαγγελέας δεν έχει καλέσει τη Σαγιάν Καγιά να καταθέσει, ενώ, σύμφωνα με τον ίδιο, δεν έχει υποβληθεί σχετική μήνυση από το Συμβούλιο Κεφαλαιαγοράς.

Ο Γετκίν αναφέρεται επίσης στον βουλευτή του AKP Σερκάν Μπαϊράμ, ο οποίος είχε διερωτηθεί εάν περικόπτονται δικαιώματα συνταξιούχων και ατόμων με αναπηρία «ώστε να μπορεί να επωφεληθεί η Φατμά Μπετούλ», αλλά στη συνέχεια ανακάλεσε τη δήλωσή του και εξέφρασε τη μεταμέλειά του.

Οι πληροφορίες για λίστες ονομάτων

Στην Άγκυρα κυκλοφορούν, σύμφωνα με τον Γετκίν, πληροφορίες ότι η υπόθεση μπορεί να αφορά πολύ μεγαλύτερο αριθμό προσώπων από εκείνα που έχουν μέχρι στιγμής κατονομαστεί δημοσίως.

Όπως αναφέρει, φημολογείται ότι έχει παρουσιαστεί στον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν κατάλογος χιλιάδων ανθρώπων που φέρονται να επωφελήθηκαν από επενδυτικά κεφάλαια, κυρίως από την εταιρεία Tera, πριν από τη δημοσιοποίηση σχετικών πληροφοριών. Κατά τις ίδιες πληροφορίες, υπάρχει ξεχωριστή λίστα με 50 από τα πλέον προβεβλημένα πρόσωπα, καθώς και 26 ονόματα που φέρονται να έχουν διασυνδέσεις με το AKP.

Μέχρι στιγμής οι πληροφορίες αυτές δεν έχουν ούτε επιβεβαιωθεί ούτε διαψευστεί.

Τρεις γραμμές στο εσωτερικό του AKP

Η κρίση φαίνεται να προκαλεί διαφορετικές προσεγγίσεις και στο εσωτερικό του κυβερνώντος κόμματος, σύμφωνα με την ανάλυση του Γετκίν, ο οποίος διακρίνει τρεις βασικές στάσεις απέναντι στην υπόθεση.

Η πρώτη αποδίδει την κρίση σε «συνωμοσία της CIA και της Μοσάντ», υποστηρίζοντας ότι δεν υπάρχει ουσιαστικό πρόβλημα εντός του AKP και ότι υπάρχουν μόνο πρόσωπα που εξαπατήθηκαν από ξένες δυνάμεις ή παρασύρθηκαν από προσωπικές επιδιώξεις.

Η δεύτερη προσέγγιση παραδέχεται ότι στην υπόθεση εμπλέκονται «παιδιά από τη δική μας γειτονιά» και υποστηρίζει ότι το κόμμα θα πληρώσει πολιτικό τίμημα εάν δεν απομακρύνει τα «σάπια μήλα».

Η τρίτη και πολυπληθέστερη ομάδα αποφεύγει να πάρει θέση και περιμένει την τελική στάση του Ερντογάν, με τη λογική: «Ας δούμε τι θα πει ο πρόεδρος. Ας μην πηδήξουμε σε μια άδεια πισίνα».

Το δίλημμα του Ερντογάν

Ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν είχε δηλώσει στις 29 Σεπτεμβρίου ότι οι χρηματοπιστωτικές αγορές πρέπει να «καθαρίσουν» από τέτοιες πρακτικές, υποστηρίζοντας ότι η εξυγίανσή τους θα ενισχύσει την τουρκική οικονομία. Ο Γετκίν, ωστόσο, εκτιμά ότι δεν είναι ακόμη σαφές μέχρι πού σκοπεύει να φτάσει η κυβέρνηση στην έρευνα.

Το ερώτημα, όπως το θέτει ο Τούρκος δημοσιογράφος, είναι εάν ο Ερντογάν θα προχωρήσει σε πλήρη εκκαθάριση της υπόθεσης και στην απομάκρυνση των «σάπιων μήλων» ή εάν θα περιορίσει την έρευνα στις υποθέσεις που έχουν ήδη αποκαλυφθεί, ώστε να αποτραπεί μία νέα πολιτική κρίση πριν από τις εκλογές.

«Το ζήτημα δεν θα πρέπει να τελειώνει απλώς λέγοντας στα θύματα: “Πήρατε τα λεφτά σας, τώρα σκάστε και καθίστε”», γράφει ο Γετκίν.

Παράλληλα άρθρο του Αμπντουλκαντίρ Σελβί στη Χουριέτ υποστηρίζει ότι ο Ερντογάν φέρεται να δήλωσε για όσους αποκόμισαν παράνομα κέρδη: «Θα φέρουν πίσω αυτά τα χρήματα, δεν υπάρχει άλλος τρόπος».

Ερωτήματα για οργανωμένο έγκλημα και ξέπλυμα χρήματος

Το ερώτημα που τέλος πλανάται στην υπόθεση είναι εμπλέκονται και άλλα πολιτικά πρόσωπα, γραφειοκράτες, στελέχη της Δικαιοσύνης, θρησκευτικοί παράγοντες, δημοσιογράφοι ή τηλεοπτικοί σχολιαστές που ενδεχομένως είχαν πρόσβαση σε μη δημόσιες πληροφορίες.

Ο πρόεδρος του Καλού Κόμματος (İYİ Parti), Μουσαβάτ Ντερβίσογλου, είχε θέσει πρώτος το θέμα στην τουρκική Εθνοσυνέλευση και είχε χαρακτηρίσει την υπόθεση «οργανωμένη ληστεία».

«Δεν είστε περίεργοι;», καταλήγει ο Μουράτ Γετκίν.