Οι ειδικοί και οι αριθμοί λένε πως το 2014 η Κύπρος θα αντιμετωπίσει μία από τις δυσκολότερες χρονιές στη σύγχρονη ιστορία της.
Οι εκπρόσωποι του λαού καλούνται την Πέμπτη να τοποθετηθούν και επίσημα στον πιο σφικτό προϋπολογισμό των τελευταίων ετών.

Τι αναμένουμε λοιπόν για το 2014 σύμφωνα με τον προϋπολογισμό που κατατέθηκε:

Το ΑΕΠ θα βρεθεί μετά από χρόνια κάτω από τα 16δις ευρώ ενώ η ανεργία θα ανέλθει στο 19.8%.

Από την άλλη, το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών προβλέπεται να είναι πλεονασματικό το 2014 κατά 0.3% του ΑΕΠ.

Το πρωτογενές ισοζύγιο υπολογίζεται στο 3.1% του ΑΕΠ ενώ το δημοσιονομικό ισοζύγιο υπολογίζεται σε 7.1% του ΑΕΠ.

Για το 2014 το δημόσιο χρέος αναμένεται να παραμείνει στα ίδια επίπεδα σε απόλυτους αριθμούς με το προηγούμενο μακροοικονομικό σενάριο δηλαδή γύρω στα €19.631 εκατομ. ενώ ως ποσοστό του ΑΕΠ διαφοροποιείται λόγω αναθεώρησης του ύψους του ονομαστικού ΑΕΠ.  Ως ποσοστό του ΑΕΠ, το δημόσιο χρέος αναμένεται το 2014 να ανέλθει στο 124,4%.

Περιορισμός εσόδων-δαπανών

Τα δημόσια έσοδα για το 2014 θα περιορισθούν στα €6.415 εκατομ. σε σύγκριση με €6.595 εκατομ. το 2013 σημειώνοντας μείωση ύψους 2,7% παρά την εφαρμογή σειράς φορολογικών μέτρων όπως έχουν συμφωνηθεί και νομοθετηθεί στα πλαίσια του μακροοικονομικού προγράμματος προσαρμογής με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (Τρόικα) λόγω της μη διατήρησης των εσόδων προσωρινής φύσης του 2013.

Αναλυτικότερα, οι εισπράξεις από την κατηγορία “φορολόγηση του εισοδήματος και της περιουσίας” υπολογίζεται να μειωθούν το 2014 στα €1.795 εκατομ. σε σύγκριση με €1.919 εκατομ. του προηγούμενου χρόνου σημειώνοντας μείωση ύψους 6,5% λόγω χαμηλότερης απόδοσης του φόρου εισοδήματος για φυσικά και νομικά πρόσωπα.

Οι εισπράξεις από την κατηγορία “φόροι παραγωγής και εισαγωγής” προβλέπεται το 2014 να σημειώσουν μείωση ύψους 3,1% και να κατέλθουν στα €2.346 εκατομ. σε σύγκριση με €2.420 εκατομ. τον προηγούμενο χρόνο παρά την αύξηση στους φόρους κατανάλωσης στα πετρελαιοειδή και της αύξησης των συντελεστών τόσο του κανονικού όσο και του μειωμένου συντελεστή του ΦΠΑ κατά μια ποσοστιαία μονάδα λόγω μείωσης της οικονομικής δραστηριότητας που οδηγεί σε μείωσης της καταναλωτικής ζήτησης.

Οι συνεισφορές στα Ταμεία Κοινωνικών Ασφαλίσεων προβλέπεται να αυξηθούν οριακά κατά 0,4% το 2014 και να ανέλθουν στα €1.439 εκατομ. σε σύγκριση με €1.433 εκατομ. το 2013 λόγω της αύξησης του ποσοστού εισφορών στα Ταμεία Κοινωνικών Ασφαλίσεων.  

Τα άλλα έσοδα προβλέπεται να αυξηθούν στα €833 εκατομ. το 2014 σε σύγκριση με €821 εκατομ. τον προηγούμενο χρόνο παρουσιάζοντας αύξηση της τάξης του 1,5% λόγω αύξηση των τελών χρέωσης των παρεχομένων κρατικών υπηρεσιών.

Όσον αφορά τις δημόσιες δαπάνες της γενικής κυβέρνησης προβλέπεται ότι, για το 2014 θα μειωθούν στα €7.541 εκατομ. σε σύγκριση με €7.882 εκατομ. σημειώνοντας μείωση ύψους 4,3% λόγω κυρίως της μη επανάληψης προσωρινών δαπανών όπως της αποζημίωσης των ταμείων προνοίας και συντάξεων που απομειώθηκαν οι καταθέσεις τους στην πρώην Λαϊκή Τράπεζα καθώς και στις μειώσεις των απολαβών του δημόσιου τομέα και της περαιτέρω στόχευσης των κοινωνικών παροχών.

Αναλυτικότερα, οι απολαβές προσωπικού προβλέπεται να μειωθούν το 2014 στα €2.450 εκατομ. από τα €2.630 εκατομ. του προηγούμενου χρόνου σημειώνοντας μείωση ύψους 6,8% παρά την αναμενόμενη επιτάχυνση του αριθμού των πρόωρων αφυπηρετήσεων λόγω της εφαρμογής της πρόσθετης καθολικής μείωσης ύψους 3% στις απολαβές των εργαζομένων και της εφαρμογής σε ετήσια βάση της κλιμακωτής μείωσης που επιβλήθηκε περί τα μέσα του 2013 στους μισθούς των εργαζομένων.

Οι κοινωνικές δαπάνες προβλέπεται το 2014 να αυξηθούν στα €2.658 εκατομ. σε σύγκριση με €2.573 εκατομ. τον προηγούμενο χρόνο σημειώνοντας αύξηση ύψους 3,3% λόγω της αύξησης των δαπανών για επιδόματα ανεργίας και πλεονάζοντος προσωπικού σε συνδυασμό με τη μη αναπροσαρμογή των συντάξεων κατά την προγραμματική περίοδο.  

Οι δαπάνες για τόκους προβλέπονται να περιορισθούν στα €643 εκατομ. το 2014 σε σύγκριση με €689 εκατομ. τον προηγούμενο χρόνο παρουσιάζοντας μείωση της τάξης του 6,6% λόγω μείωσης του κόστους εξυπηρέτησης του ρωσικού δανείου και της ανταλλαγής περιουσιακών στοιχείων με την Κεντρική Τράπεζα.

Οι κεφαλαιουχικές δαπάνες προβλέπονται να αυξηθούν στα €490 εκατομ. το 2014 σε σύγκριση με €373 εκατομ. τον προηγούμενο χρόνο παρουσιάζοντας αύξηση της τάξης του 31% λόγω κυρίως της επιτάχυνσης της υλοποίησης των συγχρηματοδοτούμενων έργων που έχουν προγραμματισθεί για την προγραμματική περίοδο 2007-13.   

Σε σχέση με το 2014, οι ανάγκες χρηματοδότησης υπολογίζονται γύρω στα €1,8 δις εκ των οποίων περίπου €1 δις αφορά τη χρηματοδότηση του δημοσιονομικού ελλείμματος και το υπόλοιπο λήξεις δημόσιου χρέους.  Οι χρηματοδοτικές ανάγκες υπολογίζεται να ικανοποιηθούν μέσω δανείων από τον ΕΜΣ και το ΔΝΤ.  Παράλληλα, προγραμματίζεται η συνέχιση της ανανέωσης βραχυπρόθεσμου δανεισμού ύψους περίπου €1 δις και η ανανέωση του χρεογράφου ύψους €1,99 δις που είχε εκδοθεί το 2012 για τις ανάγκες ανακεφαλαιοποίησης της Λαϊκής Τράπεζας.