Πέραν των 80 χιλιάδων οι διαβητικοί ασθενείς
Από τα υψηλότερα ποσοστά στην Ευρώπη κατέχει η χώρα μας σε ό,τι αφορά τα περιστατικά που διαγιγνώσκονται με τον σακχαρώδη διαβήτη

Περισσότεροι από ογδόντα χιλιάδες Κύπριοι πάσχουν από διαβήτη, ενώ ανησυχητικά είναι τα αποτελέσματα ερευνών, καθώς η Κύπρος είναι από τις πρώτες χώρες που έχει υψηλά ποσοστά διαβητικών ασθενών. Σύμφωνα με τον πρόεδρο της εταιρείας διαβητολογίας Κύπρου, Δρα Δώρο Λοΐζου, από στοιχεία έρευνας που έγινε το 2003-05, φαίνεται ότι ποσοστό 10,3% του πληθυσμού πάσχει από διαβήτη.

«Το ποσοστό αυτό είναι από τα υψηλότερα στη Ευρώπη και αντιστοιχεί σε περισσότερους από 80 χιλιάδες συμπατριώτες μας», ανέφερε. Το πιο ανησυχητικό από τη έρευνα, δήλωσε ο Δρ Λοΐζου, δεν είναι μόνο το υψηλό ποσοστό διαβήτη, αλλά το ότι ένα ποσοστό της τάξεως του 6,5% είχαν διαταραγμένη ανοχή στη γλυκόζη, ενώ ποσοστό 17,2% είχαν διαταραγμένη γλυκόζη νηστείας, με απλά λόγια ένας στους τρεις Κυπρίους θα έλθει σε επαφή με τον διαβήτη σε κάποια φάση της ζωής του.

Τρομάζουν οι προβλέψεις
Ο σακχαρώδης διαβήτης είναι μια χρόνια πάθηση, που αφορά εκατομμύρια ανθρώπους παγκόσμια, τόνισε ο Δρ Λοΐζου. «Σε πολλές χώρες του κόσμου, Ινδίες, Πακιστάν, Μεξικό, Κίνα, χώρες της πρώην Ανατολικής Ευρώπης, Μέσης Ανατολής κ.ά., ο Διαβήτης παίρνει διαστάσεις επιδημίας. Από τα 180 εκατομμύρια που ήταν το 2000, φτάσαμε στα 366 το 2011, ενώ το 2030 θα φτάσουν τα 552 εκατομμύρια», είπε. Στόχος, σύμφωνα με τον Δρα Λοΐζου, είναι η ενημέρωση των πολιτών για τη σημασία της σωστής και υγιεινής διατροφής όσο και της καθημερινής άσκησης, με απώτερο σκοπό να αποφύγουμε την παχυσαρκία. «Τηρώντας αυτά είναι σίγουρο ότι θα προλάβουμε τον διαβήτη και τις πολύ επώδυνες επιπλοκές του, σωματικές, ψυχικές και οικονομικές».

Σε νεαρά άτομα και σε εγκυμοσύνες
Η Διεθνής Ομοσπονδία Διαβήτη υπολογίζει ότι ένας στους 10 ενήλικες θα έχει διαβήτη μέχρι το 2030. Σε ανακοίνωση που εξέδωσε ο Σύνδεσμος Διατροφολόγων και Διαιτολόγων Κύπρου, αναφέρεται ότι ο διαβήτης είναι μια χρόνια πάθηση, η οποία μπορεί να επιβαρύνει σε μεγάλο βαθμό την ποιότητα ζωής του ατόμου. Χαρακτηρίζεται από ανεπάρκεια ή μειωμένη παραγωγή της ορμόνης ινσουλίνης, με αποτέλεσμα τα υψηλά επίπεδα σακχάρου στο αίμα, μια κατάσταση που αν δεν ελεγχθεί σωστά, θα οδηγήσει σε σοβαρές επιπλοκές υγείας.

Υπάρχουν δύο κύριοι τύποι διαβήτη. Ο διαβήτης τύπου 1, είναι επίσης γνωστός ως ινσουλινοεξαρτώμενος διαβήτης και αποτελεί περίπου 10% των ατόμων με διαβήτη. Δεν έχει αποδειχτεί ακόμη τι ακριβώς προκαλεί τον τύπο αυτό, που συνήθως παρουσιάζεται σε πολύ νεαρές ηλικίες, και έτσι η πρόληψή του δεν είναι εύκολη. Ο δεύτερος τύπος διαβήτη, που αποτελεί το 90% των ατόμων με διαβήτη, ονομάζεται διαβήτης τύπου 2 και συνήθως παρατηρείται σε μεγαλύτερες ηλικίες και χαρακτηρίζεται από μειωμένη παραγωγή ινσουλίνης ή / και με αντίσταση στην ινσουλίνη.

Δυστυχώς, ο τύπος αυτός μένει σε μεγάλο βαθμό αδιάγνωστος για πολλά χρόνια, μέχρις ότου προκύψουν επιπλοκές στην υγεία του ατόμου. Ακόμη πιο λυπηρό είναι το γεγονός ότι ο τύπος 2 τώρα παρουσιάζεται και σε πολύ νεαρά άτομα, που συχνά είναι παχύσαρκα ή / και έχουν αντίσταση στην ινσουλίνη. Σύμφωνα με τα όσα αναφέρει ο Σύνδεσμος Διαιτολόγων και Διατροφολόγων Κύπρου, πρόσφατα δεδομένα δείχνουν ότι η Κύπρος έχει τα μεγαλύτερα ποσοστά παιδικής παχυσαρκίας σε όλη την Ευρώπη και αυτό πρέπει να μας προβληματίσει όλους. Επιπρόσθετα με τους 2 τύπους διαβήτη υπάρχει επίσης και ο διαβήτης κύησης, που αναπτύσσεται με συχνότητα ένας σε κάθε 25 εγκυμοσύνες παγκοσμίως. Περίπου 50% των γυναικών με διαβήτη κύησης θα αναπτύξουν διαβήτη τύπου 2 σε πέντε με δέκα χρόνια μετά τη γέννα. Επίσης τα παιδιά αυτών των γυναικών έχουν αυξημένο κίνδυνο για να αναπτύξουν τύπου 2 διαβήτη στο μέλλον.

Μπορεί να προληφθεί
Ο ΔΙΑΒΗΤΗΣ, αναφέρουν οι ειδικοί, μπορεί να προληφθεί ή, αν υπάρχει, να ελεγχθεί και να γίνει τρόπος ζωής, χωρίς δυσμενείς εξελίξεις στην υγεία του ατόμου. Ο διαβήτης έχει αποδειχτεί ότι μπορεί να προκαλέσει πολλές επιπλοκές στην υγεία όταν δεν υπάρξει έγκαιρη διάγνωση και σωστή αντιμετώπιση, δηλαδή καλή ρύθμιση σακχάρου στο αίμα, όπως καρδιοπάθεια, νεφροπάθεια, νευροπάθεια, ζημιά στα μάτια (μέχρι και τύφλωση), και ακρωτηριασμοί. Η υγιεινή διατροφή με πρότυπο τη μεσογειακή διατροφή μπορεί να συντείνει στην απώλεια βάρους και στη σωστή ρύθμιση του σακχάρου, αναφέρει ο Σύνδεσμος Διαιτολόγων και Διατροφολογων.

Η διατροφή που εισηγείται συμπεριλαμβάνει τροφές από όλες τις βασικές ομάδες τροφίμων. «Τα δημητριακά ολικής αλέσεως, όσπρια, φρέσκα φρούτα και λαχανικά, γαλακτοκομικά χαμηλά σε λιπαρά, πρωτεΐνες (ψαχνό κρέας / πουλερικά, και ψάρι), και μετριασμένη χρήση ελαιόλαδου και άλλων φυτικών λιπαρών, πρέπει να υπάρχουν στην καθημερινή διατροφή όλων. Ιδιαίτερη σημασία δίνεται στην ποσότητα των τροφίμων που καταναλώνεται, ανάλογα με τις ανάγκες του κάθε ατόμου. Επίσης αν το άτομο ζει με διαβήτη, πρέπει να εκπαιδεύεται για τον υπολογισμό υδατανθράκων στα γεύματα και στα ενδιάμεσα σνακ για να χορηγεί τη σωστή δόση ινσουλίνης ή φαρμακευτικής αγωγής για τα καλύτερα αποτελέσματα.

Τα γλυκά ποτά και τρόφιμα πρέπει να καταναλώνονται με μέτρο ή να αποφεύγονται μιας και δεν προσφέρουν στον οργανισμό τα θρεπτικά συστατικά που προσφέρουν τα άλλα τρόφιμα. Η χρήση γλυκαντικών ουσιών μπορεί να γίνεται με μέτρο αλλά δεν είναι απαραίτητη. Η χρήση επιπρόσθετης φρουκτόζης πρέπει να γίνεται με προσοχή ή να αποφεύγεται βάσει επιστημονικών τεκμηρίων που συσχετίζουν τη χρήση της με δυσμενή αποτελέσματα στο συκώτι και στα επίπεδα τριγλυκεριδίων. Προσοχή δίνεται και στη μετριασμένη κατανάλωση αλκοόλ, και την αποφυγή καπνίσματος. Όσο αφορά τη σωματική άσκηση, οι γενικές οδηγίες είναι για μίνιμουμ 30 λεπτά μέτριας έντασης ημερησίως, όπως το περπάτημα, ο χορός, το κολύμπι και άλλα».

Όλοι μαζί για την πρόληψη
Η 14η Νοεμβρίου (από το 1991) κάθε έτους, έχει οριστεί από την Παγκόσμια Ομοσπονδία Διαβήτη (International Diabetes Federation) σε συνεργασία με τη Παγκόσμια Οργάνωση Υγείας (W.H.O.), ως η Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη. Η επιλογή της ημέρας αυτής είναι σημαδιακή, γιατί συμπίπτει με τα γενέθλια του ιατρού Frederick Banting, που ήταν επικεφαλής της ομάδας των επιστημόνων που ανακάλυψαν το 1922, στο Τορόντο του Καναδά, την ινσουλίνη, το πιο αποτελεσματικό μας όπλο στη ρύθμιση του διαβήτη, μια στην κυριολεξία Ορμόνη Ζωής. Το σύνθημα της Παγκόσμιας Ημέρας Διαβήτη για τα έτη 2009-2013 είναι: «Όλοι μαζί για τη πρόληψη του διαβήτη και όλοι μαζί για καλύτερη εκπαίδευση τόσο του ιδίου του διαβητικού όσο και των οικογενειών τους».