Η εντός έδρας ήττα της Αγγλίας από την Ουγγαρία με 3-6 που διαμόρφωσε το σύγχρονο ποδόσφαιρο

Ταξιδεύουμε πίσω στον χρόνο. Το ημερολόγιο δείχνει 25 Νοεμβρίου 1953. Το Γουέμπλεϊ έχει φορέσει τα γιορτινά του. Πάνω από 100.000 άνθρωποι βρίσκονται στις κερκίδες. Κανένας από αυτούς όλους δεν περιμένει ότι το φιλικό παιχνίδι ανάμεσα στην Αγγλία και την Ουγγαρία θα χαρακτηριστεί από τους ειδικούς του αθλήματος ως «ο αγώνας του αιώνα». Άλλωστε δεν είναι και συνηθισμένο ένα φιλικό παιχνίδι να παίρνει έναν τόσο βαρύ χαρακτηρισμό! Για την ακρίβεια, το συγκεκριμένο παιχνίδι είναι το μόνο που έχει αποκτήσει τον χαρακτηρισμό «ο αγώνας του αιώνα».

Οι Ούγγροι επιβλήθηκαν μέσα στο Γουέμπλεϊ με 6-3, σπάζοντας το αήττητο της Αγγλίας που κρατάει… μισό αιώνα! Αυτό όμως δεν είναι το σημαντικότερο. Αυτό που πραγματικά έχει αξία στο συγκεκριμένο παιχνίδι, είναι η αντιπαράθεση εντός γηπέδου της ποδοσφαιρικής φιλοσοφίας της Μεγάλης Βρετανίας, γενέτειρας του αθλήματος και του ηπειρωτικού ευρωπαϊκού ποδοσφαίρου. Αυτού, δηλαδή, της Κεντρικής Ευρώπης.

Το αγωνιστικό… φόντο

Θα διερωτάστε γιατί ένα φιλικό παιχνίδι έχει αποκτήσει τόσο μεγάλη σημασία στην ιστορία. Για να μπορέσει να γίνει κατανοητό αυτό το «γιατί», είναι σημαντικό να γνωρίζουμε το background του παιχνιδιού. Αφού θυμηθούμε ότι βρισκόμαστε στο 1953, όταν το ποδόσφαιρο βρίσκεται σε πρώιμα στάδια εξέλιξης, θα πρέπει να τονίσουμε πως η Αγγλία είναι η χώρα που γέννησε το ποδόσφαιρο. Στο μεγάλo νησί θεωρούν ότι είναι η καλύτερη ομάδα στον κόσμο. Η αλήθεια είναι ότι οι Άγγλοι πάντα υπερβάλλουν σχετικά με την αξία της Εθνικής τους ομάδας. Πάντως, δεν ηττήθηκαν ποτέ στην έδρα τους από ομάδα της ηπειρωτικής Ευρώπης, διατηρώντας ένα αήττητο σερί από το 1901! Έχει χάσει μόνο μία φορά (το 1949) από την Ιρλανδία, ομάδα που παίζει με το βρετανικό στυλ ποδόσφαιρου. Είναι όμως 53 χρόνια αήττητη από την… αντίπαλη σχολή ποδόσφαιρου. Αυτήν της ηπειρωτικής Ευρώπης. Η παράδοση είναι συντριπτικά υπέρ των Άγγλων, με νίκες 7-0, 4-2, 8-2, 6-2 σε αγώνες σε Ουγγαρία και Αγγλία και μόλις μία ήττα (2-1) στα 5 φιλικά που προηγήθηκαν.

Από την άλλη, βρίσκεται η Ουγγαρία. Έχει κατακτήσει το χρυσό μετάλλιο στους Ολυμπιακούς Αγώνες του 1952 και δείχνει έτοιμη να κάνει το μεγάλο άλμα. Η Ουγγαρία βρίσκεται ως χώρα στο Ανατολικό μπλοκ και οι φήμες λένε πως η ηγεσία του Κομουνιστικού Κόμματος της χώρας αντιμετωπίζει με επιφύλαξη το παιχνίδι, αφού μία ήττα σημαίνει πολλά για την εξωτερική εικόνα, όχι μόνο της ομάδας τους αλλά και του συστήματος γενικότερα. Τελικά το «οκ» δίνεται και έτσι ορίζεται η ημερομηνία και η ώρα του αγώνα.

Αγγλική σχολή Vs Σχολή ηπειρωτικής Ευρώπης

Η ομάδα της Αγγλίας αγωνίζεται με το πλέον συνηθισμένο σχήμα στη Γηραιά Αλβιώνα. Το WM, με σημερινούς ποδοσφαιρικούς όρους, το σχήμα αυτό είναι το 3-2-2-3. Αν τοποθετήσετε το Μ κάτω από το W, θα δείτε ότι οι άκρες των γραμμάτων σχηματίζουν και τις θέσεις των παικτών. Παραδοσιακοί όπως σε όλα τους οι Άγγλοι, αρνούνται τις αλλαγές που γίνονται στο άθλημα στην υπόλοιπη Ευρώπη. Θεωρούν μάλιστα ότι κάθε αλλαγή παραβιάζει τις αρχές του αθλήματος. Απέναντί τους έχουν την ομάδα που παίζει εντελώς διαφορετικά. Το σχήμα της Ουγγαρίας είναι το 2-3-3-2. Πρόκειται για το «total football» της εποχής.

Το παιχνίδι ξεκινάει με τους Ούγγρους να ανοίγουν το σκορ στο 1ο μόλις λεπτό με τον Χιντεγκούτι. Οι φιλοξενούμενοι βγαίνουν μαζικά στην επίθεση και πιάνουν εντελώς απροετοίμαστη την άμυνα των Άγγλων. Αυτή η… έκπληξη και το σάστισμα δεν θα σταματήσει ποτέ στα 90 λεπτά. Οι Άγγλοι τα έχουν χαμένα. Ισοφαρίζουν προσωρινά στο 13΄, όμως μέχρι το ημίχρονο θα χάνουν με 2-4, με τον Χιντεγκούτι να έχει πετύχει δύο γκολ, όσα και ο μεγάλος Φέρεντς Πούσκας. Το 2ο γκολ των Άγγλων πέτυχε ο Μόρτενσεν. Η συνέχεια δεν είναι καλύτερη για τους γηπεδούχους. Στο β’ μέρος θα δεχθούν δύο γκολ μέχρι το 53΄ και θα βρεθούν πίσω στο σκορ με 2-6! Θα μειώσουν στο 57΄ με τον Ράμσι και το παιχνίδι θα τελειώσει στο 3-6.

Match facts

Αγγλία - Ουγγαρία 3-6
(Σίγουελ 13΄, Μόρτενσεν 38΄, Ράμσι 57΄ - Χιντεγκούτι 1΄, 20΄, 53΄, Πούσκας 24΄, 27΄ Μπόζικ 50΄)
Γήπεδο: Ουέμπλεϊ
Ημερομηνία: 25 Νοεμβρίου 1953
Θεατές: 105.000
Διαιτητής: Λέο Χορν (Ολλανδία)
Αγγλία (Γουίντερμποτομ): Μέρικ, Ράμσι, Έκερσλεϊ, Ράιτ, Τζόνσον, Ντίκινσον, Μάθιους, Τέιλορ, Μόρτενσεν, Σίγουελ, Ρομπ.
Ουγγαρία (Σέμπες): Γκρόσικς, Μπουζάνσκι, Λάντος, Μπόζικ, Λόραντ, Ζακαριάς, Μπουντάι, Κόσις, Χιντεγκούτι, Πούσκας, Ζίμπορ.

Η επόμενη μέρα

Οι ίδιοι οι Άγγλοι δημοσιογράφοι βάζουν την… ταμπέλα «ο αγώνας του αιώνα» στο παιχνίδι που μόλις έχει τελειώσει και έχει… πληγώσει ανεπανόρθωτα το αγγλικό γόητρο. Πρόκειται για ένα σοκ! Είναι η μέρα που η «μάνα» του ποδοσφαίρου καταλαβαίνει ότι τα… παιδιά της έχουν μάθει καλύτερα το ποδόσφαιρο από την ίδια! Εξι μήνες αργότερα, στις 23 Μαΐου του 1954, οι δύο ομάδες συναντήθηκαν εκ νέου σε φιλικό επίπεδο, αυτήν τη φορά στη Βουδαπέστη σε μία άτυπη ρεβάνς του αγώνα στο Λονδίνο. Αποτέλεσμα; Ακόμα μεγαλύτερο έπος για την "Aranycsapat". Επιβλητική εμφάνιση και σκορ 7-1 που μέχρι και σήμερα αποτελεί την πιο βαριά ήττα της Αγγλίας.

Ράιτ: «Τους υποτιμήσαμε»

«Υποτιμήσαμε τελείως την πρόοδο που είχε πραγματοποιήσει η Ουγγαρία και όχι μόνο από άποψη τακτικής. Κοίταξα κάτω και παρατήρησα ότι οι Ούγγροι είχαν αυτά τα περίεργα, ελαφριά παπούτσια, με κόψιμο σαν παντόφλες κάτω από τον αστράγαλο. Γύρισα στον μεγάλο Σταν Μόρτενσεν και είπα "θα είμαστε εντάξει Σταν, δεν έχουν ούτε κανονική εμφάνιση"», παραδέχθηκε μετά από χρόνια ο Ράιτ, ο πρώτος ποδοσφαιριστής στην ιστορία που έφτασε σε τριψήφιο αριθμό διεθνών συμμετοχών.

Νάντορ Χιντεγκούτι - Η μορφή του αγώνα

Ήταν ο άνθρωπος που έκανε το μαγικό χατ-τρικ στο ιστορικό Αγγλία - Ουγγαρία 3-6 μέσα στο Ουέμπλεϊ, το 1953 (παίζοντας σαν δεύτερος επιθετικός). Μια χρονιά νωρίτερα είχε κατακτήσει το χρυσό ολυμπιακό μετάλλιο στο Ελσίνκι, ενώ αγωνίστηκε και στο μουντιάλ του 1954. Αργότερα, ως προπονητής, έκατσε στον πάγκο της Φιορεντίνα κι άλλων ομάδων.

Στάνλεϊ Μάθιους (στην αυτοβιογραφία του):

«Γράφτηκε ιστορία στο ‘Ουέμπλεϊ’. Η Ουγγαρία συνδύαζε δύο στυλ. Το βρετανικό τρέξιμο και το κοντινό passing game που αναπτυσσόταν ευρέως στη Νότια Αμερική. Επρόκειτο για έναν ευφάνταστο συνδυασμό ελέγχου της μπάλας, ταχύτητας κίνησης και διορατικότητας που πλέχθηκαν μαζί και συνέθεσαν ένα είδος ποδοσφαίρου τόσο πρωτοποριακό όσο και παραγωγικό. Πολύ πριν από το τελικό σφύριγμα του διαιτητή, η δόξα του ποδοσφαιρικού παρελθόντος μας είχε πεθάνει».

Μπόμπι Ρόμπσον

«Είδαμε ένα καινούργιο στυλ παιχνιδιού, ένα σύστημα που δεν είχαμε ξαναδεί. Κανείς από αυτούς τους παίκτες δεν μας έλεγε κάτι. Δεν ξέραμε για τον Πούσκας. Όλοι αυτοί οι φανταστικοί παίκτες, ήταν Αρειανοί για εμάς. Έρχονταν στην Αγγλία και η Αγγλία ποτέ δεν είχε ηττηθεί στο Ουέμπλεϊ. Θα έπρεπε να είναι θρίαμβος 3-0, 4-0, ίσως και 5-0 επί μιας μικρής χώρας που μόλις έκανε το ξεπέταγμά της στο ευρωπαϊκό ποδόσφαιρο. Αποκαλούσαν τον Πούσκας ‘καλπάζοντα συνταγματάρχη’ επειδή ήταν στον στρατό. Πώς γίνεται αυτός ο τύπος που υπηρετεί στον ουγγρικό στρατό να έρθει στο ‘Ουέμπλεϊ’ και να μας πυροβολήσει έτσι; Με τον τρόπο που έπαιξαν, με την τεχνική αρτιότητα και την εμπειρία, το WM μας κατατροπώθηκε μέσα σε ενενήντα λεπτά ποδοσφαίρου».

Πούσκας: «Είχαμε νευρικότητα»

«Κατά τη διάρκεια των Ολυμπιακών Αγώνων αρχίσαμε να παίζουμε πραγματικά καλό ποδόσφαιρο. Ήταν ένα πρωτότυπο του total football: όταν ήμασταν στην επίθεση, έπαιζαν όλοι επίθεση, όταν ήμασταν στην άμυνα, ήταν το ίδιο. Θα έλεγα ψέματα εάν ισχυριζόμουν ότι δεν ήμουν νευρικός τη μέρα του αγώνα. Βάλαμε τα δυνατά μας για να γελάσουμε λίγο και να ξεχάσουμε τη σημασία του αγώνα. Βρισκόμουν έξω από τα αποδυτήρια και στεκόμουν σε έναν πάγκο, όταν είδα τον δεξιό επιθετικό της Αγγλίας Έντι Τέιλορ, που επίσης δεν ήταν πολύ ψηλός. Γύρισα πίσω στα αποδυτήρια και είπα στα παιδιά: ‘Ακούστε, θα είμαστε εντάξει. Έχουν έναν που είναι ακόμα πιο κοντός κι από μένα’».

Το αγαπημένο του γκολ

«Πιστεύω το αγαπημένο γκολ στην καριέρα μου ήταν το πρώτο μου στον αγώνα, το ‘πάτημα’. Δεν ξέρω από πού προήλθε. Ήταν κάτι που το έκανα ως παιδί, αλλά δεν το εξάσκησα ποτέ. Ήταν ενστικτώδες. Το παιχνίδι μου δεν είχε πολλά εντυπωσιακά κολπάκια. Μου άρεσαν τα απλά πράγματα στο γήπεδο, οι απλές λύσεις, οι γρήγορες, εύκολες κινήσεις. Όλοι λάτρεψαν αυτό το γκολ και είναι ίσως αυτό για το οποίο είμαι περισσότερο γνωστός, αλλά η αλήθεια είναι ότι έπρεπε να φύγω από εκεί γρήγορα, αλλιώς ο Μπίλι Ράιτ θα με ποδοπατούσε».
- Μπορείτε να βρείτε όλο τον αγώνα στο youtube. Και να δείτε το εκπληκτικό γκολ του Πούσκας. Εντυπωσιακή ντρίπλα στην περιοχή. Αξίζει τον κόπο.