Το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ) απέρριψε τις αιτήσεις αναιρέσεως πέντε "εξεχόντων επιχειρηματιών" που δραστηριοποιούνται στη Ρωσία και αμφισβητούσαν τη δέσμευση των κεφαλαίων τους. Σύμφωνα με την απόφαση, η ιδιότητα του «εξέχοντος επιχειρηματία» σε τομέα που τροφοδοτεί τη ρωσική οικονομία αρκεί για την επιβολή κυρώσεων, ανεξαρτήτως προσωπικής εμπλοκής στον πόλεμο.

Οι Dmitry Pumpyanskiy, Tigran Khudaverdyan, Viktor Rashnikov, Dmitry Mazepin και German Khan είχαν προσφύγει κατά των περιοριστικών μέτρων που τους επέβαλε το Συμβούλιο της ΕΕ μετά την έναρξη της ρωσικής εισβολής στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022. Μετά την απόρριψη των προσφυγών τους από το Γενικό Δικαστήριο το 2023, έφτασαν στο ανώτατο επίπεδο δικαστικού ελέγχου με το ίδιο αποτέλεσμα.

Το ΔΕΕ διευκρίνισε καταρχάς ένα κρίσιμο ερμηνευτικό ζήτημα, ότι η απαίτηση να αποτελεί κάποιος «σημαντική πηγή εσόδων» για τη ρωσική Κυβέρνηση αφορά τους οικονομικούς τομείς στους οποίους δραστηριοποιείται το πρόσωπο, όχι το ίδιο το πρόσωπο. Η διάκριση αυτή έχει πρακτική σημασία: δεν απαιτείται να αποδειχθεί ότι ο επιχειρηματίας χρηματοδοτεί άμεσα τον πόλεμο, αρκεί ο τομέας στον οποίο δραστηριοποιείται να είναι επικερδής για τη ρωσική οικονομία.

Εξίσου σημαντική είναι η ερμηνεία της έννοιας «εξέχων επιχειρηματίας». Το Δικαστήριο έκρινε ότι η εξέχουσα θέση κρίνεται με βάση το οικονομικό πλαίσιο δραστηριοποίησης, ανεξαρτήτως τυχόν προσωπικής σχέσης με τη ρωσική Κυβέρνηση. Λόγω της ουσιώδους σημασίας τους για τη ρωσική οικονομία, τα πρόσωπα αυτά μπορούν να συμβάλλουν έμμεσα στη χρηματοδότηση των ενεργειών αποσταθεροποίησης κατά της Ουκρανίας, διατηρώντας επικερδείς τους τομείς στους οποίους δραστηριοποιούνται.

Ως προς τη νομιμότητα των κριτηρίων επιβολής κυρώσεων, το ΔΕΕ επιβεβαίωσε ότι ένα κριτήριο μπορεί να αμφισβητηθεί μόνον αν είναι προδήλως ακατάλληλο. Δεν απαιτείται απόδειξη προσωπικής συμπεριφοράς, αλλά αρκεί η αντικειμενική σύνδεση του προσώπου με τη χώρα κατά της οποίας η ΕΕ επιθυμεί να επιβάλει πίεση. Στην προκειμένη περίπτωση, η σύνδεση αυτή κρίθηκε δεδομένη.

Τέλος, το Δικαστήριο επιβεβαίωσε ότι τα επίμαχα μέτρα είναι αναλογικά, καθώς δεν είναι προδήλως ακατάλληλα και δεν βαίνουν πέραν του αναγκαίου για την επίτευξη του θεμιτού σκοπού τους, που είναι η αύξηση της πίεσης στη Ρωσία και η ανύψωση του κόστους της επίθεσής της κατά της Ουκρανίας. Οι αιτήσεις αναιρέσεως απορρίφθηκαν στο σύνολό τους.

Πηγή: ΚΥΠΕ