Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας δεν μπορεί να δικαστεί για τον τρόπο που διαπραγματεύεται
Ενδιάμεση απόφαση του δικαστηρίου έκρινε πως ο Πρόεδρος διαγράφεται από διάδικος, σε αγωγή από πολίτες εναντίον του, για προτάσεις και δεσμεύσεις που παραβιάζουν δικαιώματά τους

Δεν θα δικαστεί, τελικά, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας για τον τρόπο που ασκεί τον ρόλο του ως διαπραγματευτής. Το Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας, σε ενδιάμεση απόφαση που εξέδωσε χθες, έκρινε πως ο εναγόμενος διαγράφεται από διάδικος και απορρίπτεται η αγωγή εναντίον του. Η αγωγή, την οποία ο δικαστής Α. Λιάτσος χαρακτήρισε «ιδιότυπη», κατατέθηκε από τρεις οργανώσεις εκ μέρους των μελών τους και 41 φυσικά πρόσωπα και αναφερόταν στον τρόπο που ο Δημήτρης Χριστόφιας διαπραγματευόταν και στις δεσμεύσεις στις οποίες αναλάμβανε, οι οποίες κινούνταν, όπως υποστήριζαν, στην κατεύθυνση της παραβίασης δικαιωμάτων τους. Το δικαστήριο δεν εξέτασε την ουσία της υπόθεσης, αφενός γιατί έκρινε πως ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας χαίρει και σε αυτή την περίπτωση ασυλίας και αφετέρου γιατί επικαλέστηκε τη διάκριση μεταξύ των τριών εξουσιών.

Το άρθρο 45.6
Το άρθρο 45.6 του Συντάγματος, στη βάση του οποίου τελικά ο Πρόεδρος δεν θα δικαστεί, αναφέρει τα πιο κάτω: «Ο Πρόεδρος ή ο Αντιπρόεδρος της Δημοκρατίας δεν δύναται να εναχθή δι’ οιανδήποτε πράξιν ή παράλειψιν αυτού εν τη εκτελέσει του λειτουργήματός του· ουδέν, όμως, των εν τη παρούση παραγράφω οριζομένων δύναται να ερμηνευθεί ως αποστερούν καθ’ οιονδήποτε τρόπον ή οιονδήποτε πρόσωπον τού δικαιώματος εναγωγής της Δημοκρατίας, ως ο νόμος προβλέπει».

Οι θέσεις των πλευρών
Οι συνήγοροι των εναγόντων υποστήριξαν ότι ο εναγόμενος δεν καλύπτεται από την προβλεπόμενη στο άρθρο 45.6 του Συντάγματος ασυλία, καθότι, ως συνομιλητής στις διακοινοτικές συνομιλίες, δεν ενεργεί στα πλαίσια του λειτουργήματος του Προέδρου της Δημοκρατίας. Αγορεύοντας εκ μέρους τους, ο κ. Λ. Λουκαΐδης ανέφερε, επίσης, πως οι συμφωνίες στις οποίες προβαίνει ο Πρόεδρος στα πλαίσια των συνομιλιών και οι επιβαρύνσεις και/ή παραβιάσεις των συνταγματικών δικαιωμάτων των εναγόντων, δημιουργούν αγώγιμα δικαιώματα, τα οποία και θεμελιώνουν τις αξιούμενες θεραπείες.

Από πλευράς της, η κ. Σ. Χούρη, εκ μέρους των εναγομένων, εισηγήθηκε πως βάσει των προνοιών του άρθρου 45.6, η αγωγή δεν μπορεί να προχωρήσει, αφού οι όποιες ενέργειες ή παραλείψεις του έγιναν υπό την ιδιότητα τού εναγομένου ως Πρόεδρου της Δημοκρατίας, κατά την άσκηση του λειτουργήματός του. Υποστήριξε, επίσης, πως είναι επιβεβλημένο ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας να θωρακίζεται με απόλυτη ασυλία, ούτως ώστε να μπορεί να ασκεί απερίσπαστος τα καθήκοντά του, χωρίς να επικρέμαται ο κίνδυνος ενδεχόμενης έγερσης αγωγών εναντίον του.

Το δικαστήριο σημείωσε πως το Κυπριακό, όπως σήμερα υφίσταται, δεν προβλεπόταν ούτε και θα ήταν δυνατόν να προβλεφθεί, κατά την έναρξη της ισχύος του Συντάγματος τον Αύγουστο του 1960. Ως εκ τούτου στο Σύνταγμα δεν υπάρχει ούτε και ήταν δυνατόν να υπάρχει διάταξη αναφορικά με τον χειρισμό του Κυπριακού, επειδή, όπως σημειώνεται στην απόφαση του Ανωτάτου, «Προέδρου της Δημοκρατίας και Βουλής των Αντιπροσώπων» (1985): «Το πρόβλημα τούτο, λόγω της φύσεώς του, ευρίσκεται έξω από τα πλαίσια του Συντάγματος».

Η ουσία της αγωγής
Οι εναγόμενοι προχώρησαν στην αγωγή με το σκεπτικό ότι οι λύσεις που προωθεί ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας στηρίζονται σε μαζικές και οργανωμένες φυλετικές διακρίσεις και έχουν το στοιχείο της προώθησης, προαγωγής και επιβολής φυλετικών διακρίσεων. Επικαλούνταν, συνεπώς, μαζικές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ανεπίτρεπτες επιβαρύνσεις, επεμβάσεις και περιορισμούς στα δικαιώματά τους, όπως αυτά κατοχυρώνονται από το Σύνταγμα, την Ευρωπαϊκή Σύμβαση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων και άλλες διεθνείς συμφωνίες και πρωτόκολλα.

Ως εκ τούτου, ζητούσαν από το δικαστήριο, (α) δήλωση ότι ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, ενεργών υπό την ιδιότητα του συνομιλητή, προάγει, προωθεί πολιτική και/ή προβαίνει σε δεσμευτικές προτάσεις, οι οποίες είναι σε βάρος των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των εναγόντων ως Ελλήνων Κυπρίων και παραβιάζουν τις αρχές του διεθνούς δικαίου και της ΕΕ, (β) δήλωση ότι η Κυπριακή Δημοκρατία, μέσω του Προέδρου της, παραβιάζει τα δικαιώματα των Ελλήνων Κυπρίων, κατά τρόπον ασυμβίβαστο με τις διεθνείς συμβάσεις και (γ) διάταγμα το οποίο να απαγορεύει στον εναγόμενο, υπό την ιδιότητά του ως συνομιλητή εκ μέρους των Ελλήνων Κυπρίων, από του να ενεργεί κατά τον «πιο πάνω παράνομο τρόπο εις βάρος των νομίμων δικαιωμάτων και συμφερόντων των εναγόντων». Ζητείται, επίσης, παρεμπόδιση οποιουδήποτε εκπροσώπου ή Αρχής της Δημοκρατίας, από του να ενεργεί ως ανωτέρω.