Την ίδια ώρα όμως εισάγονται μεταρρυθμιστικά μέτρα  - Λόγω των προβλημάτων χρεών που παρουσιάζονται στην Ευρωζώνη, που είναι η κυριότερη αγορά των προϊόντων της, όπως και της επιβράδυνσης στην εγχώρια ζήτηση

Η ΚΥΒΕΡΝΗΣΗ αποφάσισε τη λήψη μέτρων για τη διάνοιξη επαγγελμάτων και την αντιμετώπιση της γραφειοκρατίας

Η Πολωνία είναι η μόνη οικονομία που δεν αντιμετώπισε ύφεση κατά τη διάρκεια των δυο τελευταίων δεκαετιών και είναι η μόνη χώρα της Ε.Ε. που δεν αντιμετώπισε ύφεση το 2009. Ο κυριότερος λόγος της επιτυχίας αυτής είναι ότι μεγάλος αριθμός επιχειρηματιών ίδρυσαν εταιρείες που παράγουν και εξάγουν μεγάλο αριθμό προϊόντων. Από ποδήλατα μέχρι λεωφορεία, εξαρτήματα αυτοκινήτων και παράθυρα. Αλλά ο υψηλός ρυθμός ανάπτυξης της Πολωνίας που επιτύγχανε κατά τις δύο τελευταίες δεκαετίες ήταν και αποτέλεσμα της μεγάλης ώθησης που δόθηκε από ξένους επενδυτές, από τις αυτοκινητοβιομηχανίες που ίδρυσαν εργοστάσια, τις τράπεζες που έφεραν νέα τεχνολογία.

Οι Financial Times αναφέρουν ότι από το 1994 η Πολωνία έχει σωρευτικά προσελκύσει άμεσες ξένες επενδύσεις ύψους €153 δισ., ένα ποσό που αυξήθηκε κατά €13 δισ. το 2011. Αναφέρεται ότι ο χαρακτήρας των ξένων επενδύσεων στην Πολωνία έχει αλλάξει κατά τη διάρκεια των τελευταίων λίγων χρόνων. Η χώρα εξαρτάται περισσότερο από τις ιδιωτικές εταιρείες, περιλαμβανομένων μικρομεσαίων, και λιγότερο από μεγάλες κρατικές επιχειρήσεις, που η έλευσή τους εξαρτάται από πολιτικά κριτήρια. Αλλά τώρα η Πολωνία άρχισε να αποτελεί και πηγή επενδύσεων στο εξωτερικό.

Κατά την ίδια περίοδο οι ξένες επενδύσεις από την Πολωνία στο εξωτερικό ανέρχονται στο ποσό των €38 δισ., αλλά αυξάνονται κατά μεγαλύτερο ποσοστό παρά οι άμεσες επενδύσεις από το εξωτερικό. Κατά το 2011, οι πολωνικές εταιρείες έχουν επενδύσει €5,1 δισ. στο εξωτερικό, που αποτελεί 15,5% αύξηση σε ετήσια βάση. Οι περισσότερες επενδύσεις στο εξωτερικό από την Πολωνία ήταν μετά που η χώρα εντάχθηκε στην Ε.Ε. Για παράδειγμα, το 2003 οι πολωνικές εταιρείες επένδυσαν στο εξωτερικό €305 εκ., σε σχέση με €5,1 δισ. κατά το 2011.

Σύμφωνα με την πρόβλεψη του Υπουργού Οικονομικών, κ. Jacek Rostowski, κατά το 2012 και το 2013 ο ρυθμός ανάπτυξης θα είναι μειωμένος. Το 2013 η Πολωνία αναμένεται να επιτύχει ρυθμό ανάπτυξης 2,2% σε σχέση με προηγούμενη πρόβλεψη 2,9%.

Κατά το 2012, ο ρυθμός ανάπτυξης εκτιμάται να είναι της τάξης του 2,5% σε σχέση με 4,3% το 2011. Ο κ. Rostowski δήλωσε στους Financial Times ότι η επιβράδυνση της οικονομίας της Πολωνίας θα είναι προσωρινή, αν και συνήθως κατηγορείται ότι είναι υπεραισιόδοξος. Αλλά αποδείχθηκε ορθός κατά τη διάρκεια της οικονομικής κρίσης του 2008-2009, όταν η Πολωνία χρησιμοποίησε χαλαρή δημοσιονομική πολιτική, υποτίμηση του νομίσματός της και με τη χρήση των διαρθρωτικών ταμείων αντιμετώπισε την παγκόσμια οικονομική κρίση, αυξάνοντας τις εξαγωγές και διατηρώντας σε σχετικά υψηλό επίπεδο την εσωτερική ζήτηση, αφού οι καταναλωτές μείωναν τις αποταμιεύσεις και έπαιρναν τραπεζικά δάνεια.

Ένας πρόσθετος λόγος για τη γρήγορη οικονομική ανάπτυξη της Πολωνίας τα τελευταία χρόνια ήταν και τα χρήματα που πήρε ύψους €67 δισ. από τα διαθρωτικά ταμεία της Ε.Ε. για την περίοδο 2007-2013. Τα αποτελέσματα των δαπανών από τα διαρθρωτικά ταμεία είναι εμφανή: αεροδρόμια, δρόμοι, σιδηροδρομικοί σταθμοί, συστήματα αποχετεύσεων κ.ά. Τώρα, η χώρα αναγκαστικά μειώνει τις επενδύσεις της και αναμένει τη νέα χρηματοδότηση από τα διαρθρωτικά ταμεία του πολυετούς προϋπολογισμού της Ε.Ε. του 2014-2020. Παράλληλα, δεν υπάρχει ευχέρεια για περαιτέρω δημοσιονομική χαλάρωση. Το δημοσιονομικό έλλειμμα και το δημόσιο χρέος αυξήθηκαν το 2009 και το 2010, πράγμα που υποχρέωσε την κυβέρνηση να εισαγάγει περιοριστική δημοσιονομική πολιτική.

Οι κυριότεροι λόγοι της μείωσης του ρυθμού ανάπτυξης της Πολωνίας είναι τα προβλήματα χρεών που παρουσιάζονται στην ευρωζώνη, που είναι η κυριότερη αγορά των προϊόντων της, όπως και η επιβράδυνση στην εγχώρια ζήτηση. Κατά το 2009, η ανάπτυξη της Πολωνίας επηρεάστηκε ευμενώς όταν το νόμισμά της υποτιμήθηκε σημαντικά σε σχέση προς το ευρώ και το δολάριο. Αλλά κατά το 2011 σημειώθηκε αύξηση στη συναλλαγματική αξία του νομίσματος, που είναι ακόμη ένας λόγος που επηρεάζει δυσμενώς τις εξαγωγές.

Ώθηση στην απασχόληση

ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ επιτυχία είχε η Πολωνία στον τομέα της ανάθεσης λειτουργικών εργασιών σε τρίτους (outsourcing), που έδωσε ώθηση στην απασχόληση. Όπως υπολογίζεται, ο τομέας αυτός, που αποφέρει στη χώρα ένα ποσό της τάξης των €3 δισ., θα απασχολεί 100.000 πρόσωπα μέχρι το τέλος του 2012, σε σχέση με 85.000 στο τέλος του 2011 και λιγότερους από 50.000 το 2008. Ο τομέας αυτός πραγματικά αναπτύχθηκε όταν η χώρα εντάχθηκε στην Ε.Ε. το 2004, αφού οι επενδυτές εξασφαλίζονται ότι θα αντιμετωπίσουν το ίδιο νομικό πλαίσιο όπως της Δυτικής Ευρώπης.

Η αυξητική τάση που παρουσιάζεται πρόσφατα είναι αποτέλεσμα της κρίσης που αντιμετωπίζουν οι ευρωπαϊκές και οι αμερικανικές εταιρείες, που προσπαθούν να μειώσουν τα κόστη τους με τη χρήση ανθρώπινου δυναμικού σε χώρες με χαμηλά εργατικά κόστη. Ενώ αρχικά οι περισσότερες εργασίες ήταν για τηλεφωνικά κέντρα και άλλες απλές εργασίες, τώρα τα περισσότερα κέντρα έχουν να κάνουν με χρηματοδοτήσεις, λογιστικά θέματα, την τεχνολογία της πληροφορικής και την έρευνα και ανάπτυξη. Αλλά η Πολωνία αντιμετωπίζει ανταγωνισμό, όχι μόνο από την Ινδία και τις Φιλιππίνες, αλλά και από ευρωπαϊκές χώρες όπως είναι η Ρουμανία και η Βουλγαρία με πιο χαμηλά εργατικά κόστη. Επίσης, υπάρχουν πληροφορίες ότι οι επενδυτές κοιτάζουν και σε χώρες έκτος της Ε.Ε., όπως είναι η Ουκρανία, με ακόμη πιο χαμηλά εργατικά κόστη.

Εμποδίζει η γραφειοκρατία

ΟΙ ΠΟΛΩΝΙΚΕΣ επιχειρήσεις πάντοτε αντιμετώπιζαν προβλήματα γραφειοκρατίας και ένα βραδυκίνητο και ανεπαρκές δικαστηριακό σύστημα. Αλλά, όπως υποστηρίζει η συνομοσπονδία εργοδοτών της Πολωνίας, το κράτος όχι μόνο δεν έχει βοηθήσει, αλλά λόγω γραφειοκρατίας παρεμβάλλει εμπόδια στην κανονική διεξαγωγή των επιχειρηματικών δραστηριοτήτων. Αναφέρεται ότι μερικές θετικές αλλαγές συνήθως ακυρώνονται από νέους αρνητικούς κανονισμούς.

Για παράδειγμα, στην Πολωνία υπάρχει καθυστέρηση στην έκδοση αδειών οικοδομής, την έναρξη επιχειρήσεων και την εφαρμογή συμβολαίων. Η επίλυση διαφορών χρειάζεται 830 ημέρες, αριθμός που είναι διπλάσιος σε σχέση με τη Γερμανία. Έτσι η κυβέρνηση αποφάσισε τη λήψη μέτρων για να αντιμετωπίσει τη γραφειοκρατία έτσι που να καθιστά πιο εύκολο να αρχίσει εργασίες μια επιχείρηση, την απορρύθμιση ορισμένων επαγγελμάτων και την επιτάχυνση των διαδικασιών στα δικαστήρια.

Το πιο σημαντικό μέτρο είναι η πρωτοβουλία του Υπουργού Δικαιοσύνης, κ. Jaroslaw Gowin, που πήρε απόφαση να απορρυθμίσει μεγάλο αριθμό επαγγελμάτων. Αναφέρεται ότι η Πολωνία έχει 380 κλειστά επαγγέλματα, που είναι τα περισσότερα στην Ε.Ε., και κυμαίνονται από δικηγόρους, σε χρηματιστές, σε οδηγούς ταξί, κτηματομεσίτες και συμβολαιογράφους. Ο κ. Gowin δήλωσε στους Financial Times ότι σαν αποτέλεσμα της απορρύθμισης των επαγγελμάτων αυτών θα δημιουργηθούν αρκετές χιλιάδες νέες θέσεις εργασίας, τα κόστη των επιχειρήσεων θα μειωθούν, ενώ η ποιότητα των υπηρεσιών θα αυξηθεί.

KPMG,
Λογιστικές, Ελεγκτικές, Φορολογικές και Συμβουλευτικές Υπηρεσίες
(Οι απόψεις και γνώμες που διατυπώνονται στο παρόν είναι αυτές του
συγγραφέα και δεν εκπροσωπούν κατ’ ανάγκην τις απόψεις και γνώμες
της KPMG International ή Οίκων Μελών της KPMG).