Νέα δεδομένα δημιουργούνται στην αγορά εργασίας εξαιτίας της οικονομικής κρίσης. Πέραν της καλπάζουσας ανεργίας,το τελευταίο διάστημα προκύπτουν και ορισμένα άλλα στοιχεία, άκρως ενδιαφέροντα σε σχέση με την απασχόληση. (α) Οι μειωμένες ευκαιρίες που υπάρχουν σήμερα για να βρει κάποιος δουλειά, σε συνδυασμό με την αυξανόμενη ζήτηση από πλευράς εργατικού δυναμικού, οδηγούν τους κύπριους σε δουλειές, τις οποίες μέχρι σήμερα δεν είχαν στις επιλογές τους. (β) Καταγράφεται μείωση του ξένου εργατικού δυναμικού (ανειδίκευτου, το οποίο απασχολείτο κυρίως ως οικιακές βοηθοί, αλλά όχι και του δυναμικού εκείνου που εργάζεται κυρίως σε εταιρείες διεθνών δραστηριοτήτων. (γ) Οι εργοδότες είναι αυτοί που έχουν αυτοί την περίοδο το πάνω χέρι, έναντι των εργαζόμενων, δεδομένης της ανισοσκέλειας που παρατηρείται στην αγορά εργασίας με τη μειωμένη ζήτηση από πλευράς θέσεων εργασίας και της αυξημένης προσφοράς εργατικού δυναμικού για εργασία. (δ) Ο τομέας των κατασκευών έχει πληγεί σημαντικά όσον αφορά την απώλεια θέσεων εργασίας, κάτι που μεταφράζεται σε χιλιάδες ανέργων. Ταυτόχρονα, ο συγκεκριμένος κλάδος, έχει συμπαρασύρει μαζί του και επαγγέλματα τα οποία σχετίζονται άμεσα ή έμμεσα με αυτόν, όπως αρχιτέκτονες και μηχανικοί, καθώς και δουλειές που είχαν σχέση με τον ένα ή τον άλλο τρόπο με τις κατασκευές, όπως έπιπλα, αλουμίνια, είδη υγιεινής. (ε) Ο τομέας της ενέργειας αναμένεται ότι στο μέλλον θα προσφέρει αρκετές νέες θέσεις εργασίας, οι οποίες ωστόσο αναμένεται να αφορούν εξειδικευμένα τεχνικά επαγγέλματα. (στ) Η νέα τάση που παρατηρείται το τελευταίο διάστημα στην αγορά εργασίας αφορά κυρίως νεοεισερχόμενους οι οποίοι απασχολούνται με σχετικά χαμηλό μισθό σε εταιρείες διεθνών δραστηριοτήτων κυρίως για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα και για συγκεκριμένο είδος εργασίας. Με αυτό τον τρόπο οι νέοι αποκτούν εργασιακή εμπειρία, ενώ οι επιχειρήσεις διεκπεραιώνουν συγκεκριμένου είδους δουλειά με χαμηλό σχετικά κόστος.

Υπάρχουν οργανισμοί που δημιουργούν θέσεις εργασίας
ΠΟΙΟΙ ΚΛΑΔΟΙ ΠΛΗΓΗΣΑΝ ΠΕΡΙΣΟΤΕΡΟ ΑΠΟ ΤΗΝ ΑΝΕΡΓΙΑ
Η κατάσταση στην αγορά εργασίας είναι αρκετά δύσκολη. Οι άνεργοι αυξάνονται μήνα με το μήνακαι οι επιχειρήσεις η μια μετά την άλλη βάζουν λουκέτο. Ωστόσο, δεν είναι όλα μαύρα. Υπάρχουν οργανισμοί που μέσα στην κρίση συνεχίζουν να δημιουργούν θέσεις εργασίας, ενώ η προοπτική του φυσικού αερίου και η ανάπτυξη του τομέα της ενέργειας, δημιουργούν αισιοδοξία ότι στο μέλλον η κατάσταση στην αγορά εργασίας θα βελτιωθεί. ΗΦρύνη Γιακουμεττή και η Ρεβέκκα Παπαντωνίου, οι οποίες εργάζονται στις Υπηρεσίες επιλογής και πρόσληψης για πελάτες της PwC, Κύπρου, μίλησαν στην BusinessWeekly και παρέθεσαν την πραγματική εικόνα της αγοράς.

Το 2012 έκλεισε με ποσοστά ρεκόρ για την ανεργία. Σε ποιους κλάδους φαίνεται να δραστηριοποιούνται οι επιχειρήσεις εκείνες που δεν άντεξαν το βάρος της κρίσης και προχώρησαν σε απολύσεις;
Θα λέγαμε ότι επηρεάστηκαν αρκετοί τομείς, άλλοι λιγότερο και άλλοι περισσότερο. Ο τομέας του λιανικού εμπορίου και των εμπορικών εταιριών (retail) είναι κλάδοι που επηρεάστηκαν αρκετά, όπως επίσης ο ξενοδοχειακός τομέας και ο τομέας της εστίασης.
Ο κατασκευαστικός τομέας όχι μόνο επηρεάστηκε σε μεγάλο βαθμό από την κρίση, αλλά συμπαρέσυρε μαζί του και πολλούς άλλους τομείς που ήταν συνδεδεμένοι είτε άμεσα είτε έμμεσα μαζί του. Επαγγέλματα όπως οι μηχανολόγοι και οι αρχιτέκτονες, καθώς και άλλες εργασίες που έχουν να κάνουν με  έπιπλα, είδη υγιεινής, αλουμίνια και ότι έχει σχέση με τις κατασκευές έχουν επίσης επηρεαστεί σημαντικά. Ακόμα ένας τομέας που έχει επηρεαστεί είναι αυτός της εισαγωγής και εμπορίας αυτοκινήτων.
Ωστόσο, πρέπει να σημειωθεί ότι σχεδόν όλοι οι οργανισμοί στην Κύπρο επηρεάστηκαν από την κρίση είτε σε μεγάλο βαθμό είτε σε πιο μικρό, εξαιτίας  της μείωσης των πωλήσεων και κατ’ επέκταση της μείωσης των εσόδων και της ταυτόχρονης αύξησης των εξόδων.
Στην προσπάθεια τους να παραμείνουν βιώσιμοι, πολλοί οργανισμοί προχώρησαν σε αναδιάρθρωση και σε απολύσεις ατόμων.Άλλοι οργανισμοί ενδεχομένως να επέλεξαν να μην προχωρήσουν σε απολύσεις, αλλά να μειώσουν μισθούς (σε συνδυασμό με πιθανή μείωση ωρών εργασίας), να παγώσουν τις αυξήσεις και κάποια ωφελήματα.

Βλέπουμε δηλαδή ένα ευρύτερο πάγωμα στην αγορά εργασίας.
Με βάση την εμπειρία μας σίγουρα υπάρχει σημαντική μείωση στις νέες θέσεις εργασίας. Παρόλα αυτά, βλέπουμε ότι υπάρχουν και κάποιοι οργανισμοί, οι οποίοι συνεχίζουν να δημιουργούν νέες θέσεις εργασίας. Τόσο κυπριακές εταιρείες, όσο και εταιρείες διεθνών δραστηριοτήτων.Θα πρέπει να διευκρινίσουμε ωστόσο, ότι συνήθως πρόκειται για εξειδικευμένες θέσεις εργασίας.
Όταν κάποιος εξετάζει τα ποσοστά ανεργίας, θα πρέπει αυτά να εξετάζονται σε βάθος.
Θα πρέπει η ανάλυση να γίνεται τόσο ανά επαγγελματική ομάδα ή τομέα, όσο και σε επίπεδο μόρφωσης, σε επίπεδο ηλικίας και σε χρονική διάρκεια που κάποιος παραμένει άνεργος για να ληφθούν στοχευόμενα διορθωτικά μέτρα.

Εντοπίζετε να διαγράφονται νέες τάσεις στην αγορά εργασίας;
Γνωρίζουμε ότι η ομάδα των νεαρών απόφοιτων αντιμετωπίζει ιδιαίτερο πρόβλημα για εργοδότηση. Μια νέα πρακτική που έχουμε δει από κάποιους οργανισμούς είναι η εργοδότηση απόφοιτου για περίοδο έξι μηνών δίνοντας του σχετικά χαμηλό μισθό - internship. Ο εργαζόμενος έχει την ευκαιρία να αποκτήσει κάποια εργασιακή εμπειρία και η εταιρεία από την πλευρά της έχει την ευκαιρία να καλύψει κάποιες ανάγκες της με χαμηλό κόστος. Αυτή η πρακτική ωφελεί και τις δυο πλευρές.

Πόσο πραγματική είναι η εντύπωση που υπάρχει ότι αυξήθηκε η ροή ατόμων από την Ελλάδα που ψάχνουν εργασία; Έχουν απορροφηθεί στην αγορά εργασίας αυτοί που έχουν ήδη έρθει;
Υπάρχει μια σχετική αυξητική ροή ατόμων από την Ελλάδα που ψάχνουν εργασία σε διάφορους τομείς, όπως για παράδειγμα στον τομέα των πωλήσεων, στο λιανικό εμπόριο, σε ξενοδοχεία ή εστιατόρια. Υπάρχει βέβαια ενδιαφέρον Ελλαδιτών και για πιο εξειδικευμένες θέσεις εργασίας, όπως στις χρηματοοικονομικές υπηρεσίες.

Το τελευταίο διάστημα, έχουμε παρατηρήσει ότι αυξήθηκαν (όχι βέβαια σε εντυπωσιακό βαθμό), οι κύπριοι εργαζόμενοι σε δουλειές που μέχρι σήμερα απασχολούνταν κατά κύριο λόγο ξένοι. Υπάρχει όντως μια τέτοια τάση;
Ναι παρατηρούμε ότι υπάρχει αυτή η τάση. Παρατηρείται ευελιξία από μέρους των Κυπρίων και σε θέματα μισθού αλλά και σε θέματα επιλογών εργασίας.

Ακούμε αρκετά συχνά τη λέξη ανάπτυξη και την πλήρωση θέσεων εργασίας, ειδικά στον τομέα της ενέργειας. Πόσο εύκολο είναι να επιτευχθεί κάτι τέτοιο και ειδικά σε ένα τομέα που μέχρι πριν λίγο καιρό ήταν άγνωστός στην Κύπρο;
Ο τομέας της ενέργειας, ο οποίος αυτή τη στιγμή στην Κύπρο βρίσκεται σε αρχικά στάδια, αναμένεται ότι πράγματι θα δημιουργήσει νέες θέσεις εργασίας και θα συνεχίσει να αναπτύσσεται. Σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα ίσως αφορά περισσότερο τεχνικά και πιο εξειδικευμένα επαγγέλματα.Πιο άμεσα ίσως υπάρξει ζήτηση σε υποστηρικτικές θέσεις όπως θέσεις λογιστών, γραμματειακού προσωπικού, ΙΤ, απόφοιτους μηχανικούς  κλπ.
Ο τομέας των υπηρεσιών αναμένεται ότι θα συνεχίσει να δημιουργεί νέες θέσεις εργασίας. Όσον αφορά στη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας σε άλλους τομείς, αυτό θα εξαρτηθεί και από τις αποφάσεις ανάπτυξης οι οποίες θα παρθούν.

ΑΛΛΟΔΑΠΟΙ ΕΡΓΑΤΕΣ
Μειώθηκαν κατά 5.000
Η οικονομική κρίση σε συνδυασμό με τη δραματική υποχώρηση της ανάπτυξης έχει οδηγήσει στη μείωση κατά 5.000 άτομα του αριθμού των αλλοδαπών απασχολουμένων στην Κύπρο κατά το 2012. Σύμφωνα με τα στοιχεία του Κλάδου Στατιστικής των Υπηρεσιών Κοινωνικών Ασφαλίσεων, ο μέσος αριθμός των αλλοδαπών εργαζομένων το 2012 ήταν 57.000 σε σύγκριση με 62.000 το 2011.
Η συντριπτική πλειονότητα των αλλοδαπών εργάζεται στα νοικοκυριά ως οικιακές βοηθοί και το 2012 ο αριθμός τους κατέγραψε περιορισμένη μείωση στις 24,8 χιλιάδες από 25,7 χιλιάδες το 2011.
Ειδικότερα, σύμφωνα με τα στοιχεία του Υπουργείου Εργασίας, ο μέσος αριθμός αλλοδαπών εργαζομένων κατά το 2012 στο χονδρικό και στο λιανικό εμπόριο ήταν 6.367, στη γεωργοκτηνοτροφία 3.816, στα εστιατόρια 3.453, στις κατασκευές 3.374 και στη διαχείριση ακίνητης περιουσίας 2.065 άτομα.
Κατά το Υπουργείο Εργασίας η μείωση της συμμετοχής των αλλοδαπών στην κυπριακή οικονομία αποδίδεται σε ένα βαθμό και στην υιοθέτηση αυστηρότερων μέτρων στην παραχώρηση αδειών απασχόλησης για εργοδότηση αλλοδαπών και στη μη ανανέωση υφιστάμενων αδειών, λόγω της αυξανόμενης ανεργίας. Ως γνωστόν, το Υπουργείο Εργασίας έχει υιοθετήσει πάγωμα της πολιτικής αδειοδότησης αλλοδαπών, με εξαίρεση ορισμένα επαγγέλματα, για τα οποία απαιτούνται εξειδικευμένες γνώσεις (εξωτικές κουζίνες).
Κατά γεωγραφική κατανομή η Λευκωσία συγκέντρωνε την πλειονότητα των αλλοδαπών με 25.244 άτομα (μέσος όρος) και ακολουθούσε η Λεμεσός με 16.055, η Λάρνακα με 7.500, η Πάφος με 5.622 και η Αμμόχωστος με 2.698.