Από την πρώτη μέρα που διορίστηκε η Επιτροπή, ολόκληρη η κυπριακή επικαιρότητα μοιάζει με μιαν «ανοιχτή δίκη», αφού το κυρίαρχο θέμα δεν έπαψε στιγμή να είναι ποιοι και πόσο φταίνε για την οικονομική καταστροφή…

 

· Τραγική ειρωνία: οι ποινικές ανακρίσεις... εμποδίζουν την έρευνα 

· Την πρώτη φορά η «έρευνα Alvarez & Marsal» προσπέρασε τη Λαϊκή Τράπεζα, τώρα θα «εξαιρεθεί» ξανά λόγω... ποινικών ανακρίσεων; 

· Το κλήμα ήταν στραβό από την αρχή, μήπως όμως το έφαγε ο... υπερβάλλων ζήλος Καρογιάν;

 

Στην αρχή έχασε το ένα από τα τρία μέλη της και έγινε αντικατάσταση. Στη συνέχεια έχασε άλλον έναν και έγινε ξανά αντικατάσταση. Έπειτα «έχασε» και έναν από τους ειδικούς εμπειρογνώμονες που θα τη βοηθούσαν. Τώρα μοιάζει να χάνει και το έδαφος κάτω από τα πόδια της…

 

Η Ερευνητική Επιτροπή, που διόρισε σχεδόν αμέσως μετά την ανάληψη των καθηκόντων του ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, δεν ξεκίνησε με τους καλύτερους οιωνούς. Ταυτόχρονα, όμως, υπήρχαν πολύ μεγάλες προσδοκίες για το έργο της. Από την πρώτη μέρα που διορίστηκε η Επιτροπή, ολόκληρη η κυπριακή επικαιρότητα μοιάζει με μια «ανοιχτή δίκη», αφού το κυρίαρχο θέμα δεν έπαψε στιγμή να είναι ποιοι και πόσο φταίνε για την οικονομική καταστροφή.

 

Μια ολόκληρη χώρα, που υποφέρει ολοένα και περισσότερο, ψάχνει να βρει απαντήσεις και ονοματεπώνυμα στο «γιατί;». Οι αποκαλύψεις δίνουν και παίρνουν, οι καταγελίες και οι υποψίες έγιναν μέρος της καθημερινότητας. Την ίδια ώρα ο πρωταγωνιστής του σίριαλ, η «καθ’ ύλην αρμόδια» Ερευνητική Επιτροπή μοιάζει να κινείται με ρυθμούς χελώνας και κάποτε… εκτός κλίματος.

 

Για βδομάδες τώρα ασχολήθηκε με πρώην υπουργούς, τεχνοκρατικά στελέχη του Δημοσίου και πολιτικά πρόσωπα, χωρίς να έχει μπει ακόμα στην ουσία. Δεν πρόλαβαν να αγγίξουν τις τράπεζες, ούτε και τον περίφημο «εποπτικό τομέα», για τον οποίο διαμαρτύρεται τόσο έντονα το ΑΚΕΛ. Ενώ μετέωρο παραμένει το ερώτημα εάν θα εξετάσουν και την εποπτεία των τελευταίων δώδεκα μηνών των Τραπεζών, την ώρα που ο νυν Διοικητής βρίσκεται στη θέση του και παίζει κεντρικό ρόλο στην εφαρμογή του Μνημονίου και την αναδιάρθρωση των τραπεζών.

 

Μέχρι που έσκασε η βόμβα...

 

Η τελευταία απόφαση της Επιτροπής έσκασε σαν πραγματική «βόμβα μεγατόνων». Εξαιρώντας από τις αρμοδιότητές της υποθέσεις που έχουν οδηγηθεί στα δικαστήρια, ουσιαστικά, όπως πολλοί υπογράμμισαν, «αυτοαναιρέθηκε». Το εκπληκτικό είναι μάλιστα ότι αποφασίζοντας («κατά πλειοψηφία 2:1») να αποφύγει να αναμιχθεί σε υποθέσεις που θα δικάζονται, πρώτον αναιρεί προηγούμενη γνωμάτευση και διαβεβαίωση ότι «μπορεί να κινείται παράλληλα με δικαστικές διαδικασίες» και, δεύτερο, αφήνει εκτός ερευνών τη μεγαλύτερη πέτρα του σκανδάλου, που είναι τα όσα έγιναν στη Λαϊκή Τράπεζα.

 

Είναι μάλιστα η δεύτερη φορά που η τράπεζα αυτή, που επιβάρυνε την Κύπρο με πολλά δισεκατομμύρια (ELA), μένει εκτός ερευνών. Την ίδια «παράλειψη» είχε κάνει ο οίκος Alvarez & Marsal, παραβιάζοντας μάλιστα τους όρους εντολής που φέρεται να είχε πάρει από την Κεντρική Τράπεζα. Εξάλλου εκείνο το ζήτημα ήταν αντικείμενο και μιας ενδιάμεσης «κοινοβουλευτικής δίκης». Αφού η Επιτροπή Θεσμών της Βουλής κλήθηκε να αποφανθεί κατά πόσον ο Διοικητής είχε παραπλανήσει τη Βουλή, όταν διαβεβαίωνε γραπτώς τον Πρόεδρό της πως η έρευνα που παρήγγειλε κάλυπτε και τη Λαϊκή Τράπεζα, ενώ αυτό δεν συνέβη ποτέ.

 

Πρόσθετη περιπλοκή στο παζλ των ευθυνών είναι ότι την απόφαση «αυτοκατάργησης» την πήρε η Επιτροπή, αφού, λίγες μέρες πριν, ο Πρόεδρος του ΔΗΚΟ κατέθεσε φάκελο με στοιχεία και καταγγελίες στον Γενικό Εισαγγελέα. Η πρωτοβουλία εκείνη του Μάριου Καρογιάν, που στην αρχή χειροκροτήθηκε, τώρα φαίνεται να είναι και η αιτία που περιορίζει σχεδόν στο μηδέν την ειδική Ερευνητική Επιτροπή.

 

Πρόσθετη λεπτομέρεια, που κάνει το έδαφος ακόμα περισσότερο ολισθηρό, είναι ότι τα στοιχεία που έχει προσκομίσει ο Μάριος Καρογιάν φαίνεται να τα έχει πάρει από το Πόρισμα της έρευνας της Alvarez&Marsal! Ενώ ο Γενικός Εισαγγελέας, που την πρώτη μέρα μετά τη συνάντησή του με τον Πρόεδρο του ΔΗΚΟ δήλωσε ότι θα διορίσει ποινικούς ανακριτές, τις επόμενες μέρες ξεκαθάρισε ότι δεν πίστεψε ποτέ σ’ αυτήν τη διαδικασία και περίπου «αναγκάστηκε» να προχωρήσει έτσι, για να μην του μείνει η ρετσινιά…

 

Βασανιστικά ερωτήματα

 

Πρώτον, γιατί ο Πέτρος Κληρίδης δεν είχε κινηθεί νωρίτερα, αφού ήταν ο πρώτος που είχε λάβει γνώση των όποιων πορισμάτων της έρευνας των Alvarez&Marsal;

 

Δεύτερο, γιατί η Ερευνητική Επιτροπή δεν εξέτασε τα ευρήματα εκείνης της έρευνας, πριν ακόμα πάρει πρωτοβουλία κάποιο πολιτικό πρόσωπο;

 

Τρίτο, αν ήταν (που ήταν) ημιτελής ή μερική μόνο η έρευνα που έκανε ο ξένος οίκος για λογαριασμό της Κεντρικής, γιατί ο Πρόεδρος του ΔΗΚΟ αποφάσισε να χρησιμοποιήσει ευρήματα εκείνης της έρευνας, υπερσκελίζοντας τη λειτουργία της Ερευνητικής Επιτροπής που διόρισε ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας;

 

Τέταρτο, και αν ο Μάριος Καρογιάν έκανε με δική του πρωτοβουλία απλώς μια «κίνηση εντυπωσιασμού», γιατί τον ακολούθησε αμέσως ο Πρόεδρος Αναστασιάδης, ζητώντας από τον Γενικό Εσιαγγελέα να διορίσει ποινικούς ανακριτές;

 

Πέμπτο, αν η Ερευνητική Επιτροπή έχει «αυτοναναιρεθεί», ενώ ταυτόχρονα η Βουλή έχει παραιτηθεί από τη φιλοδοξία να κάνει κάποια κοινοβουλευτική έρευνα και ο ίδιος ο Γενικός Εισαγγελέας δεν φάνηκε να πείθεται από τη διαδικασία που ο ίδιος ξεκίνησε διορίζοντας ποινικούς ανακριτές, τότε ποιος και πώς θα κάνει τελικά την έρευνα;

 

Έκτο, μπροστά σε τόσο προφανείς και βαριές ευθύνες που αναφύονται διαρκώς, γιατί χρειάζεται ειδική επιτροπή ή διαδικασία; Δεν μπορούσε να δουλέψουν αυτεπάγγελτα διαδικασίες απόδοσης δικαιοσύνης; 

 

Ειρωνικές αναφορές…

 

ΠΕΡΑΝ από την απόλυτη αναγκαιότητα απονομής κάποιας δικαιοσύνης, με την κοινή γνώμη να «κοχλάζει» όλον αυτόν τον καιρό, ανοίγει και ένα πολύ μεγάλο πολιτικό κεφάλαιο. Ήδη αρκετοί αντίπαλοι του Νίκου Αναστασιάδη θυμίζουν το φιάσκο της έρευνας για το Χρηματιστήριο. Προσπαθούν να το διασυνδέσουν με το γεγονός ότι το σκάνδαλο του Χρηματιστηρίο συνέβη στις μέρες της διακυβέρνησης Κληρίδη. Βέβαια, από την πλευρά του Προεδρικού απαντούν ότι τότε την έρευνα την είχε κάνει η ίδια η Βουλή και αμέσως μετά είχε εκλεγεί η κυβέρνηση Τάσου Παπαδόπουλου, με στήριξη και του ΑΚΕΛ. Ήταν εκείνη η Κυβέρνηση, λένε, που έπρεπε στηριζόμενη στο Πόρισμα να αποδώσει τις ευθύνες και να οδηγήσει και κάποιους στα δικαστήρια. Αλλά απέφυγε να το πράξει...

 

Για την κοινή γνώμη τα πράγματα όμως έχουν εντελώς διαφορετική όψη. Η γενική εντύπωση είναι ότι «ποτέ δεν γίνεται τίποτα» και «πάντα οι ένοχοι γλιτώνουν». Ο Νίκος Αναστασιάδης, που και με δικές του συνέργειες ή και παραλείψεις έχει φορτωθεί ένα μέρος της ευθύνης, με τις ειρωνικές αναφορές στις σχέσεις με τους «πολιτικούς φίλους του» στην Ευρωζώνη, αλλά και τη μη επαρκή προετοιμασία και σχεδιασμό των κινήσεών του, βρίσκεται μπροστά σε μονόδρομο: θα πρέπει με οποιονδήποτε τρόπο να υπάρξει διερεύνηση και να αποδοθούν ευθύνες. 

 

Η απόδοση ευθυνών είναι «μέρος του Μνημονίου»

 

ΒΑΣΙΚΗ προϋπόθεση, για να μπορέσει να εφαρμόσει μέχρι τέλους το πρόγραμμα που έχει συμφωνηθεί ανάμεσα στην Κύπρο και τους πιστωτές της, είναι η απόδοση ευθυνών... Ο δρόμος είναι ακόμα αρκετά μακρύς και οι αντοχές δεν έχουν δοκιμαστεί. Αφού τώρα πρόγραμμα διακυβέρνησης είναι υποχρεωτικά το Μνημόνιο, θα πρέπει να διασφαλιστεί ότι η κλυδωνιζόμενη κυπριακή κοινωνία θα μπορέσει να αντέξει, γνωρίζοντας τουλάχιστον ότι θα τιμωρηθούν αυτοί που φταίνε.

 

Με την εκλογή του ο Νίκος Αναστασιάδης, ο οποίος πήρε μεγάλη πλειοψηφία με εντολή «να βγάλει τη χώρα από την κρίση», διαπίστωσε ότι σε μερικές εβδομάδες άλλαξε και η εντολή και η χώρα. Το ζητούμενο από τα μέσα του περασμένου Μάρτη ήταν πια «να σώσει τη χώρα». Αλλά η προσγείωση ήταν πολύ απότομη. Μαζί με τις πολύ σκληρές αποφάσεις του Γιούρογκρουπ, που φαίνεται να προετοιμάζονταν από καιρό, αποκτήσαμε «ξαφνικά» και τη γνώση ότι το πρόβλημα ήταν πολύ μεγαλύτερο απ' ό,τι νομίζαμε.

 

Ο πρώτος που το διαπίστωσε και με τον χειρότερο τρόπο ήταν ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας. Ενώ όλοι γνωρίζουν και συνειδητοποιούν ότι η μεγάλη κατρακύλα και το οικονομικό χάος είναι τα «πεπραγμένα» του προκατόχου του, τελικά θέλοντας και μη έπεσαν «σκιές» και στον ίδιο. Το ρήμα «δεσμεύομαι» έχει γίνει πια πολιτικό ανέκδοτο και αντικείμενο χλευασμού. Ενώ η περίφημη υπόθεση της διακίνησης μεγάλων κεφαλαίων από λογαριασμούς συγγενικών του προσώπων πρόσθεσε ένα μέγα ζητήμα προσωπικής αξιοπιστίας.

 

Στέλεχος του Δημοκρατικού Συναγερμού έλεγε αυτές τις μέρες ότι «η απόδοση τόσο ποινικών όσο και πολιτικών ευθυνών είναι σαν να είναι μέρος του Προγράμματος για την Κύπρο και του Μνημονίου».

 

Έτσι ο Νίκος Αναστασιάδης είχε κάθε τρόπο να θέλει να ολοκληρωθεί μια συγκροτημένη και στοιχειοθετημένη διαδικασία έρευνας, για να φανούν και να αποδοθούν οι πραγματικές ευθύνες. Φαίνεται όμως ότι οι διαδικασίες που επέλεξε δεν αποδίδουν το αναμενόμενο. Συνεπώς, ποιο μπορεί να είναι το επόμενο βήμα του; Οι στενοί του συνεργάτες επιμένουν ότι «ο διορισμός ποινικών ανακριτών, που θα λειτουργούν παράλληλα και θα εστιάσουν στα ζητήματα που δεν θα εξετάσει η Επιτροπή, είναι μονόδρομος». Μπορεί όμως αυτό να λειτουργήσει θεραπευτικά για την ίδια την Ερευνητική; Σίγουρα όχι. Αφού στο τέλος της ημέρας θα παραδώσει ένα πόρισμα από το οποίο θα απουσιάζουν… καραμπινάτα γεγονότα, που οδήγησαν στον όλεθρο και την καταστροφή την κυπριακή οικονομία.