Το Βυζαντινό Μουσείο του Ιδρύματος Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄ στη Λευκωσία παρουσιάζει την περιοδική έκθεση «Πίστη και Ταυτότητα – Κειμήλια από το Μουσείο Ιστορίας της Αρμενίας», σε συνεργασία με το Μουσείο Ιστορίας της Αρμενίας στο Γερεβάν. Η έκθεση θα φιλοξενηθεί από τις 9 Οκτωβρίου 2026 έως τις 9 Απριλίου 2027 και αποτελεί την πρώτη διεθνή έκθεση με εκθέματα από το εξωτερικό που παρουσιάζεται στο Βυζαντινό Μουσείο μετά τη ριζική ανακαίνισή του.
Η έκθεση έχει τεθεί υπό την αιγίδα της Πρεσβείας της Αρμενίας στην Κύπρο και της Αρμενικής Μητρόπολης Κύπρου και αποτελεί μια συνάντηση ιστορίας, τέχνης και ζωντανής πολιτιστικής μνήμης.
Όπως αναφέρεται στην ανακοίνωση, μέσα από σπάνια εκκλησιαστικά και ιστορικά κειμήλια, η έκθεση αναδεικνύει την κοινή χριστιανική κληρονομιά και τους ιστορικούς και πολιτιστικούς δεσμούς που συνδέουν διαχρονικά την Αρμενία και την Κύπρο.
Επίκεντρο της έκθεσης αποτελούν τέσσερα εμβληματικά αντικείμενα από το Μουσείο Ιστορίας της Αρμενίας, τα οποία αντιπροσωπεύουν διαφορετικές περιόδους και εκφάνσεις της αρμενικής τέχνης, εκκλησιαστικής παράδοσης και ιστορίας: ένας αργυρός επιστήθιος σταυρός (λαντσαχάτς) του 18ου αιώνα, ένα εφυαλωμένο κεραμικό πινάκιο από το Ντβιν (12ος-13ος αι.), ένα αργυρό νόμισμα μισού τραμ του βασιλιά της Αρμενικής Κιλικίας Λέοντα Α΄ (1198-1219) και χάλκινο θυμιατήρι του 10ου-11ου αιώνα από την πόλη Άνι.
Σημειώνεται επίσης πως ιδιαίτερη θέση στην έκθεση κατέχει η αρμενική χειρόγραφη παράδοση, καθώς και η ιστορική παρουσία και οι δεσμοί της αρμενικής κοινότητας με την Κύπρο.
Παράλληλα, σημαντικό τεκμήριο αποτελεί το αρμενικό χειρόγραφο Ευαγγελιστάριο της Μονής του Αγίου Μακαρίου στον Πενταδάκτυλο, το οποίο κλάπηκε μετά την τουρκική εισβολή του 1974, μεταφέρθηκε στο Μόναχο και επαναπατρίσθηκε το 2013.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση, το Ευαγγελιστάριο φυλάσσεται και εκτίθεται στο Βυζαντινό Μουσείο, με τη συγκατάθεση της Αρμενικής Μητρόπολης Κύπρου. Την έκθεση εμπλουτίζουν τρία Ευαγγέλια του 18ου και 19ου αιώνα με επίχρυσα καλύμματα, από την Αρμενική Μητρόπολη Κύπρου, καθώς και Πατριαρχική Εγκύκλιος του Καθολικού της Σις Κιλικίας Μιχαήλ (1847), απευθυνόμενη στον αρμενικό κλήρο και στους εκπροσώπους των Αρμενίων της Κύπρου.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν επίσης τα Ευαγγέλια που τυπώθηκαν στην Κωνσταντινούπολη (1796), στο Ετσμιατζίν (1710) και στα Ιεροσόλυμα (1868).
ΠΗΓΗ: ΚΥΠΕ
