Θυσίες που μέχρι πριν μερικούς μήνες θεωρούνταν εκτός κάθε συζήτησης θα κληθεί να κάνει η κυπριακή διαπραγματευτική ομάδα μετά που την τελευταία κάθοδο της τρόικας στο νησί η οποία έκανε τη στάση της ακόμα πιο αδιάλλακτη. Η τρόικα επέστρεψε στην Κύπρο με άγριες διαθέσεις και μοναδικό κριτήριο τη βιωσιμότητα του χρέους το 2020 ή ακόμα και το 2021.

Στα πλαίσια αυτά, έθεσε στο τραπέζι ζητήματα που άπτονται ξεκάθαρα του χρηματοοικονομικού μοντέλου και τα οποία μπορεί βραχυπρόθεσμα να συνέβαλαν θετικά στην ενίσχυση των κρατικών εσόδων, ωστόσο οι επιπτώσεις θα ήταν καταστροφικές και θα διέλυαν το υφιστάμενο μοντέλο της κυπριακής οικονομίας.

Η κυβέρνηση εμμένει στη σημασία του τομέα των Υπηρεσιών προς ξένους και της διατήρησης της Κύπρου ως ελκυστικό κέντρο ξένων δραστηριοτήτων και επενδύσεων.

Οι τελευταίες πληροφορίες θέλουν την κυπριακή διαπραγματευτική ομάδα να κάνει σκληρούς συμβιβασμούς για να αποφύγει τα χειρότερα, που μπορούν να πλήξουν το status της Κύπρου σαν διεθνές κέντρο υπηρεσιών.

Οι κόκκινες γραμμές

1.    Φόρος επί των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών

Ο φόρος επί των χρηματοοικονομικών συναλλαγών γνωστός FTT (Financial Transaction Tax) αξιολογείται ως καταστροφικός για την οικονομία της Κύπρου, αφού επηρεάζει πολύ περισσότερο από την αύξηση του εταιρικού φόρου τον ρόλο της Κύπρου ως διεθνούς χρηματοοικονομικού κέντρου. Ακόμη και η αύξηση του εταιρικού φόρου κατά 2% ή και περισσότερο θεωρείται ως ηπιότερο μέτρο από τον φόρο επί των χρηματοπιστωτικών συναλλαγών. Ο εν λόγω φόρος ήδη υιοθετείται από έντεκα χώρες της Ε.Ε. (Ιταλία, Ισπανία, Εσθονία, Σλοβακία, Γαλλία, Γερμανία, Βέλγιο, Πορτογαλία, Σλοβενία, Αυστρία και Ελλάδα).

Σημειώνεται ότι οι τράπεζες στην Κύπρο πραγματοποιούν μεγάλες χρηματοπιστωτικές συναλλαγές για πελάτες τους, οι οποίες σήμερα δεν φέρουν φόρο. Είναι σημαντικό να τονιστεί ότι οι συναλλαγές που αφορούν ξένους πελάτες και ιδιαίτερα Ρώσους, θα πληγούν άμεσα με την εν λόγω φορολογία, με επακόλουθο να μην διεξάγονται πλέον μέσω Κύπρου, γεγονός που θα προκαλέσει τη φυγή ρωσικών και άλλων κεφαλαίων από την Κύπρο.

2. Κούρεμα καταθέσεων

Το κούρεμα των καταθέσεων είναι επίσης μέτρο που εντάσσεται στη «βαλίτσα» των καταστροφικών μέτρων για την οικονομία και που η κυβέρνηση επ’ ουδενί δεν αποδέχεται.  Η συγκεκριμένη πρόταση αφορά τις καταθέσεις που δεν είναι εγγυημένες από το κράτος και ξεπερνούν τις 100 χιλιάδες ευρώ. Το ΔΝΤ προωθεί το κούρεμα των καταθέσεων, ωστόσο, πέραν της ίδιας της Κύπρου έναντι του συγκεκριμένου σεναρίου τάσσεται και η Κομισιόν.

3.    Φόρος Κεφαλαιουχικών Κερδών από πώληση τίτλων

Η συγκεκριμένη πρόταση για Capital Gains Tax, δεν ξεκαθάρισε αν τέθηκε άμεσα στο τραπέζι ή αν απλώς συζητήθηκε. Πάντως, πρόκειται για μία κίνηση που θα ταρακουνήσει έντονα τις βάσεις του status διεθνές χρηματοοικονομικό κέντρο αφού ουσιαστικά κάθε πράξη πώλησης μετοχών ή άλλων τίτλων θα φορολογείται.

Οι υποχωρήσεις

1.    Εταιρικός Φόρος

Θέλοντας να αποφύγει τον φόρο επί χρηματοπιστωτικών συναλλαγών, η κυβέρνηση θυσιάζει τον εταιρικό φόρο του 10% δεχόμενη αύξηση του στο 12.5%. Πρόκειται για μία κίνηση που κρύβει κινδύνους, ωστόσο, υπάρχει η αισιοδοξία πως θα κατευναστούν οι ανησυχίες των ξένων που δραστηριοποιούνται στο νησί εάν τους προταθούν κάποιοι εναλλακτικοί τρόποι μείωσης του συνολικού φορολογικού συντελεστή που καλούνται να καταβάλουν.

2.    Φόρος Εισοδήματος

Η πρόταση αφορά για αύξηση του συντελεστή για εισοδήματα πάνω από 100χιλ. ευρώ στο 40% από 35% που είναι σήμερα. Υπενθυμίζουμε πως με τις τελευταίες τροποποιήσεις, ο ανώτατος φορολογικός συντελεστής ήταν 35% για εισοδήματα πάνω των 60χιλ. ευρώ.

3.    Έκτακτη Αμυντική Εισφορά

Την εισφορά πληρώνουν μόνο οι κάτοικοι της Κυπριακής Δημοκρατίας και η αύξηση φαίνεται να αφορά μόνο τους τόκους καταθέσεων. Προτάθηκε όπως ο συντελεστής αυξηθεί από 15% σε 20%. Υπενθυμίζουμε πως η εισφορά αυξήθηκε πριν μερικούς μήνες από 10 σε 15%.

4.    Φορολογία επί τόκου καταθέσεων

Μία εισήγηση που αρχικά γνωστοποιήθηκε από τον διοικητή της Κεντρικής Τράπεζας. Πρόκειται για φόρο που θα περιλαμβάνει και Κύπριους και ξένους καταθέτες και οι πληροφορίες τον θέλουν να ανέρχεται στο 10%. Με αυτά τα δεδομένα οι ξένες καταθέτες της κυπριακές τράπεζες θα πληρώνουν φόρο 10% ενώ οι Κύπριοι 30% αν υπολογιστεί και η έκτακτη εισφορά για την Άμυνα.

5.    Εθνικοποίηση Ταμείων Προνοίας

Το μέτρο βρέθηκε στο τραπέζι τις τελευταίες μέρες και αν και άμεσα θα συνεισφέρει σημαντικά στην εξεύρεση ενός ποσού κοντά στο 1.5δις ευρώ, σε μακροχρόνιο ορίζοντα θα δημιουργήσει ακόμα μία τεράστια βόμβα στα θεμέλια της οικονομίας ανάλογη με το πρόβλημα που υπάρχει στο Ταμείο Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Οι πληροφορίες λένε πως τέτοια κίνηση θα γίνει με την αντιπαροχή κρατικών ομολόγων και κρατικής εγγύησης. Το εγχείρημα πάντως, φαίνεται να αντιμετωπίζει και σοβαρά νομικά κωλύματα.

6.    Μετοχοποιήσεις ημικρατικών

Όπως αναφέρεται και στα building blocks Νοεμβρίου, εάν το χρέος δεν είναι βιώσιμο, τότε θα προχωρήσει το θέμα των ιδιωτικοποιήσεων. Με δεδομένο ότι η τρόικα και ειδικά το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο δεν θεωρούν το χρέους βιώσιμο η είσοδος ιδιωτών στους ημικρατικούς, ειδικά σε Cyta, Αρχή Λιμένων πρέπει να θεωρείται δεδομένη.  Και η ΑΗΚ είναι στο παιχνίδι, ωστόσο, υπάρχει μία ανησυχία για τον τρόπο που θα γίνει η εισδοχή ιδιωτών ώστε να μην υπάρξει κανένα ενδεχόμενο ενεργειακού κινδύνου.

7.    Τραπεζικό σύστημα

Η τρόικα φαίνεται να απαιτεί σμίκρυνση των τραπεζών κατά 40% ώστε το μέγεθος του συστήματος να είναι κοντά στον μέσο όρο της ευρωζώνης που είναι περίπου τέσσερις φορές το ΑΕΠ της χώρας.

Προσπάθειες καταβάλλονται και για συγχώνευση των τριών τραπεζών στην Ελλάδα ή έστω Λαϊκής και Τράπεζας Κύπρου και ανακεφαλαιοποίησή τους από το Ελληνικό ταμείο στήριξης τραπεζών έστω και κατά 50%.