Ένας μυστικός θαλάσσιος διάδρομος που δημιούργησαν οι ΗΠΑ κατά μήκος των ακτών του Ομάν επιτρέπει τη συνέχιση της μεταφοράς πετρελαίου μέσω του Στενού του Ορμούζ, παρά την κλιμάκωση των ιρανικών επιθέσεων κατά εμπορικών πλοίων. 

Σύμφωνα με δύο Αμερικανούς αξιωματούχους που μίλησαν στο Axios, περίπου 15 έως 20 δεξαμενόπλοια περνούν καθημερινά από τη νότια διαδρομή του Στενού, κυρίως κατά τη διάρκεια της νύχτας. Τα πλοία μεταφέρουν συνολικά περίπου 10 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου την ημέρα, ποσότητα που αντιστοιχεί περίπου στο ήμισυ του όγκου που διακινούνταν μέσω του Ορμούζ πριν από τον πόλεμο. 

Η διατήρηση της συγκεκριμένης ροής θεωρείται σημαντική για τις διεθνείς αγορές, καθώς οι περιορισμοί στη ναυσιπλοΐα έχουν προκαλέσει διαταραχές στον ενεργειακό εφοδιασμό και πιέσεις στις τιμές του αργού. 

Αυξάνεται η πίεση από το Ιράν 

Η αμερικανική επιχείρηση συνεχίζεται ενώ το Ιράν εντείνει τις επιθέσεις του στην ευρύτερη περιοχή. Την Τρίτη, η Τεχεράνη εκτόξευσε δύο βαλλιστικούς πυραύλους προς το Στενό του Ορμούζ, ενεργοποιώντας την αεράμυνα των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων. Σύμφωνα με το υπουργείο Άμυνας των ΗΑΕ, στόχος ήταν η διατάραξη της θαλάσσιας κυκλοφορίας, όμως οι πύραυλοι κατέπεσαν στη θάλασσα. 

Λίγες ώρες νωρίτερα, επίθεση που αποδίδεται στο Ιράν έπληξε το μηχανοστάσιο πλοίου μεταφοράς χύδην φορτίου ανατολικά του Ομάν, με αποτέλεσμα τον θάνατο του αρχιμηχανικού, σύμφωνα με εταιρείες ναυτιλιακής ασφάλειας. 

Τα ΗΑΕ αναφέρουν επίσης ότι επτά πλοία τους έχουν δεχθεί ιρανικές επιθέσεις μόνο μέσα στον Αύγουστο. Η Τεχεράνη επιδιώκει τα πλοία να χρησιμοποιούν τη βόρεια δίοδο, κοντά στις ιρανικές ακτές, αντί της νότιας διαδρομής κατά μήκος του Ομάν που υποστηρίζεται από τις ΗΠΑ. 

Πώς λειτουργεί ο αμερικανικός διάδρομος 

Η επιχείρηση των ΗΠΑ δεν αφορά μόνο τα δεξαμενόπλοια που εγκαταλείπουν τον Περσικό Κόλπο φορτωμένα με πετρέλαιο. Ο αμερικανικός στρατός συντονίζει και την είσοδο άδειων δεξαμενόπλοιων από την Αραβική Θάλασσα. 

Τα πλοία διασχίζουν το Ορμούζ, κατευθύνονται σε λιμάνια των χωρών του Κόλπου για να φορτώσουν και στη συνέχεια επιστρέφουν μέσω της ίδιας διαδρομής προς τις διεθνείς αγορές. 

«Ελέγχουμε τη νότια λωρίδα του Στενού του Ορμούζ εδώ και δύο μήνες. Οι Φρουροί της Ισλαμικής Επανάστασης μπορεί να προκαλούν προβλήματα, αλλά δεν ελέγχουν το στενό. Εμείς έχουμε τον έλεγχό του», δήλωσε στο Axios Αμερικανός αξιωματούχος με γνώση της επιχείρησης. 

Τον συντονισμό έχει αναλάβει ειδική δύναμη που επιχειρεί από το αρχηγείο του αμερικανικού στρατού στο Φορτ Μπραγκ της Βόρειας Καρολίνας, σε συνεργασία με εταίρους των ΗΠΑ στον Κόλπο. 

Καθημερινά καταρτίζονται λίστες με τα πλοία που πρόκειται να κινηθούν προς την Αραβική Θάλασσα, αλλά και με τα άδεια δεξαμενόπλοια που θα εισέλθουν στον Κόλπο για να φορτώσουν. Οι διελεύσεις πραγματοποιούνται κυρίως τη νύχτα και σε συγκεκριμένα χρονικά παράθυρα, ενώ τα εισερχόμενα και εξερχόμενα πλοία κινούνται σε διαφορετικές ώρες. 

Μαχητικά της αμερικανικής Πολεμικής Αεροπορίας παρέχουν παράλληλα προστασία από drones και πυραύλους κρουζ που εκτοξεύει το Ιράν. 

Περιορισμένη η ιρανική επιτήρηση 

Σύμφωνα με Αμερικανούς αξιωματούχους, σημαντικό ρόλο στη δημιουργία του διαδρόμου διαδραμάτισε μια στρατιωτική επιχείρηση δύο εβδομάδων της Κεντρικής Διοίκησης των ΗΠΑ, η οποία περιόρισε σημαντικά τις δυνατότητες των ιρανικών ραντάρ και των συστημάτων θαλάσσιας επιτήρησης. 

Ως αποτέλεσμα, η Τεχεράνη φέρεται να έχει πλέον περιορισμένη εικόνα της κίνησης στη νότια διαδρομή. Η επιτήρηση πραγματοποιείται με μικρό αριθμό ραντάρ που έχουν επανέλθει σε λειτουργία και παρατηρητές που επιβαίνουν σε ταχύπλοα των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης. 

Αμερικανοί αξιωματούχοι υποστηρίζουν ότι η μειωμένη δυνατότητα παρακολούθησης αναγκάζει τις ιρανικές δυνάμεις να εκτοξεύουν drones και πυραύλους κρουζ προς περιοχές όπου εκτιμούν ότι μπορεί να βρίσκονται πλοία. Ορισμένα δεξαμενόπλοια έχουν πληγεί, ωστόσο αρκετές επιθέσεις έχουν αναχαιτιστεί. Σύμφωνα με Αμερικανό αξιωματούχο, νωρίτερα αυτή την εβδομάδα οι αμερικανικές δυνάμεις κατέρριψαν οκτώ ιρανικά drones και δύο πυραύλους κρουζ. 

Στα 10 εκατ. βαρέλια ημερησίως η ροή 

Η κυκλοφορία μέσω της νότιας διαδρομής έχει αυξηθεί σημαντικά τις τελευταίες δύο εβδομάδες. Κατά μέσο όρο, 15 έως 20 δεξαμενόπλοια περνούν κάθε βράδυ προς και από το Στενό, ενώ οι ημερήσιες εξαγωγές πλησιάζουν τα 10 εκατομμύρια βαρέλια. 

Σε ορισμένες περιπτώσεις, μέσα σε μία μόνο νύχτα έχουν εξέλθει από τον Κόλπο έως και 15-20 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου. Σε επιχείρηση αυτή την εβδομάδα, περισσότερα από 20 πλοία είχαν προγραμματιστεί να κινηθούν και προς τις δύο κατευθύνσεις, με τις εκτιμήσεις να κάνουν λόγο για έως 15 εκατομμύρια βαρέλια πετρελαίου που θα μπορούσαν να μεταφερθούν εκτός Κόλπου. 

Οι ποσότητες παραμένουν χαμηλότερες από τα επίπεδα πριν από τον πόλεμο, ωστόσο κρίνονται αρκετές ώστε να περιορίζεται ο κίνδυνος παρατεταμένης διακοπής των εξαγωγών από τον Περσικό Κόλπο. 

Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε την Τετάρτη ότι «μια τεράστια ποσότητα πετρελαίου» εξακολουθεί να βγαίνει από το Στενό του Ορμούζ. Παράλληλα, ανέφερε ότι η Ουάσινγκτον δεν βρίσκεται αυτή τη στιγμή σε διαπραγματεύσεις με την Τεχεράνη, χαρακτηρίζοντας τις διαπραγματεύσεις μαζί της «χάσιμο χρόνου». Για τις στρατιωτικές δυνατότητες του Ιράν, είπε ότι η χώρα εξακολουθεί να διαθέτει κάποια μαχητική ισχύ, αλλά συνολικά αποτελεί «σκιά του παλιού της εαυτού». 

Πληροφορίες: skai.gr