Την ιδιαίτερα ανησυχητική κατάσταση που επικρατεί στην αγορά αυτοκινήτου τα τελευταία τέσσερα χρόνια αποτυπώνει με ιδιαίτερα έντονο τρόπο σε συνέντευξη που παραχώρησε στη Business Weekly, ο Πρόεδρος του Συνδέσμου Εισαγωγέων Μηχανοκινήτων Οχημάτων (ΣΕΜΟ) Αλέξανδρος Διογένους.

Μεταξύ άλλων, τονίζει και ταυτόχρονα προειδοποιεί ότι  εάν τα πράγματα συνεχίσουν να κινούνται με τον έντονα πτωτικό ρυθμό που κινούνται τα τελευταία τέσσερα χρόνια, από μόνες τους οι εξαγορές και οι συγχωνεύσεις δεν θα είναι αρκετές για να σώσουν εταιρείες και θέσεις εργασίας. Ερωτηθείς μάλιστα για το θέμα των απολύσεων, σημειώνει ότι αναμένεται και συνέχεια, διότι η παρατεταμένη συρρίκνωση του κλάδου μεταφέρεται σταδιακά από τα τμήματα πωλήσεων και μάρκετινγκ των μελών, στα γκαράζ, την πώληση εξαρτημάτων κ.λπ.

Μήνα με το μήνα η Στατιστική Υπηρεσία ανακοινώνει νέες μειώσεις στις εγγραφές ιδιωτικών αυτοκινήτων σαλούν. Η κατάσταση αυτή συνεχίζεται εδώ και καιρό. Πότε προβλέπετε να σταματήσει;
Είναι γεγονός ότι η αγορά αυτοκινήτου βρίσκεται σε μια συνεχή πτωτική πορεία από το 2009. Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία, τους πρώτους επτά μήνες του 2012 οι εγγραφές καινούργιων σαλούν υποχώρησαν στις 6.679, έναντι 14.043 το πρώτο επτάμηνο του 2008. Καταγράφεται δηλαδή μια μείωση 52%. Με αυτά τα δεδομένα και χωρίς τη λήψη αποφασιστικών μέτρων προς την κατεύθυνση της ενθάρρυνσης των καταναλωτών, δεν είμαστε αισιόδοξοι ότι μπορεί να επέλθει ανάκαμψη στον κλάδο, ιδιαίτερα όσο παρατείνεται η αβεβαιότητα, η ανασφάλεια, θα έλεγα και η αναποφασιστικότητα για την πορεία της κυπριακής οικονομίας στο σύνολό της. Επίσης μας επηρεάζει έντονα το θέμα της έλλειψης ρευστότητας στην αγορά καθότι δυσκολεύει τους υποψήφιους πελάτες μας που ψάχνουν να χρηματοδοτήσουν την αγορά αυτοκινήτου. Άρα είναι κρίσιμο για μας να εξομαλυνθεί η κατάσταση με τις τράπεζες για να μπορέσουν να συνεχίσουν να διαδραματίζουν το συστημικό τους ρόλο στην αγορά.

Η συνεχιζόμενη μείωση έχει αναπόφευκτα αρνητικές επιπτώσεις στους εισαγωγείς. Έχετε υπολογίσει πόση ήταν η μείωση των εσόδων των μελών σας;
Από τα στοιχεία που ήδη σας ανέφερα, ο καθένας μπορεί να διαπιστώσει το μέγεθος των απωλειών. Συγκεκριμένα στοιχεία για τα έσοδα των μελών μας δεν διαθέτουμε, όμως μόλις πρόσφατα δημοσιεύτηκε στον Τύπο ότι το κράτος έχει χάσει τα τελευταία τρία χρόνια περίπου €300 εκατομμύρια από την αγορά αυτοκινήτου. Αν σ’ αυτό το ποσό προσθέσουμε και τις ζημιές του 2012 είναι βέβαιο ότι οι συνολικές απώλειες της τετραετίας θα ξεπεράσουν κατά πολύ τα €400 εκατομμύρια.

Αναγκαστήκατε να προχωρήσετε σε απολύσεις προσωπικού ή σε άλλα μέτρα, ώστε να αντισταθμιστεί αυτή η απώλεια;
Δυστυχώς ναι. Παρ’ όλες τις προσπάθειές που κατέβαλαν τα μέλη μας για να αποφύγουμε τις απολύσεις, αντιλαμβάνεστε ότι αυτό είναι αδύνατο όταν χάνεις πέραν του 50% του κύκλου εργασιών σου. Και πολύ φοβάμαι ότι θα υπάρξει και συνέχεια διότι η παρατεταμένη συρρίκνωση του κλάδου μεταφέρεται σταδιακά από τα τμήματα πωλήσεων και μάρκετινγκ των μελών μας, στα γκαράζ, την πώληση εξαρτημάτων κ.λπ.

Από την πλευρά των εισαγωγέων γίνονται κινήσεις για προσέλκυση αγοραστών;
Θα έλεγα ότι κάνουμε ό,τι είναι ανθρωπίνως δυνατό, τόσο προς την πλευρά των καταναλωτών, όσο και προς τους εργαζόμενούς μας, με στόχο την αντιμετώπιση των συνεπειών της κρίσης. Από το 2008 καταγράφεται συνεχής πτώση των τιμών και μεγάλες προσφορές. Παράλληλα καταβάλλουμε μεγάλες προσπάθειες για να διατηρηθούν οι θέσεις εργασίας στον κλάδο. Μέσα σ’ αυτό το πολύ αρνητικό κλίμα, ετοιμαζόμαστε να οργανώσουμε, από τις 16 μέχρι τις 21 Οκτωβρίου, την έκθεση  motorshow 2012. Παρότι η έκθεση συνεπάγεται ένα πολύ μεγάλο κόστος για τις εταιρείες μέλη μας εντούτοις πιστεύουμε ότι πρέπει να γίνει για τόνωση του ενδιαφέροντος της αγοράς και για να μην πέσουμε στον φαύλο κύκλο της εσωστρέφειας. Κάνουμε, επαναλαμβάνω, ότι μπορούμε. Όμως νιώθουμε ότι οι δυνάμεις μας έχουν εξαντληθεί, γι’ αυτό ζητάμε από το κράτος να συνδράμει με τρόπο που και το ίδιο και οι εργαζόμενοι και το σύνολο της οικονομίας θα επωφεληθούν.

Μιλήσατε πριν για την ανάγκη λήψης μέτρων. Ποια πρακτικά μέτρα εισηγείστε για να αναστραφεί αυτή η κατάσταση;
Εδώ και τρία χρόνια προσπαθούμε να πείσουμε την κυβέρνηση να προωθήσει ένα δυναμικό σχέδιο απόσυρσης παλιών οχημάτων και αντικατάστασής τους με καινούργια πιο φιλικά προς το περιβάλλον. Έχουμε παρουσιάσει πολύ συγκεκριμένα στοιχεία σύμφωνα με τα οποία το κράτος από κάθε καινούργιο αυτοκίνητο που πωλείται εισπράττει σαφώς περισσότερα από τα €1.800 που προσέφερε στο παρελθόν  ως κίνητρο για απόσυρση. Έχει αποδειχθεί μέσα από το τελευταίο σχέδιο απόσυρσης ότι υπάρχουν χιλιάδες συμπολίτες μας που διαθέτουν οχήματα πέραν των 15 χρόνων οι οποίοι είναι έτοιμοι να αξιοποιήσουν ένα τέτοιο σχέδιο για να τα αποσύρουν και να τα αντικαταστήσουν με καινούργια. Είναι επίσης γνωστό ότι χώρες που προώθησαν τέτοια σχέδια, μάλιστα για απόσυρση πολύ νεώτερων οχημάτων (10-12 χρόνων) κατάφεραν να ανακόψουν την πτωτική πορεία της αγοράς τους.

Το τελευταίο σχέδιο απόσυρσης γιατί δεν απέδωσε τα αναμενόμενα;
Έχετε δίκαιο ότι το σχέδιο που προωθήθηκε το 2011 δεν επέδρασε παρά κατ’ ελάχιστο στην πορεία των πραγμάτων. Πιστεύουμε ότι το ποσό των €2 εκατ. που διατέθηκε ήταν μηδαμινό μπροστά στο μέγεθος των απωλειών ενώ αρνητικά επέδρασε και η μεγάλη χρονική περίοδος που είχαν στη διάθεσή τους οι πολίτες των οποίων οι αιτήσεις είχαν εγκριθεί. Γι’ αυτό εμείς υποστηρίζουμε ότι πρέπει να προωθηθεί άμεσα ένα νέο σχέδιο απόσυρσης, το οποίο να θέτει πιο σύντομη χρονική περίοδο εξάσκησης του δικαιώματος, αλλά ακόμα και φιλοσοφία «όποιος προλάβει» (φτάνει να πληροί τα κριτήρια). Από τη στιγμή που το κράτος, από κάθε αυτοκίνητο θα εισπράττει περισσότερα και στη συνέχεια θα επιστρέφει το ποσό των €1.800, δεν θα έπρεπε το όλο θέμα να προσεγγίζεται με τη λογική της εκταμίευσης οποιουδήποτε κονδυλίου από τα ταμεία του κράτους.

Πρόσφατα αντιδράσατε έντονα στο νομοσχέδιο που προωθείται στη Βουλή το οποίο προβλέπει δραστικές μειώσεις του τέλους εγγραφής όλων των μεταχειρισμένων οχημάτων που μεταφέρονται στην Κύπρο από άλλα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης;
Αντιδράσαμε γιατί δυστυχώς, για μιαν ακόμη φορά, διαπιστώνουμε ότι επιλέγηκαν οι πιο εύκολες και πρόχειρες λύσεις, χωρίς να συνυπολογίζονται όλες οι επιπτώσεις. Αντιδράσαμε γιατί τυχόν ψήφιση αυτής της ρύθμισης από τη Βουλή θα επιφέρει καίριο πλήγμα στην ήδη ταλαιπωρημένη αγορά καινούργιου αυτοκινήτου και κατ’ επέκταση στα έσοδα του κράτους, ενώ το μόνο που θα επιτύχει θα είναι να κατακλυστεί και πάλι η αγορά από χιλιάδες εισαγόμενα μεταχειρισμένα αυτοκίνητα. Ελπίζουμε ότι οι βουλευτές θα λάβουν σοβαρά υπόψη ότι από την αγορά μεταχειρισμένου αυτοκινήτου το κράτος ήδη στερείται σημαντικά έσοδα από τη μη καταβολή ΦΠΑ και από το μειωμένο φόρο κατανάλωσης και ότι θα δημιουργηθούν συνθήκες άδικου και αθέμιτου ανταγωνισμού στην εγχώρια δευτερογενή αγορά, δηλαδή σε βάρος των καταναλωτών που θα επιδιώξουν να πωλήσουν το δικό τους μεταχειρισμένο αυτοκίνητο. Επίσης, θα πρέπει κάποια στιγμή να προβληματιστούμε για το γεγονός ότι ήδη στους κυπριακούς δρόμους κυκλοφορούν χιλιάδες ρυπογόνα οχήματα ο μέσος όρος ηλικίας των οποίων είναι κατά πολύ ψηλότερος από τον αντίστοιχο ευρωπαϊκό.

ΑΝΗΣΥΧΙΑ ΓΙΑ ΠΟΘΕΝ ΕΣΧΕΣ
Βλέπετε να υπάρχει αλλαγή στις προτιμήσεις των καταναλωτών, όσον αφορά στα αυτοκίνητα που αγοράζουν λόγω της οικονομικής κρίσης; Προτιμούνται τα αυτοκίνητα μικρού κυβισμού, αυτά με χαμηλούς ρύπους, ή εξακολουθούν να «κινούνται» στο παζάρι και τα αυτοκίνητα μεγάλου κυβισμού;
Είναι γεγονός ότι οι καταναλωτές, σε περιόδους κρίσης, στρέφονται σε πιο οικονομικές επιλογές, κυρίως όσον αφορά στο καινούργιο αυτοκίνητο. Αυτός είναι κι ένας από τους λόγους για τους οποίους μας ανησυχεί η προσπάθεια εφαρμογής πόθεν έσχες για την αγορά αυτοκινήτου αξίας πέραν των €50.000. Η ανησυχία έγκειται στον κίνδυνο οι ελάχιστες σήμερα πωλήσεις τέτοιων αυτοκινήτων, από τις οποίες το κράτος εισπράττει σαφώς περισσότερα, να εκμηδενιστούν. Πιστεύουμε επίσης ότι αυτό το μέτρο θα ωθήσει περισσότερους καταναλωτές στην αγορά εισαγόμενου μεταχειρισμένου οχήματος, όπου σαφώς πιο εύκολα μπορούν να γίνουν υποτιμολογήσεις ή άλλες παρατυπίες σε σχέση με την πραγματική αξία των οχημάτων, ενώ το κράτος δεν θα εισπράττει ούτε ΦΠΑ.

Αναμένετε να υπάρξουν και άλλες συγχωνεύσεις ή εξαγορές στον κλάδο, όσον αφορά στις αντιπροσωπείες αυτοκινήτων;
Δεν θα ήθελα να προβώ σε τέτοιες προβλέψεις. Συνήθως αυτές τις διεργασίες τις διευκολύνει και κάποτε τις επιβάλλει η ίδια η πορεία της αγοράς. Εκείνο που είναι σαφές για εμάς είναι ότι εάν τα πράγματα συνεχίσουν να κινούνται με τον έντονα πτωτικό ρυθμό που κινούνται τα τελευταία τέσσερα χρόνια, από μόνες τους οι εξαγορές και οι συγχωνεύσεις δεν θα είναι αρκετές για να σώσουν εταιρείες και θέσεις εργασίας.