Με περισσότερα από 3.000 μικρά και μεγάλα νησιά η Ελλάδα αποτελεί ένα μοναδικό λίκνο βιοποικιλότητας στη Μεσόγειο.
Μεταξύ των οικοσυστημάτων που ανέκαθεν είχαν μέγιστη σημασία για τη γεωγραφική συνέχεια, την ποικιλία και τη συντήρηση της ζωής στα ελληνικά νησιά, ξεχωριστή θέση κατέχουν οι υγρότοποι. Πρόκειται για πραγματικές οάσεις ζωής, καθώς αποτελούν περιοχές υψηλής βιοποικιλότητας, απαραίτητες ενδιάμεσες στάσεις για εκατομμύρια μεταναστευτικά πουλιά και καταφύγια για αυτά που διαχειμάζουν, ενδείκτες της επάρκειας και της κατάστασης του νερού στα νησιά, και, εν τέλει, ένα μοναδικό περιουσιακό στοιχείο για τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Μεταξύ των οικοσυστημάτων που ανέκαθεν είχαν μέγιστη σημασία για τη γεωγραφική συνέχεια, την ποικιλία και τη συντήρηση της ζωής στα ελληνικά νησιά, ξεχωριστή θέση κατέχουν οι υγρότοποι. Πρόκειται για πραγματικές οάσεις ζωής, καθώς αποτελούν περιοχές υψηλής βιοποικιλότητας, απαραίτητες ενδιάμεσες στάσεις για εκατομμύρια μεταναστευτικά πουλιά και καταφύγια για αυτά που διαχειμάζουν, ενδείκτες της επάρκειας και της κατάστασης του νερού στα νησιά, και, εν τέλει, ένα μοναδικό περιουσιακό στοιχείο για τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Τα τελευταία χρόνια μάλιστα, ολοένα και περισσότεροι επισκέπτες έλκονται από τους υγρότοπους, όπως για παράδειγμα στη Λέσβο, για παρατήρηση ορνιθοπανίδας και άλλες δραστηριότητες, ενώ δεν θα πρέπει να παραβλεφθούν και τα οφέλη από την περιβαλλοντική εκπαίδευση. Εντυπωσιακό είναι επίσης, ότι αν και η συνολική τους έκταση είναι μικρότερη του 1% της έκτασης των νησιών της Ελλάδας, είναι εξαιρετικά σημαντικοί για την επιβίωση ενδημικών ειδών όπως το γκιζάνι της Ρόδου ή ο βάτραχος της Καρπάθου και της Κρήτης.
Δυστυχώς όμως, το κενό στη γνώση για τον αριθμό και την κατάσταση των υγρότοπων ήταν ιδιαίτερα έντονο στα νησιά, ενώ για την Πολιτεία, στη μεγάλη τους πλειονότητα, ήταν ουσιαστικά ανύπαρκτοι. Η άγνοια και η «ανυπαρξία» των οικολογικών αυτών διαμαντιών στη συνείδηση πολιτών και Πολιτείας είχε ως αποτέλεσμα τη συνεχή υποβάθμιση και συρρίκνωσή τους.
Οι περισσότεροι από αυτούς τους υγρότοπους, είναι υποβαθμισμένοι και εξακολουθούν να υποβαθμίζονται κυρίως λόγω εκχερσώσεων, επιχωματώσεων, δόμησης, διάνοιξης δρόμων, και περιορισμού ή αποστέρησης της τροφοδοσίας τους με νερό. Κύριες αιτίες υποβάθμισης των νησιωτικών υγρότοπων υπήρξαν:
η ανεπάρκεια των μηχανισμών προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος, οι ισχυρές πιέσεις από την ανάπτυξη του τουρισμού στις παράκτιες περιοχές και η δυνατότητα για την εκτός σχεδίου δόμηση
η άγνοια των αρμοδίων υπηρεσιών, των αρμοδίων αρχών και των πολιτών για την παρουσία, τη σημασία και την αξία των νησιωτικών υγρότοπων.
Για να καλυφθεί αυτό το κενό, το WWF Ελλάς ξεκίνησε το 2004 το πρόγραμμα «Προστασία των υγρότοπων των νησιών του Αιγαίου» με το οποίο ανέλαβε την πρωτοβουλία και αγωνίζεται έκτοτε, να καταγράψει την κατάσταση και να αναδείξει τη σημασία και τις ανάγκες για τη διατήρηση των νησιωτικών υγρότοπων της Ελλάδας. Κάπως έτσι, καταφέραμε να απογράψουμε 703 υγρότοπους σε 67 νησιά του Αιγαίου και 104 σε 8 νησιά του Ιονίου πελάγους, δρομολογώντας παράλληλα και μια σειρά δράσεων για την προστασία τους.
Πηγή: wwf.gr
