Στο Ράδιο Πρώτο μίλησε σήμερα ο μοναδικό αρματοποιός της Ελλάδας Δημήτρης Κατσίκης. Ερωτηθείς για την κινητήρια δύναμη που τον οδήγησε να ασχοληθεί για την οπλοποιία, αρχικά ανέφερε ότι κατά τη διάρκεια των σπουδών του στο εξωτερικό έβλεπε στα μουσεία πανοπλίες. «Εκεί αναρωτήθηκα γιατί στην Ελλάδα δεν έχουμε προωθήσι το θέμα Ελληνικές πανοπλίες όπως του άξιζε».
Συμπλήρωσε ότι η αγάπη του για την ιστορία το οδήγησε στην ενασχόληση με τον ελληνικό πολιτισμό. «Μου έγινε εμμονή».
Τόνισε ότι οι πανοπλίες που φτιάχνει αφορούν τη χρονική περίοδο του 15 π.Χ αιώνα μέχρι τα νεότερα χρόνια. «Η κάθε περίοδος είχε τις δικές της πανοπλίες».
Επεσήμανε ότι είναι σημαντικό το ακαδημαϊκό υπόβαθρο. «Πρέπει να έχει τα εργαλεία για να μελετάς».
Διευκρίνισε ότι προσπαθεί να αντιγράψει τα έργα που έχουν διασωθεί και βρίσκονται μουσεία ή υπάρχουν σε φωτογραφίες.
Μπορείτε να δείτε το έργο του στην ιστοσελίδα https://www.hellenicarmors.gr/
Πανοπλία Οδυσσέα και Κύπρος
Έμπνευση για την δημιουργία της “Πανοπλίας του Οδυσσεά”αποτέλεσε μία διακοσμητική φιγούρα πολεμιστή πάνω σε άρμα σκαλισμένη στην πλευρά ενός κουτιού από ελεφαντόδοντο το οποίο βρέθηκε στον τάφο 58 στην Έγκωμη Κύπρου.Τα αποτελέσματα της χρονολογησή αποκάλυψαν πως ανήκει στην Μυκηναϊκή περίοδο(μέσα 13ου π.Χ αιώνα) σήμερα βρίσκεται στο Βρεττανικό Μουσείο.Από την ανάλυση της μορφής συνάγεται το γεγονός πως πρόκειται για ολόσωμη φολιδωτή πανοπλία, με χιλιάδες μικρές φολίδες να καλύπτουν σχεδόν όλο το σώμα.Θα πρέπει να θυμίσουμε πως η Έγκωμη σύμφωνα με τα γραπτά κείμενα των γειτονικών Ανατολικών λαών (Χετταίους κλπ) ήταν η πρωτεύουσα του βασιλείου της Alasiya δηλ. της Κύπρου της Μυκηναικής περιόδου.Σημαντικό κέντρο εξόρυξης και εμπορικής εκμετάλευσης του μεταλλεύματος χαλκού, του βασικού συστατικού για την δημιουργία του κράματος του Μπρούτζου.
Θώρακας του “Οδυσσέα”. Καλλιτεχνική αναπαραγωγή ολοφολιδωτού θώρακα της Μυκηναϊκης Περιόδου (ΦΩΤΟ: Δημήτρης Καρβουτζής)
Φωτογραφία από Βρετανικό Μουσείο - Πηγή
Wikipedia
Θωρακας Φιλιππου Β’. Βασισμένος στο αυθεντικό θώρακα που εκτίθεται στο Μουσείο των Αιγών (ΦΩΤΟ: Δημήτρης Καρβουτζής)
Όπωε τόνισε, οι πανοπλίες έχουν αποτυπωθεί σε όλα τα μέσα καλλιτεχνικής εκφράσεως στην Ελληνική τέχνη από την περίοδο των Μυκηναϊκών Ανακτόρων(15ος -11ος π.Χ αιώνας) μέχρι και την Βυζαντινή τέχνη( 9ος- 15ος μ.Χ αιώνες). Μυθικοί ήρωες π.χ Αχιλλέας και ιστορικές προσωπικότητες όπως Λεωνίδας, Περικλής, Μέγας Αλέξανδρος απαθανατίστηκαν στην λογοτεχνία αλλά και ως Μαρμάρινοι &Μπρούτζινοι αδριάντες πάντα με τις πανοπλίες τους. Αυτή η παράδοση συνεχίστηκε και στην Βυζαντινή περίοδο με την απεικόνιση των Στρατιωτικών Αγίων στην Βυζαντινή Αγιογραφία π.χ Αγίου Δημητρίου κλπ.Όλοι οι στρατιωτικοί Άγιοι στην εικονογραφία τους φέρουν στρατιωτική εξάρτηση της εποχής που φιλοτεχνήθηκαν.
Yλικά και μέθοδοι φιλοτέχνησης
Αναφορικά με τα υλικά και τι μεθόδους φιλοτέχνησης που χρησιμοποιεί είπε «Η φιλοτέχνηση Πανοπλιών είναι μία πολύ μεγάλη τεχνική πρόκληση. Ο καλλιτέχνης θα πρέπει να αρνηθεί τα σημερινά τεχνολογικά μέσα και να επιστρέψει χιλιάδες χρόνια στο παρελθόν σε πολιτισμούς χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα, χωρίς 3D τεχνολογία, χωρίς μηχανές, χωρίς γαλβανοπλαστικές μεθόδους κλπ. Για να έχει αξία το παραγώμενο έργο και να τιμά και την ιστορία θα πρέπει να φιλοτεχνηθεί με τον ίδιο ακριβώς τρόπο όπως και τότε. Αυτός δεν είναι άλλος από την εν θερμώ σφυρηλάτηση(hot raising) δηλ. την επαναλαμβανόμενη τοπική πύρωση των φύλλων μπρούτζου και την διαμορφωσή τους με ειδικά σφυρία και αμόνια. Τόσο τα αμόνια όσο και μέρος των σφυριών πρέπει να δημιουργηθούν από την άρχη γιατί δεν υπάρχουν στο εμπόριο. Η ίδια η τέχνη της αρματοποιϊας έχει εξαφανιστεί, όλα πρέπει να γίνουν εκ του μηδενός. Όσον αφορά τις διακοσμήσεις αυτές πραγματοποιούνται με την τεχνική της εμπίεστης κρούσης και της χύτευσης.
Τα βασικά υλίκα φιλοτέχνησης είναι 1) δέρματα διαφόρων χρωμάτων, διαμετρημάτων και ελαστικότητας 2) φύλλα μπρούτζου και χαλκού (χαλκώματα) 3) λινό ύφασμα 4) ασήμι για διακοσμήσεις 5) φυσικά μαλλία αλόγου για τα διακοσμητικά λοφία 5) φυσικό μάλλι. Όλα τα παραπάνω υλικά είναι τα ίδια που ένας αρχαίος αρματοποιός θα χρησιμοποιούσε, η χρήση σύνθετων υλικών είναι απαγορευτική.
Η ετήσια έκθεση “Πανοπλίες, η τέχνη του οπλισμού στην Αρχαία Ελλάδα” άνοιξε τις πύλες της στο «Μουσείο Αρχαίας Ελληνικής Τεχνολογίας, Κ. Κοτσανά» (Πινδάρου 6 & Ακαδημίας, Αθήνα).
Σύμφωνα με τον δημιουργό των έργων κ. Κατσίκη Δημήτριο, η έκθεση φιλοδοξεί να παρουσιάσει για πρώτη φορά στο Ελληνικό & διεθνές κοινό ένα πανόραμα της Ελληνικής ιστορίας με κεντρικό οδηγό τις Πανοπλίες, τα έργα υψηλής μεταλλοτεχνίας που παράχθηκαν αδιάκοπτα από την Μυκηναϊκή Περίοδο (15ος αιώνας π.Χ), την Αρχαία μέχρι και την πτώση της Ανατολικής Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας (15ος μ.Χ αιώνας).
Ο επισκέπτης θα έχει την δυνατότητα να θαυμάσει και να περιεργαστεί φυσικού μεγέθους λειτουργικές πανοπλίες Μυκηναίων Ανάκτων (“to-ra-ke”), λινοθώρακες, κωδωνόσχημους και μυώδεις θώρακες Οπλιτών της Αρχαϊκής, Κλασσικής & Ελληνιστικής περιόδου και Καταφράκτων.
Μια πρωτοποριακή έκθεση που συνδυάζει με άριστο τρόπο την Ελληνική τέχνη με την τεχνολογία, την αισθητική με την πρακτικότητα και αναβιώνει με ένα συναρπαστικό τρόπο την λησμονημένη τέχνη της Ελληνικής αρματοποιΐας που τόσο έχει επηρεάσει την Ελληνική αλλά και Ευρωπαϊκή ιστορική θεώρηση.
Καταρτισμένοι ξεναγοί του Μουσείου θα είναι διαθέσιμοι να ξεναγήσουν τον επισκέπτη απαντώντας εμπεριστατωμένα σε ερωτήσεις & απορίες.
Η έκθεση απευθύνεται σε φιλότεχνους, σε σχολεία, σε ιστοριοδίφες, σε φοιτητές, σε ιχνηλάτες της Ιστορίας, σε καλλιτέχνες κλπ.
Η διάρκεια της είναι ετήσια (Απρίλιος 2022 – Απρίλιος 2023).






Τέλος,ανέφερε ότι οι πανοπλίες είναι για έκθεση αλλά όποιος ενδιαφέρεται μπορεί να παραγγείλει κάποιο έκθεμα.
Σημειώνεται ότι μέρος της πανοπλίας που έφτιαξε για τον Οδυσσέα στηρίζεται σε αρχαιολογικά ευρήματα που εντοπίστηκαν στην αρχαία Έγκωμη της επαρχίας Αμμοχώστου.
