Δραματική αύξηση της θνησιμότητας στις υψηλές θερμοκρασίες - Σύμφωνα με έρευνα του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, κάθε βαθμός πάνω από τη θερμοκρασία των 33,7 βαθμών Κελσίου συνεπάγεται με 8,5% αύξηση της θνησιμότητας κατά τις δύο πρώτες μέρες

Ο ΚΙΝΔΥΝΟΣ θανάτου είναι τρεις φορές μεγαλύτερος σε θερμοκρασίες κοντά στους 40 βαθμούς Κελσίου, σε σύγκριση με θερμοκρασίες κοντά στους 33,7 βαθμούς Κελσίου

Οι υψηλές θερμοκρασίες του νησιού μας, ιδίως κατά την καλοκαιρινή περίοδο, αυξάνουν δραματικά τη θνησιμότητα των πολιτών και ιδίως αυτών που ανήκουν στις ευάλωτες ομάδες, συμπεραίνει έρευνα του Ερευνητικού Ιδρύματος του Πανεπιστημίου Λευκωσίας. Η έρευνα «Κλιματικές Αλλαγές και Δημόσια Υγεία: Εκτίμηση των Επιπτώσεων και Ανάπτυξη Καινοτόμων Στρατηγικών Προστασίας και Περιορισμού των Αρνητικών Συνεπειών» γίνεται σε συνεργασία με το Ίδρυμα Προώθησης Έρευνας, το οποίο συγχρηματοδοτείται από την Κυπριακή Δημοκρατία και το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ). Στα πλαίσια του έργου εξετάζονται οι επιπτώσεις στην υγεία από τις καιρικές συνθήκες και περιβαλλοντικούς παράγοντες, αναφέρει η Δρ Χαριτίνη Τσαγκάρη, Ακαδημαϊκός του Πανεπιστημίου Λευκωσίας.

12 θάνατοι ημερησίως

Από τα δεδομένα για τη θνησιμότητα διαφάνηκε ότι κατά μέσον όρο σημειώνονται γύρω στους 12 θανάτους ημερησίως σε όλη την Κύπρο, που οφείλονται σε διάφορες αιτίες. Τα πρώτα αποτελέσματα από το στατιστικό μοντέλο έδειξαν ότι πράγματι οι υψηλές θερμοκρασίες έχουν σημαντική επίδραση στη θνησιμότητα. «Το φαινόμενο αυτό ισχύει ακόμα και όταν με τη βοήθεια του στατιστικού μοντέλου απομονώθηκε η επίδραση άλλων μεταβλητών που μπορεί να επεμβαίνουν στη σχέση θερμοκρασίας-θνησιμότητας, όπως η σχετική υγρασία, οι εποχικές τάσεις ή ακόμα και η μέρα της βδομάδας (π.χ. ο θερμός μήνας του Αυγούστου ή η υπερβολική έκθεση στον ήλιο κατά τα σαββατοκύριακα)», υπογράμμισε η Δρ Χαριτίνη Τσαγκάρη.

Στους 34 βαθμούς

Η έρευνα διαπιστώνει ότι ο κίνδυνος θανάτου στην Κύπρο αυξάνεται δραματικά σε θερμοκρασίες μεγαλύτερες των 33,7° Κελσίου.

«Πιο συγκεκριμένα, το μοντέλο έδειξε ότι υπάρχει μια θερμοκρασία καμπής, οι 33,7 βαθμοί Κελσίου, δηλαδή η επίδραση της θερμοκρασίας είναι μηδαμινή μέχρι αυτήν τη θερμοκρασία και αυξάνεται δραματικά πάνω από αυτήν. Επίσης, φάνηκε ότι ο κίνδυνος θανάτου από την υψηλή θερμοκρασία μιας μέρας είναι πολύ υψηλότερος κατά την ίδια μέρα και την επόμενη μέρα, ενώ μειώνεται αισθητά μετά από δύο μέρες. Αυτό δείχνει ότι οι υψηλές θερμοκρασίες έχουν άμεση, γρήγορη επίδραση στην υγεία, το οποίο συμφωνεί και με παρόμοιες έρευνες που έχουν γίνει σε άλλες χώρες», ανέφερε η Ακαδημαϊκός. Τα αποτελέσματα έδειξαν ακόμα ότι κάθε βαθμός πάνω από τη θερμοκρασία καμπής των 33,7 βαθμών Κελσίου συνεπάγεται 8,5% αύξηση της θνησιμότητας κατά τις δύο πρώτες μέρες, και μόνο 2% αύξηση του κινδύνου κατά τις επόμενες 5 μέρες.

Ο κίνδυνος θανάτου σε πολύ υψηλές θερμοκρασίες, γύρω στους 40 βαθμούς Κελσίου, είναι περίπου τρεις φορές μεγαλύτερος σε σύγκριση με θερμοκρασίες κοντά στη θερμοκρασία καμπής. «Εξετάζοντας κάποιες συγκεκριμένες θερμοκρασίες, φάνηκε ότι για παράδειγμα στους 42°C ο κίνδυνος θανάτου είναι 40% μεγαλύτερος σε σχέση με τους 35°C, ενώ σε θερμοκρασίες γύρω στους 35°C ο κίνδυνος είναι αμελητέος με την πάροδο τριών ή περισσότερων ημερών», σημείωσε η κ. Τσαγκάρη.

Η μεθοδολογία

Τα δεδομένα που αξιοποιούνται στην έρευνα έχουν παραχωρηθεί από τα αρμόδια κυβερνητικά τμήματα και υπηρεσίες, και αφορούν την περίοδο 2004 -2009, με έμφαση στη θερμή περίοδο κάθε έτους, κατά τους μήνες Απρίλιο μέχρι και Σεπτέμβριο. «Για τον σκοπό αυτόν έχει χρησιμοποιηθεί στατιστικό μοντέλο, που αναπτύχθηκε ειδικά για τη διερεύνηση του πιο πάνω θέματος, και το οποίο ανήκει στην κατηγορία των Γενικευμένων Γραμμικών Μοντέλων (GLM). Στο μοντέλο ενσωματώθηκε μια εντελώς καινούργια στατιστική μεθοδολογία, με σκοπό να περιγράφεται ταυτόχρονα η αναμενόμενη μη-γραμμική σχέση θερμοκρασίας-θνησιμότητας και το γεγονός ότι οι θάνατοι κάθε μέρα μπορεί να εξαρτώνται από την υψηλή θερμοκρασία όχι μόνο την ίδια μέρα, αλλά και τις προηγούμενες μέρες», είπε η Δρ Χαριτίνη Τσαγκάρη.

«Τα δεδομένα που χρησιμοποιήθηκαν στην ανάλυση αφορούσαν τον ημερήσιο συνολικό αριθμό θανάτων απ' όλες τις αιτίες, εκτός από ατυχήματα, τη μέγιστη ημερήσια θερμοκρασία στην Κύπρο, καθώς και δεδομένα γι' άλλες σχετικές μεταβλητές, όπως το ημερήσιο ποσοστό σχετικής υγρασίας», συμπλήρωσε. Το πρόγραμμα συγχρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης και την Κυπριακή Δημοκρατία, μέσω του Ιδρύματος Προώθησης Έρευνας.

Έπονται κι άλλες έρευνες

ΤΟ ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ πρόγραμμα αναμένεται να ολοκληρωθεί τον Απρίλιο του 2013, οπότε θα εξεταστούν, ανάμεσα σε άλλα, η επίδραση των υψηλών θερμοκρασιών σε συγκεκριμένες κατηγορίες ασθενών, η επίδραση στις ομάδες υψηλού κινδύνου, ποιο ρόλο παίζει η ατμοσφαιρική ρύπανση, καθώς και ποιοι συνδυασμοί μετεωρολογικών φαινομένων (θερμοκρασία, υγρασία, ταχύτητα ανέμου) επηρεάζουν περισσότερο την υγεία. «Ο απώτερος σκοπός του προγράμματος είναι η ετοιμασία εισηγήσεων πολιτικής γι' αντιμετώπιση ακραίων καταστάσεων και η δημιουργία ενός συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης για τις ακραίες αυτές καταστάσεις, το οποίο θα βοηθήσει στη μείωση της θνησιμότητας», σημείωσε η Δρ Χαριτίνη Τσαγκάρη.