Μέτρα μνημονίου πριν από την υπογραφή, για το 2013
Το 2012 θα κλείσει με έλλειμμα 5,5%, ενώ το 2013 προβλέπεται να μειωθεί στο 4,4%, αν όλα πάνε καλά

Με στόχο τη μείωση του ελλείμματος από το 5,5% που αναμένεται να είναι φέτος, στο 4,4% το 2013, ετοιμάσθηκε και κατατέθηκε χθες στη Βουλή ο προϋπολογισμός του κράτους για τη νέα χρονιά. Ο προϋπολογισμός, που έχει έντονο το άγγιγμα της Τρόικας, και χαρακτηρίζεται από αυστηρή λιτότητα, προβλέπει έσοδα, εξαιρουμένων των δανείων, ύψους €5.860 εκ. σε σύγκριση με αναθεωρημένα έσοδα ύψους €5.768 εκ. το 2012. Ο ρυθμός αύξησης των εσόδων το 2013 υπολογίζεται να φθάσει το 1,6% σε σύγκριση με την αναμενόμενη αύξηση ύψους 1,5% το 2012. Το σύνολο των προϋπολογιζόμενων δαπανών, εξαιρουμένων των αποπληρωμών δανείων, ανέρχεται στα €6.950 εκ. σε σύγκριση με €7.449 εκ. το 2011, σημειώνοντας μείωση ύψους 7,9%.

Κύρια χαρακτηριστικά του νέου προϋπολογισμού είναι οι μειώσεις κοινωνικών παροχών και των αναπτυξιακών δαπανών. Αξιοσημείωτο είναι και το γεγονός ότι προβλέπεται αύξηση της ανεργίας πέραν του 12%, σημείο στο οποίο αναμένεται να κλείσει φέτος. Η οικονομία γενικά αναμένεται να παραμείνει και φέτος στο κόκκινο με συρρίκνωση 2,4%, ενώ για το 2013 οι προοπτικές δεν είναι ευοίωνες, με τη συρρίκνωση της οικονομίας να φθάνει το 3,5%.

Τα μέτρα για έσοδα
Στον προϋπολογισμό ενσωματώθηκαν τα μέτρα δημοσιονομικής εξυγίανσης, τα οποία θα περιλαμβάνονται στο μνημόνιο με την Τρόικα. Συγκεκριμένα, σε ό,τι αφορά τα έσοδα, τα μέτρα είναι:

- Αναθεώρηση και επιβολή τελών για την παροχή ιατροφαρμακευτικών υπηρεσιών από τα κρατικά νοσηλευτήρια.

- Αύξηση του τραπεζικού τέλους επί των καταθέσεων.

- Τροποποίηση της νομοθεσίας περί ακίνητης ιδιοκτησίας για μείωση του αφορολόγητου ποσού και αναθεώρηση των φορολογικών συντελεστών.

Τα μέτρα για δαπάνες
Για τις δαπάνες, τα μέτρα είναι:

- Κλιμακωτή μείωση απολαβών στον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα.

- Πάγωμα των προσλήψεων στον δημόσιο τομέα και μείωση του προσωπικού λόγω αφυπηρετήσεων.

- Εξορθολογισμός επιδομάτων αξιωματούχων, κρατικών υπαλλήλων και ωρομίσθιου προσωπικού και φορολόγηση των συντάξιμων επιδομάτων αξιωματούχων και κρατικών υπαλλήλων.

- Σταδιακή αύξηση του ορίου ηλικίας αφυπηρέτησης.

- Κατάργηση και πάγωμα θέσεων ωρομίσθιου προσωπικού.

- Φορολόγηση των αποδόσεων των τυχερών παιγνιδιών του ΟΠΑΠ και του Κρατικού Λαχείου.

Με την ενσωμάτωση των μέτρων στον προϋπολογισμό, το έλλειμμα περιορίζεται στο 4,4% του ΑΕΠ το 2013 και στη συνέχεια το 2014 περιορίζεται στο 3,2%, ενώ το 2015 μειώνεται στο 1,6%. Το δημόσιο χρέος συνεχίζει να αυξάνεται και να φτάνει το 2013 στο 92% του ΑΕΠ, και το 2014 να κορυφώνεται στο 95%. Ακολούθως προβλέπεται μείωση.

Ανάπτυξη σε βάθος χρόνου
Ο ρυθμός ανάπτυξης βραχυπρόθεσμα επηρεάζεται από την εφαρμογή των μέτρων δημοσιονομικής εξυγίανσης και μεσοπρόθεσμα από τον βαθμό ανάκαμψης τόσο της παγκόσμιας οικονομίας όσο και των οικονομιών των κυριότερων εμπορικών εταίρων μας και, κυρίως, της Ελλάδας.

Η εφαρμογή μέτρων διαρθρωτικού χαρακτήρα σε συνδυασμό με την ανάπτυξη υποδομών για την εξόρυξη φυσικού αερίου μεσοπρόθεσμα θα επηρεάσει θετικά τον δυνητικό ρυθμό ανάπτυξης.

Η ανεργία προβλέπεται για την περίοδο 2013-2015 να αυξηθεί περαιτέρω και να διατηρηθεί σε ψηλά επίπεδα. Τονίζεται ότι η αποκλιμάκωση της ανεργίας θα επέλθει σταδιακά μόνο με την ανάκαμψη της κυπριακής οικονομίας.
Για το 2013 ο πληθωρισμός προβλέπεται να μειωθεί στο 1½%.

Τα έσοδα του 2013
Ο νέος προϋπολογισμός προβλέπει έσοδα, εξαιρουμένων των δανείων, ύψους €5.860 εκ. σε σύγκριση με αναθεωρημένα έσοδα ύψους €5.768 εκ. το 2012. Ο ρυθμός αύξησης των εσόδων το 2013 υπολογίζεται να φθάσει το 1,6% σε σύγκριση με την αναμενόμενη αύξηση ύψους 1,5% το 2012.

Το σύνολο των πιστώσεων του προϋπολογισμού για το 2013, εξαιρουμένων των αποπληρωμών των δανείων, ανέρχεται στα €6.950 εκ. σε σύγκριση με προϋπολογιζόμενες δαπάνες ύψους €7.449 εκ. το 2012, παρουσιάζουν, δηλαδή, ποσοστιαία μείωση 6,6% σε σύγκριση με μείωση 3,3% που προϋπολογίστηκε τον προηγούμενο χρόνο.

Οι σημαντικότερες κατηγορίες εσόδων, εξαιρουμένων των εσόδων από δάνεια, είναι οι άμεσοι και έμμεσοι φόροι που συνολικά προϋπολογίζονται στα €4.887 εκ. και αποτελούν το 83,4% των συνολικών εσόδων.

Το υπόλοιπο 16,4% των εσόδων, εξαιρουμένων των εισπράξεων από δάνεια, αφορούν τα μη φορολογικά έσοδα, όπως πωλήσεις αγαθών και υπηρεσιών και μεταβιβάσεις, που για το 2013 προϋπολογίζονται στα €972,7 εκ.

Τα φορολογικά έσοδα το 2013 προβλέπονται να παρουσιάσουν οριακή μείωση της τάξης του 0,1% σε σύγκριση με οριακή αύξηση της τάξης του 1,0% των αναθεωρημένων εσόδων για το 2012. Τα μη φορολογικά έσοδα προϋπολογίζονται να αυξηθούν στα €799 εκ. σε σύγκριση με αναθεωρημένα έσοδα ύψους €773 εκ. το 2012, σημειώνοντας αύξηση ύψους 3,3% λόγω εισαγωγής τελών χρέωσης για την ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, της κατάργησης των εξαιρέσεων για τη επιβολή του τέλους επί των εταιρειών καθώς και στα αυξημένα τέλη που αφορούν την παραχώρηση δικαιωμάτων εξόρυξης υδρογονανθράκων.

Τα έξοδα
Το σύνολο των δαπανών για το 2013, εξαιρουμένων των αποπληρωμών δανείων, ανέρχεται στα €6.950 εκ. σε σύγκριση με €7449 εκ. το 2011, σημειώνοντας έτσι μείωση ύψους 7,9%.

Η μεγαλύτερη κατηγορία δαπανών του δημοσίου, οι δαπάνες προσωπικού που περιλαμβάνουν και τις συντάξεις και τα φιλοδωρήματα, υπολογίζονται να ανέλθουν στα €2.603 εκ. σε σύγκριση με €2.745 εκ. το 2012, σημειώνοντας μείωση της τάξης του 5,3%.

Η δεύτερη μεγαλύτερη κατηγορία δαπανών είναι οι μεταβιβαστικές πληρωμές που αποτελούνται κυρίως από τις κοινωνικές παροχές, τις χορηγίες προς τους ημικρατικούς οργανισμούς και τις Αρχές Τοπικής Αυτοδιοίκησης καθώς και τη συνεισφορά προς τα Ταμεία Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Το 2013 η πιο πάνω κατηγορία προβλέπεται να μειωθεί με ρυθμό ύψους 8,6% και να φθάσει τα €2.057 εκ. σε σύγκριση με €2.250 εκ. το 2012 λόγω επέκτασης της στόχευσης των κοινωνικών παροχών και κατάργησης κάποιων σχεδίων καθώς και λόγω περίληψης μικρότερων χορηγιών για τους ημικρατικούς οργανισμούς και άλλους οργανισμούς.

Ψαλίδι στις κοινωνικές παροχές
Οι κοινωνικές παροχές προϋπολογίζονται στα €963 εκ. σε σύγκριση με €1.115 εκ. το 2012, σημειώνοντας μείωση 13,7%.

Οι λειτουργικές δαπάνες προβλέπεται να ανέλθουν στα €1.107 εκ. το 2013 σε σύγκριση με €1.071 εκ. το 2012, σημειώνοντας αύξηση της τάξης του 3,4% λόγω αύξησης των λειτουργικών εξόδων μη γραφειακών χώρων.

Οι κεφαλαιουχικές δαπάνες προβλέπεται να ανέλθουν στα €572 εκ. σε σύγκριση με €767 εκ. το 2012, δηλαδή παρουσιάζουν μείωση της τάξης του 25,4% λόγω αποπεράτωσης μεγάλων αναπτυξιακών έργων καθώς και λόγω συρρίκνωσης της οικονομικής δραστηριότητας.

Οι δαπάνες για το 2013 θα αυξηθούν κατά 10,3% και να ανέλθουν στα €675 εκ. σε σύγκριση με €612 εκ. το 2012.

Οι αναπτυξιακές δαπάνες για το 2013 προϋπολογίζονται στα €802 εκ. παρουσιάζοντας μείωση της τάξης του 21,2%.