Δεν πείστηκαν οι βουλευτές της Επιτροπής Θεσμών για την ορθότητα και την αναγκαιότητα πώλησης των εργασιών των κυπριακών τραπεζών στην Ελλάδα. Αν και η συνεδρία της Επιτροπής έγινε κεκλεισμένων των θυρών, εντούτοις, σε δηλώσεις τους με το πέρας της συνεδρίας, οι βουλευτές εμφανίστηκαν πεπεισμένοι πως η πώληση έγινε σε βάρος των κυπριακών τραπεζών, του δημόσιου και του Κύπριου φορολογούμενου.

Βασικό σημείο συζήτησης ήταν τα κέρδη 3.6δις ευρώ που έδειξε η Τράπεζα Πειραιώς στα τελευταία αποτελέσματά της και τα οποία προήλθαν από την αγορά των εργασιών των κυπριακών τραπεζών στην Ελλάδα. Οι βουλευτές δεν αποδέχθηκαν την εξήγηση του μέλους της εκτελεστικής επιτροπής της τράπεζας Κωνσταντίνου Λοϊζίδη ότι τα συγκεκριμένα κέρδη υπολογίστηκαν στη λογιστική τους αξία και όχι με τις ζημιές των 3.1δις ευρώ που υπολόγισε η Pimco στο ακραίο σενάριο της αφού η τράπεζα δεν πρόλαβε να σχηματίσει ιδία γνώμη για την πραγματική αξία των δανείων αυτών.
Ενδεικτική ήταν η δήλωση του Νικόλα Παπαδόπουλου ότι δεν υπάρχουν δύο ειδών κέρδη και πως στην Ελλάδα πανηγυρίζουν.

Οι εκπρόσωποι της Κεντρικής Τράπεζας που παρέστησαν στη συνεδρία προσπάθησαν να εξηγήσουν στους βουλευτές πως επειδή δεν μπορούσαν να επιβληθούν περιοριστικά μέτρα στην Ελλάδα, αν άνοιγαν οι τράπεζες ήταν σίγουρο πως θα έφευγαν δισεκατομμύρια καταθέσεων τα οποία δεν θα μπορούσαν να αποπληρωθούν με συνέπεια να κατέρρεε ολόκληρο το σύστημα.

Σε ερωτήσεις βουλευτών γιατί έγινε αποδεκτό να χρησιμοποιηθεί το ακραίο σενάριο της Pimco το οποίο προέβλεπε απομείωση των δανείων κατά 3.1δις ευρώ στην Ελλάδα για την επόμενη τριετία, η ανώτερη λειτουργός της Κεντρικής Τράπεζας Αργυρώ Προκοπίου εξήγησε πως κάποιες από τις παραμέτρους που λήφθηκαν υπόψη για το ακραίο σενάριο σε σχέση με την ελληνική οικονομία είχαν ήδη υπερκαλυφθεί και το σενάριο δεν θεωρούνταν υπερβολικό.

Αποκαλύψεις και για VΤΒ

Κατά τη συνεδρία έγιναν αποκαλύψεις και για την πολυαναμενόμενη αλλά μη επιτευχθείσα εξαγορά της Λαϊκής Τράπεζας από τον ρωσικό κολοσσό VTB με τον οποίο γίνονταν προσπάθειες μέχρι την τελευταία στιγμή. Όπως φαίνεται να ειπώθηκε εντός της Επιτροπής, η VTB ανέθεσε στην PwC να διενεργήσει due diligence στο χαρτοφυλάκιο της Λαϊκής Τράπεζας και μόλις αντιλήφθηκε την κατάσταση του δανειακού χαρτοφυλακίου στην Ελλάδα ζήτησε αντίστοιχες κρατικές εγγυήσεις για να προχωρήσει με την αγορά. Τελικά, αν και οι διαπραγματεύσεις για το θέμα κράτησαν μέχρι την τελευταία στιγμή και την επίσκεψη Σαρρή στη Μόσχα, εντούτοις δεν έγινε κατορθωτό να επιτευχθεί συμφωνία επί του προκειμένου.

Η Ελληνική γιατί συμμετείχε;

Θέλοντας να πείσει τους βουλευτές για την αναγκαιότητα της απόφασης, ο κ. Δημητριάδης τους κάλεσε να αναρωτηθούν γιατί η Ελληνική Τράπεζα επέλεξε οικειοθελώς να συμμετάσχει στην πώληση. Προσθέτοντας ωστόσο, ότι η τράπεζα λειτούργει πολύ προληπτικά και λάμβανε ψηλές προβλέψεις για το χαρτοφυλάκιο της στην Ελλάδα σε αντίθεση με τις άλλες τράπεζες.
Η αναφορά αυτή προκάλεσε την αντίδραση του τέως προέδρου της Τράπεζας Κύπρου Αντρέα Αρτέμη ο οποίος εξέφρασε αντίθετη άποψη, ωστόσο, παρενέβη άμεσα ο ανώτερος λειτουργός της Κεντρικής Μιχάλης Στυλιανού αναφέροντας του πως η ΚΤ ενημέρωσε πολλές φορές και γραπτώς και προφορικώς την τράπεζα ότι οι εξασφαλίσεις που λάμβανε ήταν χαμηλές.

Ο Α. Αρτέμης ανέφερε στην Επιτροπή πως αν δεν γινόταν η πώληση των εργασιών στην Ελλάδα, η τράπεζα θα είχε θετικά κεφάλαια και κατά συνέπεια δεν θα μπορούσε να εφαρμοστεί ο νόμος περί εξυγίανσης τραπεζικών ιδρυμάτων.

Μετά τη συνεδρία και τα όσα ειπώθηκαν σε δηλώσεις βουλευτών η Κεντρική Τράπεζα εξέδωσε ανακοίνωση στην οποία σημείωνε πως «οι κυπριακές τράπεζες με βάση τους κανόνες της ΕΚΤ για την παροχή ELA ήταν φερέγγυες. Οι προβλέψεις για τις ζημιές της Pimco, κάτω από το ακραίο σενάριο, που αφορούν σε ορίζοντα τριών χρόνων, δεν λαμβάνονταν υπόψη για σκοπούς ισολογισμού των τραπεζών και παρά τα σημαντικά ελλείμματα κεφαλαίου, οι τράπεζες δεν θεωρούνταν αφερέγγυες διότι υπήρχε η  προοπτική της ανακεφαλαιοποίησης τους μέσα από το Πρόγραμμα Στήριξης». Υπενθυμίζεται, αναφέρει η ανακοίνωση, ότι στο προκαταρκτικό Μνημόνιο του Νοεμβρίου 2012, υπήρχε πρόνοια για ποσό €10 δις για την ανακεφαλαιοποίηση των κυπριακών τραπεζών. Με αυτό το δεδομένο, οι τράπεζες θεωρούνταν φερέγγυες. Κατά τη συνεδρίαση του Eurogroup στις 25 Μαρτίου 2013, αποφασίστηκε ότι η χρηματοδότηση της Κύπρου θα περιοριζόταν σε €10 δις και ότι κανένα ποσό από τα €10 δις δεν θα μπορούσε να χρησιμοποιηθεί για την ανακεφαλαιοποίηση της Λαϊκής Τράπεζας ή της Τράπεζας Κύπρου.

Στο πλαίσιο αυτής της απόφασης, σημειώνει η Κεντρική, περιλήφθηκε ως προϋπόθεση και η πώληση των εργασιών των δύο κυπριακών τραπεζών στην Ελλάδα. «Για την ολοκλήρωση της συμφωνίας θα έπρεπε να ληφθούν υπόψη οι προβλέψεις της Pimco για τις μελλοντικές ζημιές για τις εργασίες αυτές. Με την πώληση, οι ζημιές αυτές αναγνωρίστηκαν και περιλήφθηκαν στους ισολογισμούς των δύο κυπριακών τραπεζών, καθιστώντας τις αφερέγγυες».

Επιπρόσθετα, όταν είχε απορριφθεί η πρώτη πρόταση του Eurogroup στις 15 Μαρτίου και δεν υπήρχε η προοπτική του Προγράμματος, μέσω του οποίου θα γινόταν η ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών, τότε οι τράπεζες έπαυσαν να θεωρούνται φερέγγυες για σκοπούς παροχής ELA.

Εκείνο που χρειάζεται να τονιστεί, καταλήγει η Κεντρική, είναι ότι, υπό τις τότε περιστάσεις, δεν υπήρχε άλλη επιλογή από την πώληση των δύο κυπριακών τραπεζών στην Ελλάδα, αφού αυτό είχε τεθεί ως προϋπόθεση για την έγκριση του Προγράμματος Στήριξης της κυπριακής οικονομίας, μια απόφαση που λήφθηκε σε επίπεδο Eurogroup.

Προεδρικό discount

Όπως προκύπτει από τα όσα ειπώθηκαν στην Επιτροπή, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας Νίκος Αναστασιάδης έκανε αποδεκτό το αίτημα της Τράπεζας Πειραιώς για αύξηση του discount στην Τράπεζα Πειραιώς από 350εκ. ευρώ σε 450εκ. ευρώ υπό την προϋπόθεση ότι θα απαλειφόταν πρόνοια για ακύρωση της συμφωνίας εντός τριών μηνών αν το due diligence ήταν αρνητικό. Κάτι που τελικά έγινε αποδεκτό και από τις δύο πλευρές.