Οι υπερβολές  του κ. Λιλλήκα, αλλά και η μεγάλη του βιασύνη, να επιδείξει τις «θεωρητικές και τεχνοκρατικές του ικανότητες», του επέτρεψαν στην ομιλία του στην Κυπριακή Παροικία στο Λονδίνο, στις 7 Δεκεμβρίου, να ισχυριστεί ότι «μπορεί να μας βγάλει από τα οικονομικά μας αδιέξοδα» αναφέροντας ότι «πουλώντας – ένα μικρό μέρος του οικοπέδου 12, θα στείλει τους ξένους τραπεζίτες και την Τρόικα στα σπίτια τους»!
Τη περασμένη Παρασκευή 15 Δεκεμβρίου σε μια εκδήλωση του επιτελείου του κ. Λιλλήκα στη Λευκωσία ο στρατηγικός σύμβουλος κ. Λυγερός, στενός φίλος του κ. Λιλλήκα μας πληροφόρησε ότι τα οικόπεδα μας αξίζουν 1,4 τρισεκατομμύρια ευρώ, αφού ανάφερε ότι το οικόπεδο 12 αξίζει πάνω από 100 δισεκατομμύρια ευρώ και πολλαπλασίασε με τον συνολικό αριθμό των οικοπέδων!
Γνωρίζω το κ. Νίκο Λυγερό προσωπικά, τα τελευταία δέκα χρόνια και μπορώ να επιβεβαιώσω ότι πρόκειται για ένα αξιόλογο έλληνα επιστήμονα ο οποίος χαίρει και της εκτίμησης μου.  Ο κ. Λυγερός είναι μαθηματικός, συγγραφέας, ποιητής, ζωγράφος, σκηνοθέτης, ασχολείται με τη μουσική, την κοινωνιολογία, την οικονομία, την αρχαιολογία, το μάνατζμεντ, τη στρατηγική και τη γεωπολιτική. Είναι ειδικός σύμβουλος στη Σχολή Εθνικής Άμυνας, τη Σχολή Πολεμικής Αεροπορίας, την Αστυνομική Ακαδημία, τη Σχολή Εθνικής Ασφάλειας, τη Σχολή Στρατολογικού. Είναι επίσης διερμηνέας-μεταφραστής στα Γαλλικά δικαστήρια. Ακόμη, υπήρξε επισκέπτης καθηγητής στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο Θράκης (Παιδαγωγικό Τμήμα.
Δεν μπορώ όμως από οικονομικής άποψης να υιοθετήσω σε καμιά περίπτωση τις θεωρητικές προβλέψεις του κ. Λυγερού, ότι δηλαδή τα κυπριακά οικόπεδα αξίζουν 1,4 τρισεκατομμύρια ευρώ, όχι μόνο εγώ προσωπικά αλλά κανένας πιστεύω σωστός οικονομικός αναλυτής, γιατί απλά, οι υπολογισμοί του, στη συγκεκριμένη περίπτωση, στερούνται βασικών οικονομικών δεδομένων.  
Μακάρι να έχουν έτσι τα πράγματα, και εάν συμβεί το θαύμα και βρεθούν τόσα κοιτάσματα, τότε κακώς ο κ. Λιλλήκας - που υπολόγισε το χρέος μας να είναι κοντά στο 2,5% της περιουσίας μας –  ανησυχεί ότι σε ορίζοντα 30ετίας θα πληρώσουμε στη Τρόικα 15 δις ευρώ! Αφού είμαστε σίγουροι για αυτό τον πλούτο, τα οποιαδήποτε  δάνεια θα συνάψουμε, θα τα ξεχρεώσουμε πολύ σύντομα - γιατί είναι ανέκδοτο να ισχυριστούμε ότι με μια τέτοια περιουσία θα ανησυχούμε για τα «ψιλά» που θα οφείλουμε στη Τρόικα!  
Αν είναι όμως  με τέτοια λόγια και με τέτοια επιπολαιότητα που θα χειριστούμε το μέλλον αυτού του τόπου, καλύτερα ο κ. Λιλλήκας να ασχοληθεί με τις δικές του επιχειρήσεις, στις οποίες θα μπορεί να ονειροπολεί χωρίς το δικό μας ρίσκο και κόστος.
Στο πιο κάτω πίνακα παρουσιάζεται η σημερινή αξία του οικοπέδου 12,  εάν είχαμε την υποδομή, το θαλάσσιο αγωγό ο οποίος θα στοιχίσει 800 εκατομμύρια ευρώ καθώς και την μονάδα υγροποίησης η οποία αναμένεται να στοιχίσει γύρω στα 8-9 δισεκατομμύρια ευρώ.  
 

 

Δεδομένα οικοπέδου 12

Ποσότητα αερίου σε τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια

7

Ποσότητα αερίου σε δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα

198.2179

Μέγεθος σε  (mmBTU)

7,079,211,648

 

 

 

Αναμενόμενη μέση τιμή πώλησης(€/mmBTU)

4

 

 

 

Συνολική αξία του φυσικού αερίου στο οικόπεδο 12 σε εκατομμύρια ευρώ

28,317


Το συνολικό ποσό των 28,32 δισεκατομμυρίων ευρώ θα εισπραχθεί μέσα σε ένα χρονικό ορίζοντα 20ετίας και από αυτό το ποσό η Nobleθα εισπράξει τα συνολικά έξοδα της που μπορεί να φτάσουν, σύμφωνα  με κάποιες εκτιμήσεις τα 1,9 δις ευρώ και μετά με βάση  τη συμφωνία το μοίρασμα που μπορεί να είναι 70-30, δηλαδή το κράτος να εισπράττει το 70% και η  Noble το 30%.  
Εάν χρησιμοποιήσουμε ένα λογικό συντηρητικό συντελεστή, το 8% (discountrate), μέσα σε ένα ορίζοντα 20 χρόνων οικονομικής εκμετάλλευσης,  θα σημαίνει ότι τα συνολικά εισοδήματα από το Αφροδίτη θα είναι 1,42 δις ευρώ ετήσια επί  20 χρόνια για να μας δώσουν το συνολικό ποσό των 28,31 δις ευρώ. Εάν τώρα θέλουμε να βρούμε την σημερινή αξία σε τωρινές τιμές, δηλαδή όλες οι μελλοντικές ετήσιες εισπράξεις να μεταφερθούν στο πρώτο χρόνο της εκμετάλλευσης, π.χ. το 2016, η συνολική αξία θα είναι 13,9 δις ευρώ.
Με αυτά τα δεδομένα, εάν πάμε σήμερα στη διεθνή αγορά και αναζητήσουμε επενδυτή κανένας δεν θα είναι διευθετημένος να πληρώσει στην καλύτερη των περιπτώσεων  πάνω από τα 4 δις ευρώ για τα δικαιώματα της Κυπριακής Δημοκρατίας στο οικόπεδο 12.
Με την ίδια λογική είναι και η εκτίμηση για το οικόπεδο Λεβιάθαν στο Ισραήλ, το οποίο υπολογίζεται ότι έχει 17 τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια φυσικό αέριο και  εκεί έχει ανακαλυφθεί επίσης και πετρέλαιο.
Είναι πολύ σημαντικό να ξεκαθαρίσουμε ότι η κυβέρνηση του Ισραήλ δεν θα έχει ποσοστό στο οικόπεδο αλλά θα παίρνει δικαιώματα (royalties) και θα φορολογεί τη πώληση του φυσικού αερίου – αναμένεται συνολικά να παίρνει περίπου το 52% των συνολικών εσόδων. Στις ιστοσελίδες του Επιτελείου του κ. Λιλλήκα, αναφέρεται λανθασμένα ότι το Ισραήλ έχει ποσοστό στο οικόπεδο Λεβιάθαν κάτι που δεν ισχύει.
Στο πιο κάτω πίνακα παρουσιάζεται η σημερινή αξία του οικοπέδου Λεβιάθαν,  εάν δηλαδή θα μπορούσε κάποιος να αντλήσει όλο το φυσικό αέριο και να το πωλήσει προς 5 δολάρια ($/mmBTU), τότε τα συνολικά έσοδα θα έφταναν τα  85,96 δις δολάρια.
 

 

 

Δεδομένα οικοπέδου Λεβιάθαν

Ποσότητα αερίου σε τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια

17

Ποσότητα αερίου σε δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα

471.3864

Μέγεθος σε  (mmBTU)

17,192,371,145

 

 

 

Αναμενόμενη τιμή πώλησης($/mmBTU)

5

 

 

 

Συνολική αξία του φυσικού αερίου στο οικόπεδο Λεβιάθαν  σε εκατομμύρια δολάρια

85,962

Με αυτά τα δεδομένα η πρόσφατη πώληση του 30% στην Woodside Petroleum, στηρίχτηκε στο ότι οι εμπλεκόμενες εταιρείες θα εισπράξουν σε ορίζοντα 20ετίας γύρω στα 41 δις δολάρια, εφ όσον  η μέση τιμή πώλησης του φυσικού αερίου κυμανθεί γύρω στα 5 δολάρια ($/mmBTU).

 

Ιδιοκτησιακό καθεστώς στο οικόπεδο Λεβιάθαν

Εταιρείες

Ποσοστό Ιδιοκτησίας

Ποσοστό Πώλησης στη WoodsidePetroleum

NobleEnergy

39.66%

9.66%

DelekDrilling

22.67%

7.67%

Avner Oil Exploration

22.67%

7.67%

Ratio

15%

5%

 

 

 

Εταιρείες

Τελικό Ποσοστό Ιδιοκτησίας

Woodside Petroleum

30%

Noble Energy

30%

Delek Drilling

15%

Avner Oil Exploration

15%

Ratio

10%

Η συμφωνία πώλησης του 30% στην Woodside Petroleum, ανακοινώθηκε αρχικά στα 1,25 δις δολάρια και  περιλαμβάνει διάφορα στάδια και όταν συμπληρωθεί και γίνει και η μονάδα υγροποίησης και η  άλλη αναγκαία υποδομή, η εταιρία συνολικά θα καταβάλει συνολικά 2,3δις δολάρια.
Ορισμένοι αναλυτές θεωρούν τη τιμή λογική γιατί αυτό σε ορίζοντα 20ετίας θα δημιουργήσει έσοδα στην Woodside Petroleum της τάξης των 12,3 δις δολαρίων.
Το επιτελείο Λιλλήκα επικαλείται το πιο πάνω δημοσίευμα για να επικρίνει τα επιτελεία Αναστασιάδη και Μαλά  γιατί όπως ισχυρίζεται τις τελευταίες μέρες προσπάθησαν συντονισμένα να υποσκάψουν την πρόταση Λιλλήκα για αξιοποίηση μέρους του Φυσικού μας Αερίου προκειμένου να οδηγήσουμε την Κυπριακή οικονομία σε γρήγορη ανάκαμψη.  προσπάθησαν να υποσκάψουν τη σωτήρια πρόταση του και μεταξύ των άλλων αναφέρει:
“Τα δύο Επιτελεία σχολίαζαν τη συμφωνία της Noble με την εταιρεία Woodsite παραποιώντας στοιχεία και αποκρύβοντας το πλέον ουσιώδες γεγονός: ότι η συμφωνία ΔΕΝ αφορούσε πώληση μεριδίου της Noble στο Οικόπεδο Λεβιάθαν, αλλά πώληση μεριδίου της άδειας «workinginterest», όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση.

Πιο συγκεκριμένα:
•    Η Noble πώλησε το 9,66% της υπεράκτιας άδειας της στο τεμάχιο Λεβιάθαν του Ισραήλ έναντι 617 εκατομμυρίων ευρώ στην εταιρεία Woodsite. Η Noble δεν πώλησε ούτε μερίδιο στο Οικόπεδο Λεβιάθαν, αλλά ούτε και μερίδιο της στο Φυσικό Αέριο.
•    Στη βάση όμως της ανακοίνωσης της Noble στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης και χωρίς να γνωρίζουν τους όρους της συμφωνίας, τα επιτελεία Αναστασιάδη και Μαλά, υπολόγισαν τη συνολική αξία του κοιτάσματος Λεβιάθαν σε 6,5 δισεκατομμύρια ευρώ! Άρα, με τη δική τους τη λογική, η πρόταση Λιλλήκα για αξιοποίηση μέρους του Φυσικού μας Αερίου από το Οικόπεδο 12 είναι «λαϊκιστική», «επιπόλαιη» και «ανέφικτη».
•    Η απάντηση στην παραποίηση στοιχείων ήρθε από τους FinancialTimes. Σε δημοσίευμα της Αγγλικής εφημερίδας (3 Δεκεμβρίου) για τη συμφωνία Noble-Woodside, επισημαίνεται ότι η κυβέρνηση του Ισραήλ (που έχει το πλειοψηφικό μερίδιο στο Λεβιάθαν) θα έχει έσοδα πέραν των 100 δισεκατομμυρίων ευρώ τα επόμενα χρόνια από το συγκεκριμένο Οικόπεδο, χωρίς να περιλαμβάνονται τα έσοδα που θα έχει η κοινοπραξία εταιρειών που συμμετέχει στις διαδικασίες εξόρυξης.
•    Πως γίνεται τώρα ένα Οικόπεδο Φυσικού Αερίου, το οποίο θα αποφέρει καθαρά έσοδα πέραν των 100 δισεκατομμυρίων τα επόμενα χρόνια, να αξίζει σήμερα μόλις 6,5 δισεκατομμύρια;
•     Σχολιάζοντας αυτούς τους υπολογισμούς, ο κ. Λιλλήκας τόνισε το αυτονόητο: «το κόστος εξόρυξης και το κόστος της υποδομής για να αξιοποιηθεί το Λεβιάθαν θα είναι μεγαλύτερο από τα 6,5 δισεκατομμύρια ευρώ….».  
Τα επιχειρήματα του κ. Λιλλήκα στερούνται επιστημονικής ανάλυσης  και πάσχουν από παντελή έλλειψη σοβαρότητας.

Η παρερμηνεία δημοσιευμάτων φαίνεται ότι γίνεται για να στηριχθεί η θεωρία Λιλλήκα και να φανεί ο ίδιος ως ο «από μηχανής Θεός» που θα μας βγάλει από τα οικονομικά μας αδιέξοδα.

Η Financial Times, στις 3 Δεκεμβρίου 2012, αναφέρθηκε στο γεγονός αλλά υπολογίζει ότι σε ορίζοντα 30ετίας η κυβέρνηση του Ισραήλ θα εισπράξει από τα δύο οικόπεδα του Λεβιάθαν και του Ταμάρ 140 δις δολάρια. Φυσικά οι εκτιμήσεις αυτές λαμβάνουν υπόψη ότι στα συγκεκριμένα οικόπεδα θα βρεθούν και άλλες ποσότητες φυσικού αερίου και πετρελαίου, κάτι που οι σημερινοί πιθανοί επενδυτές  δεν μπορούν να το θεωρήσουν δεδομένο και να καταβάλουν το ανάλογο ποσό.
Το επιτελείο Λιλλήκα συγχύζει και πάλι τι θα παίρνουν η Κυβέρνηση και η κοινοπραξία εταιριών στο Ισραήλ, ενώ στη δική μας περίπτωση της Κύπρου είναι ξεκάθαρο και το γνωρίζει ο κ. Λιλλήκας ότι η Noble θα εισπράξει όλα τα έξοδα της και μετά θα γίνεται το μοίρασμα 30% για την Noble και 70 % για την Δημοκρατία.
Εάν οι θέσεις Λιλλήκα είχαν έστω και την παραμικρή σχέση με την πραγματικότητα η συνολική σημερινή χρηματιστηριακή αξία της Noble, θα ξεπερνούσε κατά πολύ τα 200 δις.

Η εταιρείαNobleEnergyInc, η οποία ιδρύθηκε το 1932 από τη Lloyd Noble, έχει επιτυχίες 80 χρόνων στο τομέα της ενέργειας. Σήμερα η Noble Energy  περιλαμβάνεται στο δείκτη S&P500 με συνολικά περιουσιακά στοιχεία να φτάνουν τα 20,2 δις δολάρια και με συνολικό δανεισμό 4,1 δις δολάρια, η δε σημερινή της χρηματιστηριακή σύμφωνα με το Bloombergείναι 17,67 δις δολάρια. Η εταιρεία έχει βασικές δραστηριότητες στις Η.Π.Α στην ξηρά (κυρίως στο DJ Basin και στο Marcellus Shale), στον Κόλπο του Μεξικού, στη θαλάσσια περιοχή της Ανατολικής Μεσόγειου (Ισραήλ και Κύπρο) και στη θαλάσσια περιοχή Δυτικά της Αφρικής.

Ο κ. Λιλλήκας μπερδεύει επίσης τη σημερινή κατάσταση,  καθώς επικαλείται ότι τα συνολικά έσοδα του κράτους από όλα τα οικόπεδα της Κυπριακή ΑΟΖ  υπολογίζονται σήμερα στα 600 διςευρώ .

Σύμφωνα με το  Διευθυντή Ενέργειας κ. Σόλωνα Κασίνη στο πρόσφατο  Συνέδριο για την Ενέργεια, “2ndCyprusEnergyForum”,που έγινε αυτό το μήνα στη Λευκωσία,   τα συνολικά ποσά από την πώληση του φυσικού αερίου και των υδρογονανθράκων γενικά  θα κυμανθούν από 300-600 δις ευρώ, μέσα σε ένα ορίζοντα 30ετίας.
 Σε καμιά περίπτωση όμως δεν θα  βρεθούν αγοραστές πριν από τις γεωτρήσεις και τα οποιαδήποτε θετικά  και μετρίσιμα αποτελέσματα που να επαληθεύουν τα προβλεπόμενα μεγέθη του Υπουργείου Εμπορίου.

Εάν τα αποτελέσματα είναι σύμφωνα με τις εκτιμήσεις του κ. Κασίνη, το κράτος θα έχει έσοδα που θα φτάνουν μέσα σε ένα ορίζοντα 30ετίας ίσως και θα ξεπερνούν τα 200 δις ευρώ, γι αυτό, παραμένει εγκληματική η οποιαδήποτε καθυστέρηση στη σχεδίαση και ανάπτυξη των αναγκαίων υποδομών.    
Θέλουμε να πιστεύουμε ότι τόσο ο κ. Λιλλήκας όσο και κάθε άλλος υποψήφιος θα σχεδιάσει με το επιτελείο του σωστά την εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων της Κυπριακής ΑΟΖ, με λογική και σύνεση χωρίς υπερβολές, για να καταφέρουμε το καλύτερο για αυτό το λαό που άδικα ταλαιπωρείται σήμερα, για τις ανεύθυνες πράξεις κάποιων τραπεζιτών αλλά και κάποιων που ο λαός σε αυτούς εμπιστεύτηκε το μέλλον και την οικονομία του.   

•    Ο Δρ. Δήμος Πετρόπουλος είναι Γενικός Διευθυντής της DPSS Global Consultants  και Επισκέπτης Καθηγητής Ναυτιλιακής Οικονομίας