Κινέζοι ερευνητές που συνδέονται με τον στρατό χρησιμοποίησαν αποτελέσματα κορυφαίων αμερικανικών μοντέλων Τεχνητής Νοημοσύνης για την εκπαίδευση εγχώριων συστημάτων AI με εφαρμογές στην άμυνα, σύμφωνα με έρευνα του Reuters.
Το πρακτορείο εξέτασε περισσότερες από 80 κινεζικές επιστημονικές εργασίες και πατέντες, καταγράφοντας περιπτώσεις αξιοποίησης μοντέλων της OpenAI και της Anthropic από ερευνητές του Λαϊκού Απελευθερωτικού Στρατού (PLA) και άλλων ιδρυμάτων με στρατιωτικές διασυνδέσεις.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η τεχνική του model distillation, κατά την οποία οι έξοδοι ενός ισχυρού μοντέλου χρησιμοποιούνται για την εκπαίδευση μικρότερων και εξειδικευμένων μοντέλων. Με αυτό τον τρόπο μπορούν να λειτουργούν τοπικά, με σημαντικά μικρότερες υπολογιστικές απαιτήσεις από εκείνες που χρειάζονται για την ανάπτυξη ενός προηγμένου μοντέλου από το μηδέν.
Από κυβερνοπόλεμο μέχρι drones
Σύμφωνα με τον Sunny Cheung του Jamestown Foundation, Κινέζοι στρατιωτικοί επιστήμονες επιχειρούν να μεταφέρουν σε μικρότερα, τοπικά ελεγχόμενα συστήματα όχι μόνο τις απαντήσεις δυτικών μοντέλων, αλλά και στοιχεία της συλλογιστικής τους, με εφαρμογές στην επιτήρηση, τον κυβερνοπόλεμο και τη λήψη τακτικών αποφάσεων.
Χαρακτηριστική είναι μελέτη ερευνητών της Μονάδας 96941 του PLA, η οποία συνδέεται με στρατιωτικές πληροφορίες και κυβερνοπόλεμο. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν το GPT-3.5 για την επεξεργασία ευαίσθητου στρατιωτικού κώδικα και στη συνέχεια εκπαίδευσαν κινεζικό μοντέλο πάνω στις παραγόμενες περιλήψεις, ώστε να μπορεί να λειτουργεί αποκλειστικά εντός στρατιωτικών δικτύων.
Σε άλλη περίπτωση, ερευνητές του National University of Defense Technology περιέγραψαν τη χρήση distillation για τη δημιουργία μικρότερου μοντέλου επεξεργασίας εικόνας που μπορούσε να εγκατασταθεί σε μη επανδρωμένα αεροσκάφη. Στόχος ήταν τα drones να αναλύουν ζωντανά εικόνα και να υποστηρίζουν αποφάσεις πλοήγησης και στόχευσης ακόμη και όταν η επικοινωνία είχε διακοπεί.
Παράλληλα, ερευνητές της κινεζικής Academy of Military Sciences χρησιμοποίησαν αντίστοιχη τεχνική για μοντέλο αναγνώρισης στόχων σε τακτικό εξοπλισμό, στο πλαίσιο προσομοιωμένων ναυτικών επιχειρήσεων με drones, πλοία και μη επανδρωμένα υποβρύχια.
Στο επίκεντρο της αντιπαράθεσης ΗΠΑ–Κίνας
Η τεχνική αποκτά ιδιαίτερη σημασία καθώς η Κίνα επιχειρεί να περιορίσει το τεχνολογικό χάσμα με τις ΗΠΑ, την ώρα που οι αμερικανικοί περιορισμοί στις εξαγωγές προηγμένων μικροτσίπ δυσκολεύουν την πρόσβασή της σε υπολογιστική ισχύ αιχμής.
Οι κινεζικές αρχές έχουν προωθήσει την ανάπτυξη ελαφρύτερων μοντέλων και edge computing, με στόχο συστήματα AI που μπορούν να λειτουργούν σε drones, δορυφόρους και άλλες πλατφόρμες περιορισμένης υπολογιστικής ισχύος.
Το Reuters επισημαίνει, πάντως, ότι το model distillation δεν επιτρέπει την πλήρη αντιγραφή ενός κορυφαίου μοντέλου. Τα μικρότερα συστήματα αποκτούν επιλεγμένες δυνατότητες, αλλά παραμένουν λιγότερο ικανά από τα μοντέλα από τα οποία εκπαιδεύονται.
Το ζήτημα εξελίσσεται σε νέο πεδίο αντιπαράθεσης Ουάσιγκτον και Πεκίνου. Αμερικανοί αξιωματούχοι έχουν κατηγορήσει κινεζικές οντότητες ότι χρησιμοποιούν distillation για να αντλήσουν δυνατότητες από αμερικανικά συστήματα AI, ενώ η Κίνα απορρίπτει τις κατηγορίες και κατηγορεί τις ΗΠΑ για επιδίωξη «ηγεμονίας» στον τομέα της Τεχνητής Νοημοσύνης.
