Η ιδεώδης υγεία και ευφορία στο σώμα, το μυαλό και το πνεύμα - Για την πλειοψηφία αποτελεί πολυτέλεια, αλλά και ταμπού. Για κάποιους λαούς, όμως, το σπα είναι μέρος της καθημερινότητάς τους

Ο ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΣΠΑ της Κύπρου εγγυάται ποιότητα και προστασία από επιχειρήσεις που χρησιμοποιούν τον εν λόγω όρο, χωρίς τις ενδεδειγμένες για προσφορά υπηρεσίες

Για ορισμένους λαούς, όπως οι Ρώσοι, τα σπα εντάσσονται στην καθημερινότητά τους, ως τρόπος ζωής, καθώς η ευεξία του σώματός τους είναι από τα κυριότερα στοιχεία της ποιότητας ζωής τους. Ο όρος σπα, η βιομηχανία δηλαδή ευεξίας, αναμένεται να αλλάξει την κοινωνία τόσο, όσο την άλλαξαν τα αυτοκίνητα και οι προσωπικοί υπολογιστές στον 20ό αιώνα.

Οι ιαματικές πηγές, οι σπηλιές και τα λουτρά, αναφέρονται μέσα στους αιώνες. Η Κύπρος δεν έχει να ζηλέψει σε τίποτα από άλλες χώρες σε αυτό τον τομέα, καθώς τα ιαματικά νερά βρίσκονται σε αρκετά σημεία του τόπου μας. Ο οργανισμός σπα που ιδρύθηκε στην Κύπρο, επιχειρεί και σε συνεργασία με τις κρατικές Αρχές να καταστήσει την πατρίδα μας ως έναν προορισμό ευεξίας αφού υπάρχουν αρκετά κέντρα τα οποία διαθέτουν υπηρεσίες σπα, που είναι ελεγμένα και προσφέρουν τις απαραίτητες θεραπευτικές υπηρεσίες.

Κεντρικό στοιχείο της υγείας

Σύμφωνα με το Cyprus spa association, το σπα αναγνωρίζεται ευρέως ως ένα κεντρικό στοιχείο της υγείας και ευεξίας, το οποίο καλύπτει ένα ευρύ φάσμα ολιστικών, θεραπευτικών και προληπτικών δραστηριοτήτων, θεραπειών και πρακτικών. Ένας τρόπος ζωής προσανατολισμένος προς την ιδεώδη υγεία και ευφορία στην οποία το σώμα, το μυαλό και το πνεύμα είναι ολοκληρωμένα στο άτομο, ώστε να μπορεί να ζήσει πιο «γεμάτο» εντός της ανθρώπινης και της φυσικής κοινότητας. Σε μια προσπάθεια ο οργανισμός σπα Κύπρου, ήδη, δημιούργησε τον συνεργατισμό των κέντρων ευεξίας που υπάρχουν προκειμένου να ελέγχονται οι προσφερόμενες υπηρεσίες και να προστατεύονται οι πολίτες καθώς, ήδη, γίνεται προσπάθεια άφιξης τουριστών που αναζητούν διακοπές που να περιλαμβάνουν σπα.

Έχει αποδειχθεί, σύμφωνα με τον οργανισμό, ότι δεν είναι πλέον μια παθητική μορφή τουρισμού. Η πολύπλοκη δομή της σημερινής βιομηχανίας σπα κάνει δύσκολο τον ακριβή ορισμό τού τι χαρακτηρίζεται ως σπα, γι΄ αυτό και ο οργανισμός επιχειρεί το ξεκαθάρισμα των κατηγοριών.

Οι αρχαίοι ήξεραν πολλά

Η ΠΡΟΕΛΕΥΣΗ του όρου σπα είναι τόσο ενδιαφέρουσα όσο και το ίδιο, και αποτελεί μιαν αφετηρία για ιστορική ανάλυση. Μερικοί πιστεύουν ότι είναι η συντομογραφία του λατινικού Sanitas Per Aqua, που σημαίνει: υγεία μέσω του νερού. Αυτή η εκδοχή συνδέει το σπα μ' ένα νέο είδος λουτρού που ανέπτυξαν οι Ρωμαίοι και που αποτελεί τη βάση για το σύγχρονο αντίστοιχό του. Πριν απ' αυτούς, όμως, οι αρχαίοι Έλληνες, από το 500 π.Χ. περίπου, συνήθιζαν να κάνουν μπάνιο με καυτό νερό, κι ακόμη πιο πριν, στην Αίγυπτο και στη Μεσοποταμία, χρησιμοποιούσαν δημόσια λουτρά σαν μέσα βελτίωσης της υγείας και ανακούφισης από τους πόνους.

Οι Ρωμαίοι, με την τεράστια κατασκευαστική ιδιοφυΐα τους, δημιούργησαν λουτρά με τρεχούμενο ζεστό νερό, που συνήθως ανάβλυζε από φυσικές γεωθερμικές πηγές. Μια τυπική κούρα spa άρχιζε από την παλαίστρα και συνεχιζόταν με διαδοχικές επισκέψεις σε τρία δωμάτια με βαθμιαία αυξανόμενη θερμοκρασία. Στο πρώτο, το tepidarium, απλωνόταν στο δέρμα κάποιο έλαιο. Ακολουθούσε το calarium και μετά, το πιο ζεστό δωμάτιο, το laconicum, όπου γίνονταν μασάζ και καθαρισμός του σώματος. Τέλος, μια βουτιά στο frigidarium, μια πισίνα με κρύο νερό, αναζωογονούσε το σώμα, επιτάχυνε την κυκλοφορία του αίματος και έκλεινε τους πόρους του δέρματος. Αυτή η διαδικασία καθαρισμού, εφίδρωσης, περιποίησης και χαλάρωσης αποτελεί και σήμερα τη βάση για πολλές θεραπείες spa.

Μετά την πτώση της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας (περίπου το 400 μ.Χ.), η πρακτική του υγιεινού λουτρού άρχισε να υποχωρεί στη Δυτική Ευρώπη. Ωστόσο, στην Ανατολική Ευρώπη και ιδιαίτερα στην επικράτεια της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, σημείωσε μια νέα άνθηση με τα περίφημα τούρκικα χαμάμ. Στα παραδείγματα ατμόλουτρων απ' όλο τον κόσμο περιλαμβάνονται και τα ειδικά αντίσκηνα εφίδρωσης των ινδιάνων της Αμερικής.

Μια άλλη εκδοχή για την προέλευση του όρου σπα είναι η πόλη Spa στο νοτιοανατολικό Βέλγιο. Εδώ υπάρχει μια σιδηρούχα πηγή, όπου το πλούσιο σε άλατα σιδήρου νερό της ήταν πασίγνωστο για τις ευεργετικές ιδιότητές του. Υπάρχει ακόμη μια άλλη θεωρία, σύμφωνα με την οποία, η λέξη σπα, προέρχεται από το λατινικό espa που σημαίνει πηγή. Το νερό των φυσικών πηγών περιέχει μεταλλικά στοιχεία που απορροφά από τα διάφορα πετρώματα της γης καθώς τα διαπερνά. Όταν πίνεται, το νερό αυτό έχει αποδειχθεί ότι μπορεί να συμβάλλει στον καθαρισμό του οργανισμού και στην ίαση διάφορων ασθενειών. Κατά την Αναγέννηση, μια φωτισμένη περίοδο ανακάλυψης και μελέτης των αρχαίων γνώσεων και φιλοσοφιών, αναβίωσε πάλι το ενδιαφέρον για τις πρακτικές σπα, στη Δυτική Ευρώπη.

Η μοντέρνα αντίληψη του σπα παραπέμπει επίσης στο παλαιό γερμανικό σύστημα θεραπείας «Kur», που χρησιμοποιούσε φυσικές διαδικασίες spa. Τον 20ό αιώνα αναπτύχθηκε σαν μια χωριστή υποστηρικτική βιομηχανία για ιατρικούς όμως σκοπούς, με έμφαση περισσότερο στη θεραπεία, παρά στην ομορφιά και τη χαλάρωση. Το σκεπτικό του σπα, ως μέσον ομορφιάς και χαλάρωσης, γεννήθηκε στην Αμερική, στις αρχές της δεκαετίας του 1990. Ο σύγχρονος τρόπος ζωής είναι, κατά κανόνα, πολυάσχολος και αγχώδης, και αντίθετα με το παρελθόν, ζούμε σε μια κοινωνία πλούσια σε χρήμα, αλλά φτωχή σε χρόνο. Το μοντέλο σπα είναι ένα καταφύγιο από το άγχος της καθημερινότητας, ένας χώρος αυτοσυγκέντρωσης και χαλάρωσης, διαλογισμού και επανενεργοποίησης, αναζωογόνησης του σώματος, της ψυχής και του πνεύματος.

To ISPA ορίζει τις κατηγορίες

ΟΝΤΟΤΗΤΕΣ που είναι αφοσιωμένες στη βελτίωση της ολοκληρωμένης ευεξίας μέσω μιας ποικιλίας επαγγελματικών υπηρεσιών που ενθαρρύνουν την ανανέωση του μυαλού, του σώματος και του πνεύματος.

Η κατηγορία Day Spa διατίθεται σε εταιρείες ή άλλες επαγγελματικές οντότητες που διαχειρίζονται Spa, το οποίο προσφέρει στους πελάτες μια ποικιλία από επαγγελματικά παρεχόμενες υπηρεσίες spa σε καθημερινή βάση.

Η κατηγορία destination Spa διατίθεται σε εταιρείες ή άλλες επαγγελματικές οντότητες που διαχειρίζονται spa, του οποίου ο μόνος σκοπός είναι να προσφέρει στους πελάτες βελτίωση στον τρόπο ζωής και την υγεία μέσω επαγγελματικά παρεχόμενων υπηρεσιών spa, βελτίωσης της φυσικής κατάστασης, μοναδικής κουζίνας spa, εκπαιδευτικού προγραμματισμού και επιτόπιας διαμονής. Η κουζίνα spa προσφέρεται αποκλειστικά.

Η κατηγορία Resort/Hotel Spa διατίθεται σε εταιρείες ή επαγγελματικές οντότητες που διαχειρίζονται spa εντός ενός θέρετρου ή ξενοδοχείου, προσφέροντας μια ποικιλία από επαγγελματικά παρεχόμενες υπηρεσίες spa, υπηρεσίες βελτίωσης της φυσικής κατάστασης του ατόμου και τρόπου ζωής και επιλογές μενού κουζίνας spa.

Η κατηγορία Medical Spa (Θεραπευτικό Spa) διατίθεται σε ιδιώτες, ομάδες και ιδρύματα που αποτελούνται από επαγγελματίες ιατρικής και spa, των οποίων σκοπός είναι και η παροχή ιατρικής φροντίδας στα πλαίσια βελτίωσης της φυσικής κατάστασης του ατόμου, σε ένα περιβάλλον που συνδυάζει υπηρεσίες spa και συμβατικές εναλλακτικές θεραπείες και θεραπευτικές αγωγές.

Η κατηγορία Mineral Springs Spa διατίθεται σε εταιρείες ή επαγγελματικές οντότητες που διαχειρίζονται spa σε χώρο που βρίσκεται μέσα σε πηγές Φυσικού, Ιαματικού και Θαλάσσιου νερού, όπου χρησιμοποιούνται για επαγγελματικές θεραπείες και θεραπείες υδροθεραπείας.

Οδηγίες και πρότυπα

Αξίζει να σημειωθεί ότι η παγκόσμια βιομηχανία Spa έχει τώρα μέγεθος $60 δισ. Υπολογίζεται δε, ότι η βιομηχανία υγείας και ευεξίας θα αναπτυχθεί σε πάνω από $3 τρισ. μέχρι το τέλος της δεκαετίας. Αυτός ο αριθμός είναι πολύ μεγαλύτερος από αυτόν που αναμένεται να δημιουργηθεί από την ιατρική βιομηχανία, αναφέρει ο Πολ Ζάνε Πίλζεν, παγκόσμια γνωστός οικονομολόγος και κοινωνιολόγος, που προβλέπει στο βιβλίο του “The Wellness revolution”. Η συνεργασία κέντρων SPA ευεξίας της Κύπρου για υποβολή σε θέματα πολιτικής που αφορούν τον τομέα προώθησης συλλογικών αιτημάτων, συνεργασία με άλλους εμπλεκόμενους φορείς του ιδιωτικού και δημόσιου τομέα και για προωθητικές δραστηριότητες (fam-trips, work shops, e-marketing).

Ένας από τους στόχους του οργανισμού Σπα Κύπρου είναι η συνεργασία Κέντρων Spa με άλλα Spa άλλων χωρών για τη δημιουργία κοινών πακέτων για ανταλλαγή απόψεων για τιμολογιακή πολιτική, για ανταλλαγή τεχνογνωσίας, καθορισμό κριτηρίων ποιότητας καθώς και για εφαρμογή προτύπων πιστοποίησης. Εργάζεται μαζί με εγγεγραμμένους οργανισμους: Υπουργείο Εμπορίου Βιομηχανίας και Τουρισμού, KOT, Φορέας Προώθησης Υπηρεσιών Υγείας Κύπρου και Περιφερειακές Εταιρείες Τουριστικής Ανάπτυξης και Προβολής για την επίβλεψη της ανάπτυξης του τομέα spa, με ένα από τα κύρια καθήκοντα του Σύνδεσμου να είναι η ανάπτυξη των οδηγιών και συγκεκριμένων προτύπων για τα spa της Κύπρου.

Επίσης, θα είναι σε θέση να επιθεωρεί και να εκδίδει πιστοποιητικά στα spa, αν επιτυχώς εφαρμόζουν τις οδηγίες και τα συγκεκριμένα πρότυπα.