Ένα ακόμη έντονο διήμερο εντατικών διαβουλεύσεων περιμένει τους ηγέτες των χωρών της Ε.Ε, στις 17-18 Μαρτίου 2016.

Οι ηγέτες της Ε.Ε θα συναντηθούν στις Βρυξέλλες, εν μέσω εντατικών διπλωματικών παρασκηνιακών διαβουλεύσεων, με ένα βασικό στόχο προς επίτευξη.

Ο στόχος αυτός δεν είναι άλλος, από την εξεύρεση κοινού εδάφους για συμφωνία μεταξύ Ε.Ε-Τουρκίας για το προσφυγικό ζήτημα. Μια συμφωνία, η οποία αναμένεται να βοηθήσει σε μεγάλο βαθμό στην καταπολέμηση της παράνομης μεταφοράς προσφύγων, από την Τουρκία στα Ελληνικά νησιά, αλλά και στην ελεγχόμενη μετεγκατάσταση μεγάλου αριθμού προσφύγων. Σύμφωνα με το CNN Greece οι πιθανότητες επίτευξης μιας οριστικής συμφωνίας, μέσω της Συνόδου Κορυφής είναι περιορισμένες.

Το προσφυγικό ζήτημα έχει πλέον πάρει ανησυχητικές διαστάσεις και αποτελεί ανοικτή πληγή αλλά και ανθρωπιστικό ζήτημα που χρήζει άμεσης αντιμετώπισης για τις χώρες της Ε.Ε. Επομένως η εξεύρεση μιας αμοιβαία αποδεκτής συμφωνίας φαντάζει επιτακτική ανάγκη.

Ενδεικτικό της σοβαρότητας της κατάστασης είναι ότι μέχρι τις 3 Μαρτίου 2016, μόνο 660 από τους 106.000 αιτούντες ασύλου, οι οποίοι περιμένουν τη μεταφορά τους από την Ιταλία και την Ελλάδα σε άλλες χώρες της ΕΕ, έχουν στην πραγματικότητα μετεγκατασταθεί. Ο Ευρωπαίος Επίτροπος Μετανάστευσης, Εσωτερικών Υποθέσεων και Ιθαγένειας, Δημήτρης Αβραμόπουλος, κάλεσε τους ηγέτες των χωρών της Ε.Ε, να τηρήσουν άμεσα όσα έχουν ήδη συμφωνήσει για την μετεγκατάσταση των προσφύγων, έτσι ώστε να εξομαλυνθεί η υφιστάμενη κατάσταση. Η Καγκελάριος Μέρκελ με τη σειρά της, σημείωσε επανειλημμένα, ότι το κλείσιμο των συνόρων των ευρωπαϊκών χωρών, δεν αποτελεί  βιώσιμη λύση,

Το οξύμωρο, είναι ότι οι λόγοι που οδηγούν σε χαμηλές προσδοκίες για συμφωνία, δεν έχουν καμία σχέση με το προσφυγικό και δεν είναι άλλοι από τις τουρκικές απαιτήσεις. Μεγάλο αγκάθι αποτελεί η απαίτηση της Τουρκίας για το άνοιγμα ενταξιακών κεφαλαίων αλλά και η κατάργηση της βίζας για Τούρκους πολίτες.

 Ήδη, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αλλά και αρκετοί Ευρωπαίοι ηγέτες, έχουν διαμηνύσει ότι, αν η Τουρκία δεν τηρήσει τα απαιτούμενα, δεν θα γίνουν παράλογες υποχωρήσεις από μέρους Ε.Ε. Ενδεικτική είναι η δήλωση του αντιπροέδρου της Κομισιόν Φρανς Τίμερμανς, ότι η Ε.Ε δεν πρόκειται να συναινέσει σε ελεύθερη μετακίνηση Τούρκων πολιτών χωρίς βίζα, αν η Τουρκία δεν εκπληρώσει μια σειρά από υποχρεώσεις. Η γερμανίδα καγκελάριος σχετικά με την απελευθέρωση της βίζας για την Τουρκία δήλωσε πως δεν θα υπάρξει καμία χαλάρωση στους όρους κι ότι η Άγκυρα θα πρέπει να πληροί όλα τα κριτήρια για να γίνει αποδεκτή η εφαρμογή της.

O ρόλος της Κύπρου

Οι απαιτήσεις της Τουρκίας για άνοιγμα ενταξιακών κεφαλαίων, στο πλαίσιο μιας συμφωνίας στο προσφυγικό, έφεραν την Κύπρο στο προσκήνιο των εξελίξεων. Δεν είναι καθόλου τυχαίο άλλωστε, το γεγονός ότι ο Πρόεδρος του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου επέλεξε να επισκεφθεί μόνο Κύπρο και Τουρκία, δυο μόλις μέρες πριν τη Σύνοδο Κορυφής. Όπως επίσης καθόλου τυχαίο δεν είναι ότι ο Πρόεδρος Αναστασιάδης είχε συνάντηση με τον Ζαν Κλόντ Γιούνκερ στο πλαίσιο προετοιμασίας για τη Σύνοδο Κορυφής.

Σύμφωνα με ανώτερη διπλωματική πηγή των Βρυξελλών, το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο προσανατολίζεται προς την κατεύθυνση της  διασύνδεσης  των ενταξιακών κεφαλαίων και της επίλυσης του Κυπριακού αλλά και το άνοιγμα λιμανιών.

Η Κυπριακή Δημοκρατία πάντως, δια στόματος του Προέδρου Αναστασιάδη, παρέμεινε σταθερή στη θέση της ότι «Αν η Τουρκία δεν ανταποκριθεί στις υποχρεώσεις της, όπως προκύπτουν από το Πρωτόκολλο της Άγκυρας και γενικότερα από το διαπραγματευτικό πλαίσιο, δεν τίθεται θέμα να ανοίξουν κεφάλαια». Η απάντηση από τουρκικής πλευράς ήρθε δια στόματος του Υπουργού Ευρωπαϊκών Υποθέσεων Μπολκάν Μποζκίρ, σε συνέντευξη στο τουρκικό κανάλι NTV. Ο κος Μποζκίρ δήλωσε ότι, «Όταν έχει γίνει ένα βήμα προς λύση, όταν έχει επιτευχθεί συμφωνία στο πακέτο, δεν μπορεί να χαλάσει ολόκληρη η δομή εξαιτίας του καπρίτσιου ενός μέλους της ΕΕ».

Η επίσημη θέση του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου αντικατοπτρίζεται στην ανάρτηση του Προέδρου του, στο Twitter ότι «Η Κύπρος είναι εξίσου σημαντική με οποιαδήποτε άλλη χώρα- μέλος. Καμία τρίτη χώρα δεν πρόκειται να είναι πιο σημαντική για μένα από κάποια χώρα-μέλος». 

Μέσα στο πλαίσιο αυτό, με τις χώρες Βίσεγκραντ να έχουν ήδη ξεκαθαρίσει ότι η Τουρκία δεν αποτελεί γι’ αυτές αξιόπιστη χώρα, για να επιτελέσει το ρόλο που θέλει η Ε.Ε να της αποδώσει, καλούνται οι ηγέτες της Ευρώπης να βρουν τις ισορροπίες και να θέσουν ως προτεραιότητα το γενικότερο καλό για τους λαούς τους. Να λειτουργήσουν με σύνεση και αλληλεγγύη προς τον άνθρωπο, με σεβασμό στις αξίες και τις αρχές που διέπουν την Ευρωπαϊκή Ένωση. Να αποδείξουν ότι έχουν την πρόθεση και τους μηχανισμούς να χειριστούν μια κρίση.