Η εμπειρία των τελευταίων χρόνων, σε σχέση με την οικονομική διαχείριση του τόπου, καταδεικνύει ότι οι σχέσεις μεταξύ τεχνοκρατών-Διοικητών της Κεντρικής Τράπεζας της Κύπρου(ΔΚΤ) και κυβερνόντων, ήτοι Υπουργών Oικονομικών και Προέδρων Δημοκρατίας, μάλλον επεισοδιακές θα μπορούσαν να χαρακτηριστούν.

Αυτό συμβαίνει -και- εξαιτίας της διάστασης απόψεων, σε ό,τι αφορά αφενός την πολιτική προσέγγιση της οικονομίας, η οποία εκφράζεται από την κυβέρνηση και αφετέρου τον τεχνοκράτη, που έχει ως εκφραστή τον εκάστοτε Κεντρικό Τραπεζίτη.

Η κατάσταση περιπλέκεται περισσότερο όταν στο έργο του τεχνοκράτη-Διοικητή της Κεντρικής, παρεμβαίνουν οι κυβερνήσεις. Οι πολιτικές παρεμβάσεις αποτελούν το εκρηκτικό συστατικό του μίγματος της καταστροφής.

Οι τέως

Ο τέως ΔΚΤ κατηγορήθηκε έντονα από την προηγούμενη κυβέρνηση για ελλειπή εποπτεία του χρηματοπιστωτικού τομέα. Παράλληλα, η προηγούμενη κυβέρνηση κατηγορήθηκε για λανθασμένους χειρισμούς επί της οικονομίας, την ώρα που ο τέως ΔΚΤ «τηλεφωνούσε στον Χριστόφια και δεν του απαντούσε».

Η κυβέρνηση Χριστόφια κατηγορήθηκε επίσης για προσπάθεια παρέμβασης στο έργο του τέως Διοικητή. Το θέμα αν έγινε παρέμβαση ή όχι, δεν είναι το μοναδικό που θα έπρεπε να απασχολεί, αφού αυτό που φάνηκε είναι ότι η έκρυθμη κατάσταση που προέκυψε οφείλεται (όχι κατ΄ αποκλειστικότητα) στην ασυνεννοησία μεταξύ ανεξάρτητου θεσμού και κυβέρνησης.

Ο τέως Διοικητής και η κόντρα του με την προηγούμενη κυβέρνηση ήταν –και συνεχίζει να είναι-περισσότερο από εμφανής. Αλληλοκατηγορίες και μαχαιρώματα, ήταν το σκηνικό που συνέθετε τις σχέσεις των τέως. Μάλιστα, νυν κυβέρνηση υποστήριξε τότε, ως αντιπολίτευση, φανερά τον τέως Διοικητή. Στάση όμως την οποία αναθεώρησε σύντομα, όχι εξαπολύοντας πυρά κατά τέως Διοικητή, αλλά τηρώντας σιγή ιχθύος. (Η λογική που υποβάλλει «να μεν γινούμε τζαι ρεζίλι αφού ως εχτές υποστηρίζαμεν τον»). Σε αυτό το σημείο γεννάται εύλογα η απορία: Γιατί η κυβέρνηση Αναστασιάδη άλλαξε στάση; Μήπως έχει κάποιες ενδείξεις ή αποδείξεις εναντίον του τέως ΔΚΤ; Και ποιες είναι αυτές οι ενδείξεις ή αποδείξεις;

Η κατάσταση περιπλέκεται ακόμα περισσότερο

Η παρούσα Κυβέρνηση θεωρεί ότι ο νυν Διοικητής, σε συνεργασία με το ΑΚΕΛ, ευθύνεται για την έκρυθμη κατάσταση της οικονομίας.

Κύκλοι, φίλια προσκείμενοι στην νυν κυβέρνηση, εκτιμούν ή ισχυρίζονται ότι ο νυν ΔΚΤ και το ΑΚΕΛ, επέλεξαν να απενοχοποιηθούν για την κατάσταση της οικονομίας, στρέφοντας όλα τα φώτα του κατηγορητηρίου πάνω στους λανθασμένους χειρισμούς των τραπεζιτών. Από την άλλη, το ΑΚΕΛ υποστηρίζει ότι η κυβέρνηση Αναστασιάδη επιχειρεί, «στήνοντας στο τοίχο» την κυβέρνηση Χριστόφια, να απενοχοποιήσει τις τράπεζες και να αφαιμάξει το λαό. Η αλήθεια όμως βρίσκεται πάντα κάπου στη μέση.

Η προσπάθεια αποδόμησης

Η κυβέρνηση Αναστασιάδη άρχισε νωρίς μεν, άμα τη αναλήψει των καθηκόντων της, αλλά ήπια, δε, την «επιχείρηση αποδόμησης» της σημερινής Διοίκησης της Κεντρικής Τράπεζας, θεωρώντας την σαν συνυπεύθυνη(μαζί με το ΑΚΕΛ) για το κυπριακό οικονομικό δράμα. Πρώτη κίνηση ήταν η ανάκληση, από τον Πρόεδρο Αναστασιάδη, του διορισμού, από τον Δ. Χριστόφια, του Υποδιοικητή της ΚΤ.

Συμφωνία … «κυριών»

Εξαιτίας όμως της έκρυθμης κατάστασης, η κυβέρνηση επέλεξε να ακολουθήσει, μετά από μια σιωπηλή, σχεδόν συνθηματική συμφωνία με τον Κεντρικό Τραπεζίτη, την οδό της πρόσκαιρης εκεχειρίας.

Βεβαίως, στο πίσω μέρος του μυαλού των κυβερνόντων συνεχίζει να «καταστρώνεται» το σχέδιο αποδόμησης του Διοικητή, τον οποίο φαίνεται ότι δεν εμπιστεύονται.

Όλοι οι ανωτέρω, με πρόσχημα το «καλώς νοούμενο συμφέρον του τόπου» και «την εικόνα της Κύπρου προς τα έξω», άφησαν στο απυρόβλητο παρατυπίες και παρανομίες, κλείνοντας τις στα «σκοτεινά συρτάρια» της λήθης. Και λέω «πρόσχημα» διότι τα αίτια μάλλον διαφέρουν.

Ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας

Ο νυν ΔΚΤ αντιλήφθηκε νωρίς ότι ένα «τέκνο» του ΑΚΕΛ δεν θα γινόταν ποτέ αποδεκτό από μια δεξιά κυβέρνηση και για αυτό έπρεπε να βρει μια δικλείδα προστασίας της θέσης του.
    
Εν τούτοις, διατυπώθηκαν αιχμές για το ρόλο του ίδιου του Διοικητή στις παρεμβάσεις στήριξης του από την ΕΚΤ, χωρίς ωστόσο να υπάρχουν αποδείξεις, παρά μόνο ενδείξεις που προκύπτουν από τη στάση ετοιμότητας της ΕΚΤ να στηρίξει on time τον Διοικητή. Από την άλλη, η Κεντρική υποστηρίζει ότι δεν υπάρχει τίποτε μεμπτό στη στάση που τηρεί η ΕΚΤ και ότι απλώς στηρίζει ένα μέλος, μιας Κεντρικής Τράπεζας, κράτους -μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Βεβαίως, η μια θέση δεν αναιρεί την άλλη.

Σε δύο, τουλάχιστον γνωστές, περιπτώσεις, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα επέλεξε να στηρίξει τον Διοικητή, είτε με γενικές ανακοινώσεις μέσω της ιστοσελίδας της, είτε με επίσημες επιστολές προς τους κυβερνώντες. Μέσω των επιστολών και των ανακοινώσεων, η ΕΚΤ εξέφραζε τη στήριξη της προς τον Κεντρικό Τραπεζίτη και των αποφάσεων του, είτε δια της πλαγίας είτε δια της ευθείας οδού.

Βεβαίως αν η κυβέρνηση Αναστασιάδη έχει τεκμήρια που καθιστούν τον Διοικητή ανίκανο ως προς τη διεκπεραίωση των καθηκόντων του και αποδεικνύουν ότι υπέκυπτε στις πολιτικές ορέξεις της όποιας κυβέρνησης, τότε είναι εγκληματική η απόφαση της να μην τα δημοσιοποιήσει. Και το πρόσχημα ότι η απόκρυψη γίνεται για το «καλώς νοούμενο συμφέρον του τόπου», δεν ευσταθεί, διότι η Κύπρος έφθασε μέχρις εδώ, για το … «καλό του τόπου».

Πουθενά η "χρυσή τομή"

Η «χρυσή τομή» που θα ομαλοποιούσε τις σχέσεις Κεντρικής Τράπεζας-Κυβέρνησης, δεν βρέθηκε ποτέ, ούτε υπάρχει, όπως φαίνεται, καμιά τέτοια πρόθεση από μέρους των συμβαλλομένων μερών. Παρά μόνο, ο ΔΗΣΥ κατέθεσε πρόταση νόμου, με την οποία φαίνεται να αντιτίθεται η ίδια η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα της (Βεβαίως και εδώ ταιριάζουν οι προαναφερθείσες «αιχμές»).

Ως εκ τούτου, την ώρα που η οικονομία βρίσκεται στον πάτο του πηγαδιού και το πηγάδι γεμίζει με νερό,  ΚΤΚ και κυβέρνηση δεν αποφασίζουν να βρουν τον τρόπο συνδιαχείρισης του προβλήματος, χωρίς ωστόσο να παρεμβαίνει ο εις στο έργο του άλλου.

https://twitter.com/AthanasiouTh
[email protected]