Η αναφορά στο μνημόνιο που καταδείκνυε ενδεχόμενο κούρεμα καταθέσεων επιδέχεται πολλών ερμηνειών αλλά αποτελούσε μία ένδειξη πρόθεσης, ανέφερε στην ερευνητική επιτροπή για την οικονομία ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης.
Σε σχέση με την άποψη που εξέφρασε η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα την 1η Φεβρουαρίου και στην οποία αναφερόταν ξεκάθαρα η λύση της διάσωσης με ιδία μέσα, ο πρόεδρος της Δημοκρατίας ανέφερε πως δεν γνωρίζει το συγκεκριμένο έγγραφο.
Στις συναντήσεις τους Μ. Σαρρή τον Μάρτιο, λέχθηκε για πρώτη φορά πως όλα μπορούσε να είναι στο τραπέζι. Αποτελούσε πολιτική της κυβέρνησης ότι δεν θα αποδεχόμασταν πρόθεση απομείωσης των καταθέσεων, πρόσθεσε ο Ν. Αναστασιάδης.
Κανείς δεν μας ενημερωσε, ως όφειλαν εκείνοι που γνώριζαν για το ενδεχόμενο συνεισφοράς των καταθετών, ώστε τουλάχιστον να μην είμασταν κάθετοι στις τοποθετήσεις μας για το θέμα, πρόσθεσε ο Ν. Αναστασιάδης.
Σε σχέση με το διάγγελμα του τον Μάρτιο του 2013 και τις αναφορές που έκανε τότε, σχολίασε πως βρέθηκε εμπρός του διλήμματος να πει ένα ωρωικό όχι για μερικά 24ωρα ή να πάρει στάση ευθύνης και να αποφασίσει να αναλάβει πλήρως το πολιτικό κόστος έστω κι αν ανήκε αλλού.
«Μας ειπώθηκε πως αν δεν γινόταν αποδεκτή η απομείωση των καταθέσεων τόσο για εξασφαλισμένους όσο και για μη εξασφαλισμένους καταθέτες, η ευρωπαϊκή κεντρική τράπεζα θα διέκοπτε την έκτακτη ρευστότητα στις τράπεζες». Ο κ. Ασμούσεν της ΕΚΤ, πρόσθεσε, είπε πως θα έδινε οδηγίες να παραμείνουν οι τράπεζες κλειστές. Παράλληλα, πρόσθεσε, το κράτος ήταν υποχρεωμένο να καταβάλει ποσό 19,7δις στους εξασφαλισμένους καταθέτες, να αποπληρώσει ποσό 11δις στον ELA και να εξοφλήσει δημόσιο τέλος 4δις μέχρι τον Ιούλη κι άλλα. Το κράτος έπρεπε να καταβάλει 36δις ευρώ συνολικά ανέφερε και πρόσθεσε όλα τα οδυνηρά συνεπακόλουθα όπως η ανεργία, η μη ικανότητα αγοράς αναλωσίμων κι άλλα.
Σε σχέση με ανακοίνωση της γερμανικής προσβείας ότι ο Ν. Αναστασιάδης πρότεινε το κούρεμα και των μη εξασφαλισμένων καταθέσεων, απάντησε πως δεν θέλει να μπει σε διαμάχη με μια χώρα για ευνόητους λόγους αν και απάντησε πως έστειλε σχετική επιστολή στη γερμανική πρεσβεία. Ανέφερε πως ήταν η ευρωπαϊκή επιτροπή που πρότεινε κούρεμα των εξασφαλισμένων καταθετών. Ακόμα κι αν η κυβέρνηση της Κύπρου πρότεινε το κούρεμα των εξασφαλισμένων καταθετών αφού λένε ότι είναι παράνομο γιατί το αποδέχθηκαν;, διερωτήθηκε. Η αλήθεια είναι πως οι όποιες προτάσεις ήταν πρωτοβουλία του διευθυντηρίου του Eurogroup την οποία υιοθετούσαν και τα μέλη του.
Σε σχέση με το ενδεχόμενο διακοπής του ELA ζήτησα από τον διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας να με ενημερώσει ενώ η πρώτη πράξη που έκανα μόλις ανέλαβα καθήκοντα ήταν να στείλω επιστολή στον διοικητή και να του ζητήσω ενημέρωση και στοιχεία για την κατάσταση του τραπεζικού συστήματος, σημείωσε ο Νίκος Αναστασιάδης.
Στις 4 μαρτίου μου επιδόθηκε η απάντηση του διοικητή χωρίς να αναφέρεται πουθενά το ενδεχόμενο κουρέματος, πρόσθεσε. «Πήγαμε αρκούντως προετοιμασμενοι τον Μάρτιο και θέλω να είναι ενήμερη η Επιτροπή γι’ αυτό».
Η Ελλάδα προσπαθούσε να βοηθήσει αλλά για να είμαστε ειλικρινείς ήταν και η ίδια σε άσχημη κατάσταση και δεν μπορούσε να ασκήσει τα δικαιώματά της ως μέλος, απάντησε σε σχετική ερώτηση ο Ν. Αναστασιάδης.
Μας λέχθηκε πως δεν είναι η ίδια χώρα που υπό κατοχή έγινε αποδεκτή στην ευρωζώνη με θαυμαστικά;, ήταν η απάντηση που λάβανε όταν έθεσαν το θέμα της κατοχής της χώρας. Εδώ μιλούμε με οικονομικούς όρους και αυτή η χώρα εντάχθηκε με επιτυχία στην ΕΕ και στην Ευρωζώνη, ήταν η απάντηση που λαμβάναμε, πρόσθεσε.
Σε σχέση με το θέμα της συμμετοχής των καταθετών, εξήγησε, επεσήμανα στην Ευρώπη πως ήταν μία πρακτική που δεν αφαρμόστηκε ποτέ στο παρελθόν και η Κύπρος δεν προσφερόταν για πειραματόζωο. Το τραπεζικό σύστημα ήταν μεγάλο μεν, αλλά όχι μεγαλύτερο άλλων χωρών που εντάχθηκαν στο πρόγραμμα στήριξης. Η απάντηση ήταν πως το ευρύτερο καλό προηγείται του ατομικού. «Ήταν προειλημμένη απόφαση και επειδή δεν λάβαμε έγκαιρα μέτρα θεώρησαν πως ήταν η ευκαιρία να εφαρμόσουν κάτι που δεν εφάρμοσαν ποτέ προηγουμένως».
Δεν είχαμε χρόνο για να ζητήσουμε παραπομπή σε ευρωπαϊκά δικαστήρια. Ασκήθηκαν πιέσεις χωρίς προηγούμενο. Μας έβαλαν το πιστόλι στον κρόταφο, πρόσθεσε.
Αναφορά έγινε και σε επιστολή στον γενικό διευθυντή του ΥΠΟΙΚ Χρίστο Πατσαλίδη με την οποία του ζητούσε να τον εφοδιάσει με στοιχεία για το ποιος λειτουργός έδωσε οδηγίες στην νομική υπηρεσία να ετοιμάσει νομοσχέδιο για το κούρεμα καταθέσεων. Ο κ. Πατσαλίδης, σύμφωνα με τον Γ. Πική αποτάθηκε σε διευθυντές του υπουργείου Οικονομικών για τα στοιχεία και ετοίμασαν στοιχεία στα οποία ανέφεραν πως όλα έγιναν μετά από συνεννόηση και οδηγίες του υπουργού Οικονομικών (Μ. Σαρρή) και σε κάποιες περιπτώσεις σε γνώση του Προέδρου.
Ο Νίκος Αναστασιάδης αναφέρθηκε σε συνάντηση στις 15 Μαρτίου της κυπριακής αντιπροσωπείας που αποτελείτο από τους Α. Χαραλάμπους, Α. Τρόκκο, Α. Σκλάβο, την κυρία Προκοπίου Β.διευθύντρια της ΚΤ κ. Ajay Rawal των Α&Μ και με τον G. Koopman της τρόικας.
Kατά τη διάρκεια της συνάντησης και ενόψει της σθεναρής αντιδρασης της κυπριακής αντιπροσωπείας ο κ. Κουπμαν ξεκαθάρισε οτι οι μέτοχοι και οι κάτοχοι αξιογραφων θα έπρεπε να υποστούν πλήρη απομείωση δηλαδη θα έχαναν το 100% των περιουσιακών στοιχείων και δεν υπήρχε οποιοδήποτε περιθώριο διαπραγμάτευσης.
Μετά τη συνάντηση ο κ. Κουπμαν απέστειλε ηλεκτρονικό μήνυμα στον κ. Τρόκκο με κοινοποιήση στον κ. Χαραλάμπους και στον Μάρτεν Βερβει της ΕΕ σχετικά με δική του άτυπη εισήγηση για φορολόγηση των τόκων επί των καταθέσεων προκείμενου να διασφαλίσει την εξεύρεση επιπλέον ποσούν ?3 δισ. για άμεση εξασφάλιση της αξιοπιστίας των κυπριακών προτάσεων.
Συγκεκριμένα αναφέρθηκε σε επιβολή φορολογίας ισοποίησης με το 5% των καταθέσεων των εισπρακτέων τόκων και η οποία θα καταβάλλετο σε περίοδο που δεν θα υπερέβαινε τα δύο χρόνια. Το ηλεκτρονικό αυτό μηνυμα διαβιβάστηκεστον Γ.Παντελή από τον Α. Χαραλάμπους. Ο Γ. Παντελή με βάση οδηγίες του ΥΠΟΙΚ Μ.Σαρρή άρχισε την εξέταση των νομικών πτυχών μας τέτοιας πρότασης και ακολούθως την προετοιμασία σχετικού νομοσχεδίου με τη βοήθεια της νομικής υπηρεσίας.
Να σημειωθεί ότι παρά το γεγονός οτι δεν είχα ενημέρωση από τον κ. Σαρρή, η πρωτοβουλία του ήταν μέσα στις προσπάθειες για εξευρεση εναλλακτικών προτάσεων προς αποφυγή τω θέσεων του ΔΝΤ. Η δυστυχώς η άτυπη πρόταση του κ. Κούπμαν δεν έγινε αποδεκτή ούτε από την ίδια ΕΕ και ως εκ τούτου δεν προωθήθηκε περαιτέρω λόγω των έντονων διαφωνιών του ΔΝΤ.
Η λύση αυτή δεν είχε καμία σχέση με την απόφαση που πάρθηκε στο Eurogroup για κούρεμα καταθέσεων, πρόσθεσε.
Από την μέρα που ανέλαβε την εξουσία, είχε τρεις συνομιλίες με τον κ. Σαμαρά και από τις διεργασίες που έγιναν για πώληση των παραρτημάτων των κυπριακών τραπεζών απέφεραν όφελος 325εκ. ευρώ, υποστήριξε.
Από τον διοικητή ενημερώθηκε πως ο Μιχάλης Σάλλας αξίωνε να λάβει μόνο τις κερδοφόρες εργασίες των τραπεζών και στη συνέχεια σε επικοινωνία με τον Αντώνη Σαμαρά του ανέφερε πως είναι αδιανόητο κάτι τέτοιο. Ο Αντ. Σαμαράς του είπε πως θα παρέμβει για να ξεπαγώσουν οι διαπραγματεύσεις, όπως και έγινε.
Αναφερόμενος στο δεύτερο Eurogroup, όπου λέχθηκε ότι και οι δύο τράπεζες είναι αφερέγγυες είπε στον κ. Ντράγκι πως δεν δικαιούται να μιλά για αφερέγγυα Τράπεζα Κύπρου αφού έλαβε μόλις δύο δις ELA. Πως μπορείτε να ζητάτε τόσο επαχθείς όρους για ένα ποσό της τάξης των 10δις την ίδια ώρα που στη Λαϊκή και μόνο η ΕΚΤ έδωσε αντίστοιχο ποσό; Αν σας απάντησαν εσάς, άλλο τόσο μου απάντησαν κι εμένα, ήταν η χαρακτηριστική δήλωση του Προέδρου της Δημοκρατίας.
Δεν θέλω να μπω στον πειρασμό να σχολιάσω πολιτικές με τις οποίες δεν είμαι σύμφωνος, ανέφερε κληθείς να αναφέρει τι κατά την άποψη του οδήγησε τον τόπο σ’ αυτήν την κατάσταση. Μπορούν να συνοψιστούν σε ατολμία, μη ανάληψη πολιτικής ευθύνης και ιδεολογικές αγκυλώσεις. Δεν θέλω να κάνω περαιτέρω αναφορά αφού πλέον πρέπει να κτίσουμε στο μέλλον. Είναι δικό σας έργο να αποδώσετε ευθύνες, σημείωσε.
Αν και δεν ρωτήθηκε, ο Ν. Αναστασιάδης επιχείρησε να κάνει αναφορά στο θέμα των συγγενών του αλλά ο κ. Πικής του ανέφερε πως το θέμα δεν αποτελεί αντικείμενο έρευνας βάση των όρων εντολής που έχουν. Λειτουργούμε ως ορίζει ο νόμος, σημείωσε ο κ. Πικής.
Ουδεμία πληροφόρηση δεν έδωσα και ουδείς φόρος οφειλόταν, πρόλαβε να πει ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας.




